Кіріспе

Ықтималдық үлестірімі

Орталық емес t үлестірімі Student's t үлестірімін орталықсыздық параметрін қолдана отырып кеңейтеді. Орталық ықтималдық үлестірімі тексеріліп жатқан айырмашылық нөлге тең болған кезде t статистикасының қалай таралатынын сипаттайды, ал орталық емес үлестірімі нөлдік гипотеза дұрыс емес болған кезде t қалай таралатынын сипаттайды. Бұл оның статистикада, әсіресе статистикалық күшті есептеуде қолданылуына себеп болады. Орталық емес t үлестірімі бір реттік орталық емес t үлестірімі деп те аталады және статистикалық қорытындылар жасаудағы негізгі қолданылысынан басқа, деректерді тұрақты модельдеуде де қолданылады.

Асимметрия

Орталық емес t-үлестірімі, μ нөлге тең болмаса, яғни орталық t-үлестірімі болғанда ғана, асимметриялы болады. Сонымен қатар, еркіндік дәрежесі артаған сайын асимметрияның шамасы кемиді. μ > 0 болғанда оң құйрық сол құйрықтан ауыр болады, ал μ < 0 болғанда керісінше. Дегенмен, бұл үлестіру үшін әдеттегі қисықтық асимметрияны дұрыс өлшеуге жарамсыз, себебі еркіндік дәрежесі 3-тен кем немесе тең болса, үшінші момент мүлдем жоқ. Егер еркіндік дәрежесі 3-тен артық болса да, үлгі көлемі өте үлкен болмаса, қисықтықтың үлгілік бағасы тұрақсыз болып қалады.

Байланысты үлестірулер

Орталық t үлестірімі: орталық t үлестірімін орын/көлденең отбасына түрлендіруге болады. Бұл үлестірулер отбасы деректерді модельдеуде әртүрлі құйрық мінез-құлықтарын бейнелеу үшін қолданылады. Орталық t үлестірімінің орын/көлденең бойынша жалпылауы, осы мақалада талқыланған орталық емес t үлестірімінен өзгеше болып табылады. Атап айтқанда, бұл жуықтама орталық емес t үлестірімінің асимметриясын ескермейді. Дегенмен, орталық t үлестірімін орталық емес t үлестіріміне жуықтау ретінде қолдануға болады. Егер T ν еркіндік дәрежесімен және орталықтан тыс параметр μ-мен орталық емес t үлестіріміне ие болса және F = T², онда F 1 санаушының еркіндік дәрежесімен, ν белгіштің еркіндік дәрежесімен және орталықтан тыс параметр μ²-мен орталық емес F үлестіріміне ие болады. Егер T ν еркіндік дәрежесімен және орталықтан тыс параметр μ-мен орталық емес t үлестіріміне ие болса, онда Z μ орташасымен және бірлік дисперсиясымен қалыпты үлестірілімге ие болады. Егер қос орталық емес t үлестірімінің белгішіндегі орталықтан тыс параметрі нөлге тең болса, онда ол орталық емес t үлестіріміне айналады.

Ерекше жағдайлар

μ = 0 болғанда, орталық емес t үлестірімі сол еркіндік дәрежесімен орталық (Студент) t үлестіріміне дейін келеді.

Толерантты интервалдардағы қолдану

Бір жақты қалыпты толеранттық интервалдар, орта мән және іріктеме дисперсиясы негізінде орталық емес t-үлестірілімі арқылы дәл шешімге ие. Бұл, белгілі бір сенімділік деңгейінде, іріктеме алынған популяцияның белгілі бір бөлігінің қаншалықты интервалға сыятынын есептеуге мүмкіндік береді.