Кіріспе

Гуарам мампали (882 жылы қайтыс болған) – грузин Багратид әулетінің әмірі, Ашот I-нің кіші ұлы, Иберия/Картлидегі Багратидтер династиясын құрған. Гуарам өзінің екі бауыры – Баграт I Куропалат және Адарнасемен бірге Тао-Кларджетидің атамекендік иеліктерін басқарды. Оның үлесі Арсиани жотасының шығысындағы, Коладан (қазір Түркияда) басқа аумақтарды қамтыды. Грузин жылнамаларында айтылғандай, Гуарам Армения билеушісі Ашот V-нің қарындасымен үйленген. Гуарам белсенді экспансия саясатын ұстанды. Ол Багратидтердің дәстүрлі жауы, Тбилисидің араб әмірі Габулотты тұтқындап, оны тізгінмен байланыстырып Византияға жіберді. Грузия-Армения шекарасындағы бірнеше аймақтарды иеленген Гогаренаның билеуші әулеті (витакса) құлағаннан кейін, Гуарам Жавахети, Триалети, Ашоц және Артаниді бағындырды. 10 ғасырдың агиографы Джорджи Мерчуле Гуарамның қадір-қасиетін жоғары бағалап, оны «ұлы» деп атады. 876 жылға дейін Гуарам өзінің бір бөлігін иеліктерін бауырларына берді, ал Ашоцты армян қайнағасы Ашот V-ке сыйлады. Липариттерден (Багуаши) шыққан Липарит Триалетиді иеленді, онда ол Клде Карни бекінісін салдырып, 876 жылдан кейін Гуарамның жүрегі жақын немересі Давид I Куропалаттың билігіне бағынды. Бұл өзгерістер Гуарамның ұлы Насраны мұрасыз қалдырды және, мүмкін, 881 жылы ол өзінің туысы Давид I-ді өлтіруге итермеледі, осы құйрыққа қатыстылығы туралы ортағасырлық жылнамашы хабарлайды. Гуарамның кіші ұлы Ашот 869 жылы әкесінің тірілігінде қайтыс болды. Гуарамның есімі аталмаған қызы да болған. Ол екі тізбектей Абхазия билеушілері Адарнасе мен Баграт I-ге үйленді. Гуарам өмірінің соңғы жылдарын Опиза монастырында зейнеткерлікте өткізіп, 882 жылы қайтыс болғаннан кейін сол жерге жерленді.