Кіріспе

Филипп Куртиус (1737–1794) – швейцариялық дәрігер және балауыз модельдеуші. Ол Мари Тюссоға балауыз модельдеу өнерін үйретті. Мари Грохольц, болашақ Мари Тюссо, Куртиус Берндегі үйінде тұрды, ал оның анасы үй шаруасын жүргізді. Мари оны «ағасы» деп атады, ол көп жағынан оған әкесіндей болды. Куртиус дәрігер ретінде анатомияны көрсету үшін, ал кейде қонақтарды көңіл көтеру үшін балауыз модельдеу шеберлігін пайдаланды. Кейіннен ол портреттер жасауға кірісті. Куртиус әдемі анатомиялық балауыз модельдер жасады, оларға принц де Конти тәнті болды. 1765 жылы Куртиус медициналық мансабынан бас тартып, Парижге көшіп барды, онда ол балауыз модельдеуді көркем өнер ретінде дамыта алды, балауыз көрмесін (cabinet de cire) құру жұмысын бастады. Сол жылы ол кейін Людовик XV-нің сүйіктісі Мари Жан дю Барри болған Жанна Бекудың балауыз мүсінін жасады. Бұл мүсіннің қалыбы оның қазіргі таңда көрмеге қойылған ең көне жұмысы. Оның париждік үйіне сол кездегі көптеген талантты адамдар келіп тұратын. Мари мен оның анасы Куртиусқа қосылу үшін Парижге көшіп келді. Куртиус жасаған балауыз мүсіндерінің алғашқы көрмесі 1770 жылы өтті және көптеген адамдарды қызықтырды. 1776 жылы көрме Корольдік сарайға (Palais Royal) көшірілді. Куртиус 1778 жылы Сен-Люк академиясының мүшесі болып қабылданды. Ол 1782 жылы Бульвар дю Темплде екінші орын ашты – «Caverne des Grands Voleurs» (Ұлы Тонаушылар Үңкірі), бұл кейінірек пайда болған Қорқыныш палатасының (Chamber of Horrors) алғы күші болды. Куртиус Мариге балауыз модельдеу өнерін үйретті. 1794 жылы қайтыс болғаннан кейін ол өзінің балауыз мүсіндер жинағын оған мұра етіп қалдырды. 1795 жылы ол Франсуа Тюссоға үйленді, ал оның балауыз өнеріндегі кейінгі табысы «Тюссо» есімін осы өнер түріндегі ең танымал есімге айналдырды. Ол сондай-ақ Тюссо атымен белгілі болған бірнеше суретшілер буынының анасы болды.