Кіріспе

Джон Керачер (16 қаңтар 1880 – 11 қаңтар 1958) – Шотландияда туған американдық марксистік саясаткер, 1920 жылы Американың Пролетариат партиясын құрған.

Алғашқы жылдар

Джон Керачер 1880 жылдың 16 қаңтарында Шотландияның Данди қаласында дүниеге келген. Жас шағында, жиырма екі жасында Керәчер Шотландиядан Англияға кетіп, бірнеше жыл онда тұрды. 1909 жылы ол Америка Құрама Штаттарына көшіп, Детройт қаласына қоныстанды. Детройтта Керәчер 112 Дикс даңғылында орналасқан Reliance Shoe House аяқ киім дүкенінің иесі болды.

Саяси мансап

1910 жылғы сәуірде Керэшер Америка Социалистік партиясына қосылды. Керэшер Маркстің «Капитал» еңбегін, әсіресе құндылық және қосымша құндылық тақырыптарын, сондай-ақ тарихи материализм доктринасын түсіндіруде маманданған, өте қатаң марксист болды. Керэшер жұмысшы табының марксистік білімінің басымдылығына сенді, оларды социалистік революция арқылы билікке келуге дайындау үшін тәрбиеледі. Бұл бағдарлама бірқатар жергілікті «Пролетарлық клубтар» құру арқылы жүзеге асты, кейіннен олар «Пролетарлық университет» деген ту етіп біріктірілді – Керэшер басқарған алғашқы партия ұйымы. 1917 жылғы Ресейдегі Большевик революциясынан кейін Керэшер мен оның жақтастары большевиктермен жақындасып, 1919 жылғы мамыр айында Америка Социалистік партиясынан, Мичиган Социалистік партиясының қалған бөлігімен бірге шығарылды. Керэшер 1919 жылғы маусымда Нью-Йоркте өткен Социалистік партияның ұйымдастырылған Сол қанатының ұлттық конференциясына делегат ретінде қатысты. Ол Мичиган Социалистік партиясынан тағы төрт делегатпен бірге бұл жиынға қатысты: Оукли К. Джонсон, Деннис Батт, Ал Реннер және А. Дж. Макгрегор. 1919 жылғы қыркүйекте Керэшер Чикагода Америка Коммунистік партиясын құруға қатысты. Алайда, осы кезде Коммунистік партияға қосылған көптеген адамдардан өзгеше, Керэшер АҚШ-та жақын арада Коммунистік революция болатынына сенбеді. Ол сондай-ақ радикалды «екіұстамалы» кәсіподақтар құруға қарсы болды және кейіннен Коммунистік партияның тек «жер асты» қызметіне сүйенуіне қарсы шықты. Керэшер 1920 жылғы 2/3 қаңтар түнде бүкіл ел бойынша өткізілген Палмер рейдтері кезінде тұтқындалды. Әділет министрлігіндегі көптеген адамдар Керэшердің «күш пен зорлыққа» шақыратын саяси көзқарастары бар шетелдік ретінде депортациялануы мүмкін деп есептесе де, 1920 жылғы маусымда Еңбек департаментінің Иммиграция бюросы Керэшерге қатысты депортация ісін тоқтатты. 1920 жылғы қаңтарда Керэшер және Мичигандағы оның жақтастары (соның ішінде сол штаттан тыс жерде тұратындар) «меншевизм» айыбымен Коммунистік партиядан шығарылды, бірақ Керэшердің өзі Ресейдегі Большевиктерді ысырапсыз қолдауын жалғастырды. Алты айдан кейін, 1920 жылғы маусымда Мичиган тобы Американың Пролетарлық партиясын құрды және Керэшер өмірінің соңына дейін Пролетарлық партияның жетекшісі болды. Пролетарлық партия өскен сайын, АҚШ-тың кем дегенде 38 қаласында жергілікті бөлімшелер құрылды. Керэшер 1920 жылдардың басында Детройттан Чикагоға көшіп, Пролетарлық партияның штаб-пәтері орналасқан қалаға айналды.

Өлім және мұра

1954 жылы денсаулығы нашарлай бастаған соң, Керачер Пролетариат партиясының атқарушы хатшысы лауазымынан қанағаттанды, осы қызметті ізбасары Ал Уайсокиге табыс етті. Керачер Лос-Анджелеске көшіп, партия ісіне қатысып тұрды. Керачер 1958 жылдың 11 қаңтарында жүрек сырқатынан қайтыс болды. Ол қайтыс болған кезде 77 жаста болған. Пролетариат партиясы 1971 жылы ресми түрде таратылды.

Шығармалары

Еңбекті үнемдейтін құрылғылар. Чикаго: Пролетариат партиясы, н. д. [1923]. Құдайлар қалай жасалды (Тарихи материализмді зерттеу). Чикаго: Чарльз Х. Керр & Co., н. д. [1929]. Бастаушыларға арналған экономика: қарапайым тілмен негізгі экономика. Чикаго, ИЛ, Чарльз Х. Керр & Co., 1935. Өндірушілер мен паразиттер. Чикаго, ИЛ, Чарльз Х. Керр & Co., 1935. Неге жұмыссыздық? Чикаго: Чарльз Х. Керр & Co., 1935. Бас жөндеу индустриясы. Чикаго: Чарльз Х. Керр & Co., 1935. Қайта қаралып, кеңейтілген екінші басылым: 1955. Қылмыс: оның себептері мен салдары. Чикаго: Чарльз Х. Керр & Co., н. д. [1937]. Фридрих Энгельс (1820 жылдың қарашасы – 1895 жылдың тамызы). Чикаго: Чарльз Х. Керр & Co., 1946. Жалақы және жұмыс уақыты. Чикаго: Чарльз Х. Керр & Co., 1946. "Біз". Чикаго: Американың Пролетариат партиясы, н. д. [шамамен 1946]. – жадынама. "Аль Реннердің қазасы", "Пролетариат жаңалықтары" (Чикаго), 18 том, 9 нөмір, 198 толық нөмір (1949 жылдың қыркүйегі), 2, 8 беттер.