АҚШ-тың табиғи аймақтарын қорғау жүйесі

Кіріспе

АҚШ-тағы жабайы табиғат аймақтарын қорғау

АҚШ-тың Ұлттық жабайы табиғатты сақтау жүйесі (NWPS) табиғи күйінде сақтау мақсатымен белгіленген федералды басқарудағы жабайы табиғат аймақтарын қорғайды. Ресми түрде белгіленген жабайы табиғат аймақтарындағы қызметті Ұлттық жабайы табиғатты сақтау жүйесі үйлестіреді. Жабайы табиғат аймақтарын басқаруға төрт федералды жерді басқару агенттігі жауапты: Ұлттық саябақтар қызметі, АҚШ Орман шаруашылығы қызметі, АҚШ Балық және жабайы табиғат қызметі және Жерді басқару бюросы. "Жабайы табиғат" термині "адамның араласпаған жер және тіршілік ету ортасы, онда адам тек қонақ ретінде болады және тұрақты түрде қалмайды" және "өзінің бастапқы сипатын және әсерін сақтайтын, тұрақты жақсартулар немесе адам тұрағы жоқ, қорғалған және табиғи жағдайларын сақтау үшін басқарылатын, дамылмаған федералды жердің аумағы" деп анықталады. 2023 жылғы мәліметтер бойынша, 806 жабайы табиғат аймағы белгіленген, олардың жалпы ауданы , бұл АҚШ-тың жер аумағының шамамен 4,5% құрайды.

Тарих

1950-1960 жылдары Американың көлік жүйесі дами келе жатқанда, таза ауа мен су сапасына қатысты алаңдаушылық арта түсті. Табиғатты қорғау қозғалысы бастау алды. Говард Занизер 1956 жылы «Жабайы табиғат туралы» заңның алғашқы нұсқасын жасады. «Жабайы табиғат туралы» заң қабылдануына тоғыз жыл және 65 түзету жұмысы жұмсалды. 1964 жылғы Wilderness Act (Public Law 88 577), NWPS-ті құрған, оған президент Линдон Б. Джонсон 1964 жылдың 3 қыркүйегінде қол қойды. «Жабайы табиғат туралы» заң Ұлттық саябақтар қызметіне, АҚШ Орман шаруашылығы қызметіне және АҚШ Балық және жабайы табиғат қызметіне қарауындағы барлық федералдық жерлерді NWPS-ке қосу үшін жабайы аймақтарды қарауды міндеттеді. Алғашқы ұлттық орманды дала аймақтарының құрылысы «Жабайы табиғат туралы» заңның өзінде көзделген. Нью-Джерсидегі Ұлы батпақ 1968 жылы ресми түрде жабайы табиғат қорығы болып бекітілді. Ұлттық саябақтардағы жабайы аймақтар 1970 жылы Айдахо штатындағы Ай кратерлері ұлттық ескерткішінің бір бөлігінде жабайы аймақтарды белгілеуден бастау алды. 1980 жылы жабайы табиғат жүйесіне қосылған аумақтың күрт өсуіне Алясканың ұлттық мүдделерін қорғау туралы заңның үлкен үлесі болды, ол 1980 жылдың 2 желтоқсанында президент Джимми Картер қол қойды. 1984 жылы жолсыз аумақтарды қайта қарау және бағалау (RARE) процесі арқылы анықталған ұлттық орманды жабайы аймақтарды құру туралы көптеген заң жобалары қабылданды. Жерді басқару бюросының жерлерін NWPS-ке енгізу үшін 1976 жылдың 21 қазанында 1976 жылғы Федералды жер саясаты және басқару туралы заңға қол қойылғаннан кейін ғана қарауға міндетті болды; BLM жерлерінде жабайы аймақтарды белгілеу 1978 жылы басталды. Содан бері Жерді басқару бюросының басқаруындағы жерлерде 200-ден астам жабайы аймақтар құрылды, олардың жалпы ауданы 2015 жылдың қыркүйегінде шамамен 8,71 миллион акр (3,524,815 км²) құрады. 2009 жылдың 30 наурызында президент Барак Обама 2009 жылғы «Омнибус» мемлекеттік жерді басқару туралы заңға қол қойды. Бұл заңнама тоғыз штаттың аумағында тағы 2 миллион акр (809 372 км²) жерді жабайы табиғат деп белгіледі, бұл 1994 жылдан бері жабайы табиғат жерлерінің ең ірі кеңеюі болды. 2019 жылғы Джон Д. Дингл Младший атындағы табиғатты қорғау, басқару және демалыс туралы заң 43 жаңа және кеңейтілген жабайы аймақтарға тағы 1,3 миллион акр (526,092 км²) қосты.

During the 1950s and 1960s, as the American transportation system was on the rise, concern for clean air and water quality began to grow. A conservation movement began to take place with the intent of establishing designated wilderness areas. Howard Zahniser created the first draft of the Wilderness Act in 1956. It took nine years and 65 rewrites before the Wilderness Act was finally passed in 1964. The Wilderness Act of 1964 (Public Law 88 577), which established the NWPS, was signed into law by President Lyndon B. Johnson on September 3, 1964. The Wilderness Act mandated that the National Park Service, U. S. Forest Service, and U. S. Fish and Wildlife Service review all federal lands under their jurisdiction for wilderness areas to include in the NWPS. The first national forest wilderness areas were established by the Wilderness Act itself. The Great Swamp in New Jersey became the first National Wildlife Refuge with formally designated wilderness in 1968. Wilderness areas in national parks followed, beginning with the designation of wilderness in part of Craters of the Moon National Monument in Idaho in 1970. A dramatic spike in acreage added to the wilderness system in 1980 was due in large part to the Alaska National Interest Lands Conservation Act, signed into law by President Jimmy Carter on December 2, 1980. A smaller spike in 1984 came with the passage of many bills establishing national forest wilderness areas identified by the Forest Service's Roadless Area Review and Evaluation (RARE) process. The Bureau of Land Management was not required to review its lands for inclusion in the NWPS until after October 21, 1976, when the Federal Land Policy and Management Act of 1976 was signed into law; designation of wilderness areas on BLM lands began in 1978. Over 200 wilderness areas have been created within Bureau of Land Management administered lands since then, consisting of approximately 8.71 million acres (3,524,815 km2) in September 2015. On March 30, 2009, President Barack Obama signed into law the Omnibus Public Land Management Act of 2009. The legislation designated an additional 2 million acres (809,372 km2) in nine states as wilderness, representing the largest expansion of wilderness lands since 1994. The John D. Dingell, Jr. Conservation, Management, and Recreation Act of 2019 added another 1.3 million acres (526,092 km2) in 43 new and expanded wilderness areas.

Жай дала аймақтары

АҚШ-тағы федералды жерлерде Конгресс 1964 жылғы Wilderness Act-тің қағидаларына сәйкес белгілі бір аумақты жабайы жер деп жариялауға құқылы. Жерді басқару бюросы, Ұлттық саябақтар қызметі, Балық және жабайы табиғат қызметі, АҚШ Орман шаруашылығы қызметі сияқты бірнеше мекеме жабайы жерге айналу критерийлеріне сай келетін жаңа аумақтарды Конгреске ұсынуға жауапты. Конгресс осы мәселелерді штаттар бойынша қарастырып, әрбір аумақта қандай жердің және қанша жердің WPS құрамына кіретінін анықтайды. Конгресс кейде ұсынған агенттіктерден гөрі көбірек федералды жерді жабайы жер деп жариялаған жағдайлар болды. Wilderness Act-те жабайы жер "американ халқының пайдалануы мен ләззаты үшін болашақта да бұзылмастан қолданылуын және тамашалауын қамтамасыз ететіндей етіп басқарылуға тиіс" делінген. Жалпы алғанда, заң жабайы жерлерде орман кесуді, кен өндіруді, моторлы немесе механикалық көлік құралдарын (велосипедтерді қоса алғанда), жол салуды және басқа да даму нысандарын тыйымдайды, бірақ Wilderness Act-тегі «ата-бабалық құқық» ережесі арқылы бұрыннан бар кен өндірісі мен мал жаюға рұқсат беріледі. Жабайы жерлер IUCN қорғалатын аумақтарды басқару санатының Ia (қатаң табиғат қорықтары) немесе Ib (жабайы жерлер) санаттарына жатады. Механикалық жабдықтарға қатысты ережеден Аляскадағы жабайы жерлерге ерекше рұқсат жасалған: моторлы көлік құралдарын шектеулі түрде пайдалануға және үйлер мен аквакультура шаруашылықтарын салуға рұқсат етіледі. Бұл комитет жабайы жерді сақтаудың артықшылықтарын анықтау, халықаралық мекемелер арасында байланыс арналарын құру және әр елдегі сақтау жұмысының мәдени ерекшеліктері мен ортақ белгілерін зерттеу үшін құрылды.

Заңдар мен саясат

Мыңдаған заңдар мен ережелер Америка Құрама Штаттарының ұлттық жабайы табиғатты қорғау жүйесін қалыптастыруға және басқаруға көмектесті. Конгрестің келесі актілері жабайы табиғат жүйесіне тікелей әсер етеді немесе жабайы табиғат басқаруына ықпал етуге көмектеседі: 1872 жылғы Жалпы тау-кен ісі туралы заң: Бұл заң мемлекеттік жерлерді пайдалы қазбаларды барлау және пайдалану үшін тегін және ашық деп жариялайды. Осы заңда кен өндіруге және операцияларға, сондай-ақ минералдар мен басқа да табиғи ресурстарды қамтитын жабайы аймақтарды басқаруға арналған рәсімдер белгіленген. 1906 жылғы Ежелгіліктер туралы заң, 1966 жылғы Ұлттық тарихи сақтау туралы заң және 1979 жылғы Археологиялық ресурстарды қорғау туралы заң: Бұл заңдар федералды жерлердегі мұра ресурстарын қорғауға және басқаруға көмектеседі. Сонымен қатар, олар тарихи және ғылыми құндылықтарды қорғау үшін құнды қоғамдық және табиғи аумақтарды сақтауға көмектеседі. Ұлттық парк қызметінің негізгі заңы: Бұл заң 1916 жылы Ұлттық парк қызметімен құрылды және американдық жұртшылықтың ләззаты үшін пейзаждарды, жануарлар дүниесін және табиғи және тарихи объектілерді сақтау үшін қабылданды. Шөлдік туралы заң: 1964 жылы қабылданған бұл заң 54 шөлдік аймақты (шамамен 9,1 миллион акр) жіктеді және қорғады және Ұлттық шөлдікті қорғау жүйесіне жаңа жерлерді қосу жүйесін құрды. Бұл заңға сәйкес, бұл жерлер орман шаруашылығы қызметі, Ұлттық парк қызметі немесе балық және жабайы табиғат қызметіне қарауға рұқсат етілді. Сондай-ақ, заңда осы аймақтарда моторлы және механикаландырылған көліктерге, ағаш кесуге және басқа да даму құралдарына тыйым салынды. Ұлттық экологиялық саясат туралы заң (1970, 1975, 1982): Бұл заңда федералды агенттіктер ұсынылған іс-қимылдардың қоршаған ортаға тигізетін әсерін қарастырып, бағалауды талап етті. Сонымен қатар, агенттіктерден қоршаған ортаға тигізетін әсердің алдын алуды және аймақтағы барлық ресурстарды бағалауды талап етеді. Бұл заңға сәйкес, мемлекеттік органдар мемлекеттік жерлерді игеру алдында қоршаған ортаға тигізетін әсер туралы есептерді дайындап, тапсырады. Таза ауа туралы заң (1963, 1966, 1973, 1977, 1990): Бұл заң адам денсаулығы мен әл-ауқатының стандарттарын белгіледі. Ол I сыныпты аумақтарды 1977 жылға дейін болғаннан үлкен жабайы жерлер және ұлттық парктер деп белгіледі. Бұл атау осы аймақтарды адамның әрекетінен туындаған ауаның ластануынан ауа сапасының нашарлауынан ерекше қорғайды. Бұл заң сондай-ақ 2064 жылға қарай көпіршікті табиғи деңгейге дейін азайту жоспарларын әзірлеуді және іске асыруды талап етеді және бүкіл ел бойынша ауа сапасына байланысты құндылықтарды (көріну, өсімдіктер, жануарлар дүниесі, топырақ және су) кеңінен бақылауға шақырады. Таза су туралы заң (1948, 1972, 1977, 1987): Бұл заңның мақсаты - таза суды қорғау және дені сау емес суды қалпына келтіру. Ол суға шығарылатын ластаушы заттарды реттеудің құрылымын және АҚШ-тағы судың сапа стандарттарын реттеуді белгілейді. Ол ластануды бақылау стандарттарын орнатты және АҚШ-тың айналасындағы суларға ластаушы заттарды рұқсатсыз тастауды заңсыз етті. Құрып кету қаупі төнген түрлер туралы заң (1973, 1978, 1982): Бұл заң құрып кету қаупі төнген өсімдіктер мен жануарларды қорғау бағдарламасын құрады. Заң белгілі бір өсімдіктер мен жануарларды таниды және қорғау мәртебесіне ие түрлерді жойылып бара жатқан тізімге қосудың арнайы рәсімдерін белгілейді. Сонымен қатар, ол АҚШ-тың барлық штаттарымен бағдарламаларды және осы заңды бұзғаны үшін азаматтық жазаларды белгілейді. Алясканың ұлттық мүдделерді қорғау туралы заңы (1980): Бұл заң Аляскадағы мемлекеттік жерлерді белгілеу мен қорғауды нақты қарастырды. Бұл Ұлттық жабайы табиғатты қорғау жүйесіне бірнеше жабайы және көрікті өзендермен бірге шамамен 27 миллион акр (10,926,522 км2) қосты. Осы заңмен Конгресс өзгермеген Арктикалық аймақтарды, сондай-ақ тундраны, боралдық ормандарды және жаңбырлы орманның жағалауындағы экожүйелерді сақтауға үміттенді. Сонымен қатар, бұл заң әлі де игерілмеген жерлердің кең аумақтарына тәуелді жануарлар дүниесінің мекендеу ортасын қорғауға көмектесті.

Thousands of laws and policies have helped shape and manage the National Wilderness Preservation System in the United States. The following Acts of Congress either directly affect the wilderness system or help influence wilderness management:
General Mining Act of 1872: This Act declares public lands free and open for mineral exploration and occupancy. Procedures for mining claims and operations are established in this act as well as management of wilderness areas that contain minerals and other natural resources. Antiquities Act of 1906, National Historic Preservation Act of 1966, and the Archaeological Resources Protection Act of 1979: These Acts help protect and manage heritage resources on federal lands. They also aid in conserving valuable public and natural areas in order to protect objects of historic and scientific interest. National Park Service Organic Act: This Act was established in 1916 by the National Park Service and was enacted to conserve the scenery, wildlife, and both natural and historic objects for the enjoyment of the American Public. Wilderness Act: This Act, which was passed in 1964, classified and protected 54 wilderness areas (about 9.1 million acres) and established a system of adding new lands to the National Wilderness Preservation System. It also allowed jurisdiction over these wilderness areas by the Forest Service, National Park Service, or Fish and Wildlife Service. The Act also set up prohibitions on motorized and mechanized vehicles, timber harvest, and other means of development in these areas. National Environmental Policy Act (1970, 1975, 1982): This Act required federal agencies to consider and evaluate the environmental impacts of proposed actions. It also requires agencies to identify environmental impacts that are unavoidable and to evaluate all resources in the area before committing to a proposed action. This Act directs federal agencies to prepare and submit Environmental Impact Statements before development on public lands. Clean Air Act (1963, 1966, 1973, 1977, 1990): This Act established human health and welfare standards. It established Class I areas to be wilderness land greater than and national parks that are greater than that existed in 1977. This designation gives these areas special protection from the degradation of air quality by human caused air pollution. This Act also requires states to develop and implement plans to reduce haze to natural levels by 2064 and calls for extensive monitoring of air quality related values (visibility, flora, fauna, soil, and water) across the nation. Clean Water Act (1948, 1972, 1977, 1987): This Act aims at protecting healthy waters and restoring unhealthy ones. It establishes the structure of regulating pollutants that are discharged into water and for regulating quality standards of waters in the United States. It set up pollution control standards and made it illegal to dump pollutants into waters around the U. S. without a permit. Endangered Species Act (1973, 1978, 1982)" This Act establishes a program to protect plants and animals that are being threatened with extinction. The Act recognizes certain plants and animals and establishes specific procedures for adding a species to the endangered list under a protective status. It also sets up programs with states across the U. S. as well as civil penalties for violation of this Act. Alaska National Interest Lands Conservation Act (1980): This Act specifically provided for the designation and conservation of public lands in Alaska. This added about 27 million acres (10,926,522 km2) to the National Wilderness Preservation System along with several wild and scenic rivers. With this Act, Congress hoped to preserve the unaltered arctic areas as well as the tundra, boreal forests, and coastal rain forest ecosystems. It also helped to protect wildlife habitats for species who were dependent upon large undeveloped areas of land.