Кіріспе

Менстри Глен – Шотландиядағы Думяттан Миретон төбесін және Очил тауларының басты бөлігін бөліп тұратын шатқал. Бұрын егіс шаруашылығы жүргізілген, бірақ қазірде адам тұрмайды, оның орнына қой жайылымы, халыққа сумен жабдықтау және балық аулау мен серуендеу сияқты демалысқа пайдаланылады. Шатқалдың шығыс және солтүстік беткейлерінде коммерциялық орман шаруашылығын құру жоспары (2014 жылдың күзі) қарастырылып жатыр.

Өсімдіктер мен топография

Гленнің көп бөлігі қой жайылатын қалың жайылымдық жер. Бұталы өсімдіктер де көптеп өседі, ал кең жапырақты ағаштар тік жарлы өзен жағалауларында және тасталып қалған елді мекендердің маңында өседі. Глен төсегінің биіктігі NN819002 координаттарындағы қыратта 228 метрден, ал Менстридегі су тасқыны жазығына шығатын жерде NS849970 координаттарында шамамен 20 метрге дейін өзгереді. Гленнің жоғарғы (батыс) бөлігінде Лоссберн су қоймасы орналасқан, ол ауыз суын сақтайды және демалыс үшін балық аулауға пайдаланылады. Су қоймасы Думяттың солтүстік-батыс және Лосс-Хиллдің оңтүстік-батыс беткейлерінен су алады. Су қоймасының солтүстік жағынан өтемақы суын бұруға арналған жер үйіндісі бұзылған, сондықтан Менстри Берн ағысы үшін негізінен бөгеттің төменгі жағына құятын өзендерге тәуелді. Су қоймасынан төмен Loss Burn пен Crunie Burn бірігіп, Menstrie Burn құрайды. Бұл өзен Үшінші, Екінші және Бірінші Инчна Берндерімен (қосылған ретімен) толықтырылады, олар Колснаур төбесінің оңтүстік-батыс беткейлерінен су жинайды. Екінші Инчна Бернінің және Менстри Бернінің бір бөлігі Стирлингшир (батысқа қарай) және Клэкманнаншир арасындағы шекара бойында жатыр.

Тарих

1450 жылдан 20 ғасырдың ортасына дейінгі жерді мекендеу және жер пайдалану тарихы жарияланды. Орта ғасырларда Менстри Гленнің көп бөлігі патшалық жер болып саналды және негізінен қой шаруашылығына пайдаланылды. Аргилл графы Кемпбеллдер 14-ші ғасырдың басында Менстри Бернінің шығысындағы жерді иеленді, ал кем дегенде 1530 жылға дейін Джерах жерлерін Калросстың цистерциандық монахтары басқарды. 18-ші ғасырда гленнің меншігі жергілікті землевластаушыларға өтті. Ол кезде оннан астам шаруашылық болды, оларды землевластаушылардың жалға алушылары басқарды. 18-ші ғасырдың ортасында Лосс иесі Джеймс Райт 1770 жылы қайтыс болғанға дейін гленнің шамамен жартысына ие болды. Ол өзінің тәжірибесі мен ауыл шаруашылығын жақсарту туралы көптеген жазбалар мен құжаттарды қалдырды. Содан кейін Джон Робб Джерах жерлерінің көп бөлігін жалға алды, ал оның немересі Александр 19-шы ғасырда гленнің көп бөлігін бақылап, Лосс, Ашентроол, Пловерберн, Лонгкрейг, Уиттетсбанк және Каллендардағы ескі шаруашылықтарды Лосстағы және кейін Джерахтағы базадан біріктірді. 19-шы ғасырдың басында Ашентроол, Лосс және Джерахтағы қалған шаруашылықтарда егіншілік және мал жаю әлі де жалғасты. Лосс шаруашылығының қалдықтарын Шотландияның ежелгі және тарихи ескерткіштері жөніндегі Корольдік комиссиясы (RCAHMS) егжей-тегжейлі сипаттаған. RCAHMS сондай-ақ Ашентроолдың, сонымен қатар Жоғалған төбе деп белгілі қалдықтарының сипаттамасын және әуе суреттерін жариялады. Джерах немесе Мейкл Джерах, NS838991 координаталарында, гленнің жоғарғы бөлігінде және бір кезде Шерифмуир (батыс) жағынан жолмен қол жетімді болған, Роб, кейіннен Робб отбасысы 18-ші ғасырдың басынан бері оны өңдеп келді. 1820 жылдары Александр Робб Менстриге көшіп, Джерахты Александрдың әпкесі Хелен Роббтың күйеуі Питер Джентль жалға алды. Шаруа үйі 19-шы ғасырдың ортасында қайта салынды және 1960 жылға дейін пайдаланылды. Содан бері ол қирап қалды. Қазір гленде адам тұрмайды.

Қол жеткізу және демалыс

Менстриден жаяу жолдармен жететін шатқалдың төменгі (оңтүстік) бөліктері Думят және Миретон төбелеріне баратын жолдарға қол жеткізуді қамтамасыз етеді. Менстриден шығыс және солтүстік беткейлермен Жерахқа жақын Ред Брей (NS842992) қирауына дейін қақпалы шаруашылық жолы салынған. Тағы бір қақпалы шаруашылық жолы Шеррифмуир жолынан (NS819994) өтіп, Лоссберн суқоймасының жанынан, Менстри шатқалының оңтүстік және батыс беткейлерімен төмен қарай, ақырында Думят шаруашылығынан (бұрын Липнидің алды деп аталған) өтіп, Менстриден батысқа қарай шақырымдай қашықтықтағы Коткерсеге (NS834968) дейін жетеді. 2008 жылдың қазан айында Менстри қауымдық кеңесі шатқалға кіруді жеңілдету және келушілерге арналған көңіл көтеру орындарын орнату туралы ұсыныс жасады. 2012 жылдың қарашасында UPM Tilhill (орман шаруашылығы компаниясы) Менстри Бернінің шығыс және солтүстік беткейлерінде коммерциялық орман шаруашылығын жүргізу жоспарын жариялады. Тиллл және Менстри қауымдық кеңесі арасында демалыс мақсатында пайдалану үшін орманды орналастыру жоспарын өзгерту туралы келіссөздер басталды. Жоспарға Миретон төбесіндегі жапырақты орман аймағы кірді. Бұл жоспардың Менстри және жақын орналасқан Хиллфут ауылдарынан көрінетін басты нәтижесі болар еді. Дегенмен, шырша отырғызылған жерлер алыстан да көрінетін болар еді. Орман шаруашылығы комиссиясының қоршаған ортаға әсерін бағалау құжатын қарастырғаннан кейін, 2014-2015 жылдары отырғызу жұмыстары басталды.