Кіріспе

Неміс опералық сопраносы Аннелизе Ротенбергер (19 маусым 1919 – 24 мамыр 2010) – 1942 жылдан 1983 жылға дейін халықаралық аренада белсенді өнер көрсеткен неміс опералық сопраносы. Ол лирикалық колоратура сопрано репертуарына маманданған және әсіресе Вольфганг Амадей Моцарт және Рихард Штраустың шығармаларын орындауымен ерекше көзге түскен.

Өмір және мансап

Ротенбергер Германияның Мангейм қаласында дүниеге келген. Ол Эрика Мюллермен оқыды және 1942 жылы Кобленцте алғашқы өнер көрсетуін өткізді. 1946 жылы Гюнтер Реннерт оған Гамбург опера театрында жұмыс ұсынды, онда ол Реннерттің кейіннен әйгілі болған «Лулу» операсында ән шырқады. Жиырма жылдан соң ол осы рөлді Кристоф фон Дохнанийдің жетекшілігімен Мюнхен опера фестивалінде де орындады. 1954 жылы ол Зальцбург фестивалінде тұңғыш рет өнер көрсетті, ал үш жылдан кейін Рольф Либерманның «Шкуле дер Фрауэнь» операсында ойнады. 1954 жылдан бастап Вена мемлекеттік операсының қонақ әншісі болды. Нью-Йорк көрермендері сопраноның әсем дауысын алғаш рет 1960 жылы «Арабелла» операсындағы Метрополитен операсында естіді. Кейін ол «Le nozze di Figaro», «Un ballo in maschera», «Orfeo ed Euridice», «Die Fledermaus» және «La boheme» операларында ән шырқады. Ол сондай-ақ «Der Rosenkavalier» операсында өнер көрсетті; оның орындауы Лотте Леманнның оны «дүниедегі ең жақсы Софи» деп атауына себеп болды. Герберт фон Караян оны Сальцбург фестивалінде «Der Rosenkavalier» операсының түсіріліміне Элизабет Шварцкопф пен Сена Юринакпен бірге шақырды. Карьерасының басында жеңіл және жоғары регистрлі лирикалық рөлдерді таңдаған ол, 1960 жылдардың ортасына қарай күшті драматизмге толы рөлдерге көшті, мысалы, Моцарттың «Серайльдегі ұрлау» операсындағы Констанце (1965 жылы Фриц Вундерлихпен бірге Джорджио Стрехлер қойған және Лучано Дамиани безендірген аңызға айналған Зальцбург фестивалінің қойылымында), «Così fan tutte» операсындағы Фиордилизи, Рихард Штраустың «Арабелла» операсындағы Зденка, Бергтің «Воццек» операсындағы Мари, Пуленктің «Кармелиттер диалогтары»ндағы Сойер Констанс және сахнадағы «La traviata» операсындағы Виолетта рөлдерін орындады. Ол сондай-ақ Хензе, Бриттен, Хиндемит, Карл Орф, Пфицнер және Меноттидің көптеген заманауи операларында өнер көрсетті.

Зейнеткерлік

1970 жылдары ол танымал тележұлдызға айналды. 1983 жылы зейнеткерлікке шықты. 1999 жылы 45 жыл үйленген күйеуі қайтыс болғаннан кейін, ол Швейцариядағы Констанц көліне қоныстанды. 2003 жылы ол өмірінің жетістіктері үшін Echo Klassik сыйлығын алды. 1973 жылы «Melodie meines Lebens» атты автобиографиясын жазды. 2010 жылдың мамыр айында Швейцарияның Мюнстерлинген қаласында 90 жасында дүние салды. Аннелизе Ротенбергер (Орегольд) аталған гүл оның құрметіне қойылған.

Жазбалар

Оның опералық шығармашылығына көптеген толық жазылған және таңдаулы үзінділерден тұратын дисктер куәлік етеді: олардың ішінде "Сақыллы флейта", "Дон Джованни", "Идомен", "Арабелла", "Жасырын тышқан", "Орфей мен Эвридика", "Хенсел мен Гретель", "Қуанышты жесір", "Богема", "Травиата" және "Марта", сондай-ақ аса даңқты "Фигароның некесі". Сахнадағы және жазбалардағы әріптестерінің арасында Лиза делла Каса, Дитрих Фишер-Дискау, Фриц Вундерлих, Ирмгард Зейфрид, Николай Гедда, Петер Шрайер, Вальтер Берри және Рудольф Шок болды. Оның дискографиясына сонымен қатар көптеген оперетта мен Lied жазбалары да кіреді.