Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Мәдениет
Қазіргі қаланың шығысында орналасқан Ескі Корестің тас пирамидалары Гористің ең тартымды жерлерінің бірі болып табылады. Ескі қалада IV ғасырдағы Әйгерім (Сент-Грипсим) базиликасы орналасқан. Базилика 16 ғасырда қайта жаңартылған. Дегенмен, ол Кеңес кезеңінде жабылған. 2010 жылы күрделі жөндеуден өтіп, 2013 жылдың қазан айында қайта ашылды. Горис – Сюник облысының маңызды мәдени орталығы. Онда мәдениет сарайы, қоғамдық кітапхана және драма театры бар. 1948 жылы ашылған Горис археологиялық мұражайы Сюник аймағының бай тарихына арналған. 1970 жылдан бері қалада жазушы Аксель Бакунстың үй-музейі жұмыс істейді, ал Горис өнер галереясы 2001 жылдан бері ашық. Қаладағы басқа мұражайларға Горис геологиялық мұражайы және Горис жертану мұражайы кіреді. Горис Армения музыкасының бай мұрасын сақтайды және дәстүрлі музыкалық аспаптардың маңызды орталығы болып табылады. Бұл атақты музыкант Гусан Ашоттың туған жері.
The stone pyramids of Old Kores located to the east of the modern town are one of the most attractive sites in Goris. The old town is home to the 4th century basilica of Saint Hripsime. The basilica was renovated during the 16th century. However, it was closed during the Soviet period. It underwent major renovation in 2010 and was reopened to the public in October 2013. Goris is a prominent cultural centre in Syunik. It has a cultural palace, a public library and a dramatic theatre. The archaeological museum of Goris opened in 1948 is dedicated to the rich history of the Syunik region. The house museum of writer Axel Bakunts has been operating in the town since 1970, while the Goris art gallery has been operating since 2001. Other museums in the town include the geological museum of Goris and the Local Lore Museum of Goris. Goris has a rich heritage in the music of Armenia and is a major centre for traditional musical instruments. It is the birthplace of the famous musician Gusan Ashot.
Көлік
Елорда Ереванды оңтүстік Армениямен және Таулы Қарабағпен байланыстыратын M 2 тас жолы Горис қаласынан өтеді. 2021 жылдың қарашасынан бастап қаланы Қапанмен байланыстыратын және кейбір жерлерде Армения мен Әзірбайжанның де-факто шекарасын кесіп өтетін Горис-Қапан жолы, жолға Әзірбайжанның шекаралық бақылау орнатылғандықтан қолданылмайды. Оның орнына Татев арқылы балама жол пайдаланылуда. Горис әуежайы Горис қаласынан оңтүстікке қарай 10 шақырым қашықтықта, Хот ауылының жанында орналасқан. Ол 1993 жылдан бері жабық. 2009 жылы Армения үкіметі әуежайды қайта құру және қайта ашу мүмкіндігін қарастырып жатқанын мәлімдеді. 2010 жылы әуежайдың қайта құрылысы 2016 жылға дейін аяқталады деп хабарланды. Бірақ, бұл орындалмады.
The M 2 Highway that connects the capital Yerevan with southern Armenia and Nagorno Karabakh passes through Goris. Since November 2021, the Goris Kapan road that connects the town with Kapan and at some points crosses the de facto Armenia Azerbaijan border has not been in use due to the establishment of Azerbaijani border controls on the road, with an alternative route going through Tatev being used instead. The Goris Airport, is located 10 kilometers south of Goris, near the village of Khot. It has been closed since 1993. In 2009, the Armenian government declared that it was considering the possibility of reconstructing and reopening the airport. In 2010, it was reported that the reconstruction of the airport would be completed by 2016. However, this did not occur.
Экономика
Гористің экономикасы негізінен жеңіл өнеркәсіпке негізделген. Онда бірнеше азық-түлік өңдеу орналасқан. Қаланың қолмен жасалған жеміс водкасы ерекше танымал. Гористе 1989 жылы ашылған Воротан су электр станциясы орналасқан, ол Арменияның негізгі электр қуатымен қамтамасыз етушілерінің бірі. Горис қаласындағы басқа да ірі өнеркәсіптік кәсіпорындарға Vosmar LLC жол құрылысы компаниясы (2002 жылы құрылған), электрондық құрылғылар өндіруші Goris Gamma (2003 жылы құрылған) және Goris Group бөтелкеленген тау суы компаниясы (2005 жылы құрылған) кіреді.
The economy of Goris is mainly based on light industry. It is home to a number of food processing plants. The town's homemade fruit vodkas are particularly famous. Goris is home to the Vorotan Hydropower Plant (opened in 1989), one of the main providers of electrical power in Armenia. Other large industrial firms in Goris include the road construction company Vosmar LLC (founded in 2002), the electronic device producer Goris Gamma (founded in 2003), and the Goris Group bottled spring water company (founded in 2005).
Білім
Горис – Сюник облысының маңызды білім беру орталығы. Қаланың құрамында 7 орта мектеп, 2 кәсіптік колледж, 7 балабақша, 2 спорт мектебі, 2 музыка мектебі және 1 сурет мектебі бар. Горис мемлекеттік университеті 1967 жылдан бері қызмет етіп келеді. Армения мемлекеттік инженерлік университетінің және Ереван мемлекеттік театр және кинематография институтының филиалдары да қалада орналасқан. Горис қаласында Горис Х. Ерицян атындағы мемлекеттік ауыл шаруашылығы колледжі де бар.
Goris is an important educational centre in Syunik. It has 7 secondary schools, 2 intermediate colleges, 7 kindergartens, 2 sports schools, 2 music schools and 1 art school. Goris State University has been operating in the town since 1967. Branches of the State Engineering University of Armenia and Yerevan State Institute of Theatre and Cinematography also operate in the town. Goris is also home to the Goris Kh. Yeritsyan State Agricultural College.
Спорт
Футбол, шахмат, бокс, көркем гимнастика, волейбол және баскетбол Гористе ең көп таралған спорт түрлерінің қатарында. Қаладағы спорт саласын Горис балалар мен жастар спорт мектебі (1951 жылы ашылған), Горис облыстық балалар мен жастар спорт мектебі (2006 жылы ашылған) және Альберт Ордян атындағы шахмат мектебі қамтамасыз етеді. Зангезур футбол клубы 1982 жылдан 1997 жылға дейін кәсіби жарыстарда қаланың намысын қорғады, бірақ қаржылық қиындықтарға байланысты клуб мәжбүрлі түрде таратылды. Олар өз алаңдарындағы ойындарын Горис қалалық стадионында өткізіп, Армения бірінші лигасының (2-ші дивизион) жеңімпазы екі рет атанды.
Football, chess, boxing, artistic gymnastics, volleyball and basketball are among the most practiced sports in Goris. The sports sector in the town is served by the Goris Children's and Youth Sports School (opened in 1951), the Goris Regional Children's and Youth Sports School (opened in 2006), and the Albert Ordyan Chess School. Zangezour Football Club represented the town in professional competitions from 1982 to 1997, when they were forced to quit due to financial difficulties. They played their home games at Goris City Stadium, winning first place in the Armenian First League (2nd division) on 2 occasions.