Кіріспе

Музыкада 72 тең темперамент, он екінші тон деп аталады, 72 TET, 72 EDO немесе 72 ET, октаваны он екінші тонға бөлу арқылы алынған темперленген гамма, яғни 72 тең қадам (бірдей жиілік қатынастары). Әрбір қадам , немесе 16 2/3 цент жиілік қатынасын көрсетеді, бұл 100 центтік "жарты тонды" 6 тең бөлікке бөледі (100 ÷ 16 2/3 = 6) және осылайша "он екінші тон" болып табылады. 72 саны 1, 2, 3, 4, 6, 8, 9, 12, 18, 24, 36 және 72-ге бөлінетіндіктен, 72 EDO барлық осы тең темпераменттерді қамтиды. Көптеген темпераменттерді қамтығандықтан, 72 EDO бір мезгілде темперленген жарты тонды, үштен бір тонды, төрттен бір тонды және алтыдан бір тонды қамтиды, бұл оны өте әмбебап темпераментке айналдырады. Октаваның осы бөлінісін теориялық көйлеушілер көп назарға алды, себебі ол бір жағынан стандартты 12 тең темпераментті бөліп көрсетеді, екінші жағынан он екінші жартылай тонға дейінгі гармоникалық қатарды дәл бейнелейді, сондықтан оны 11-ші шекті музыка үшін қолдануға болады. Алоис Хаба және Иван Вишнеградский оны дыбыс үздіксіздігіне жақымдасудың жақсы тәсілі ретінде қарастырып, он екінші тон түрінде теориялық тұрғыда зерттеді. 72 EDO дыбыстың бөлінуінің арасында Джулиан Каррильо да атады, ол үздіксіз дыбысқа жақындасу үшін он алтыншы тонды артық көрді.

Византия музыкасы

72 тең темперамент Византия музыка теориясында қолданылады, октаваны 72 тең морияға бөледі, бұл өзі Аристоксенос теориясының түсіндірмелерінен туындайды, ол да осыған ұқсас жүйені қолданған. 72 тең темперамент, батыс музыкасында кеңінен қолданылатын 12 тонды тең темперамент сияқты (және 72 тең темперамент ішінде кіші жиын ретінде қамтылған), иррационалды интервалдарға негізделгенімен, октаваның әлдеқайда ұсақ бөлінісі ретінде, интервалдар ноталар арасындағы қатынастарға негізделген диатоникалық және хроматикалық түрлерде октаваның бөлінуін көрсетуге, сондай-ақ көптеген рационалды және иррационалды интервалдарды жоғары дәлдікпен бейнелеуге өте қолайлы.

Басқа тарихы мен қолданылуы

Бірнеше композиторлар оны пайдаланды, және олар әртүрлі көзқарастар мен музыкалық практиканың түрлерін көрсетеді. Олардың ішінде Алоис Хаба, Джулиан Каррильо, Иван Вишнеградский және Яннис Ксенакис бар. Көптеген композиторлар оны еркін және интуитивті түрде қолданады, мысалы, джаз музыканты Джо Манери, және классикалық бағытталған композиторлар, мысалы, Джулия Вернц және Бостон микротондық қоғамымен байланысты басқалар. Басқалары, мысалы, Нью-Йорк композиторы Джозеф Пехрсон, оның керемет темпераментті қолдануға мүмкіндік беретіндігіне қызығушылық танытады, ал басқалары, мысалы, Езра Симс және Джеймс Тенни, жоғары лимиттегі таза интонацияға жақындату себебімен қызығушылық танытады. Сонымен қатар, 72 тең темпераментте жұмыс істеген белсенді совет мектебі болды, олардың есімдері көпке таныс емес: Евгений Александрович Мурзин, Андрей Волконский, Николай Никольский, Эдуард Артемиев, Александр Немтин, Андрей Эшпай, Геннадий Гладков, Петр Мещанинов және Станислав Креичи. ANS синтезаторы 72 тең темпераментті қолданады.

Нөмірлік

72 et үшін жасалған Манери Симс нотациялық жүйесінде 1/12 тон төмендету үшін және 1/12 тон көтеру үшін және белгілері, 1/6 тон төмендету үшін және 1/6 тон көтеру үшін және белгілері, ал 1/4 тон төмендету үшін және 1/4 тон көтеру үшін және белгілері қолданылады. Олар дәстүрлі діріл және бемоль белгілерімен (6 қадам = 100 цент) біріктірілуі мүмкін, мысалы: немесе , бірақ аралықта бос орынсыз. 1/3 тон келесілердің бірі болуы мүмкін: , , , немесе (4 қадам = 66 2/3 цент). Ал 5 қадам келесілердің бірі болуы мүмкін: , , немесе (83 1/3 цент).

Аралық өлшемі

Төменде осы құралымдағы кейбір интервалдардың (көне және эзотерикалық) мөлшері келтірілген. Анықтама үшін, 5 центтен кем айырмашылықты көптеген адамдар мелодиялық тұрғыдан сезбейді. Мысалы, 12 ET-дегі мажорлық үшінші, ол сәл өткір, 72 ET-де 24 қадамдық интервал ретінде кездеседі, бірақ 23 қадамдық интервал жай мажорлық үшіншінің 5:4 қатынасына әлдеқайда жақын. 12 ET кемелді бесіншіге (үшінші гармония) өте жақсы жуықтама береді, әсіресе октаваға шаққан қадамдардың саны аз болғанда, бірақ 12 ET-дегі тең темпераментті нұсқалармен салыстырғанда, жай мажорлық үшінші (бесінші гармония) шамамен алтыдан бір қадамға, жетінші гармония шамамен үштен бір қадамға, ал он бірінші гармония шамамен жарты қадамға қателікпен есептеледі. Бұл 12 ET-дегі әр қадамды алтыға бөлгенде, бесінші, жетінші және он бірінші гармониялар жақсы жуықталады, ал 12 ET-дің үшінші гармонияға жасаған тамаша жуықтамасы сақталады. Шындығында, 72 ET-де 11-ге дейінгі гармонияларды қамтитын барлық интервалдар өте жақын келеді; осы интервалдардың екеуінің арасындағы айырмашылық осы құралыммен түзетілмейді. Осылайша, 72 ET 7, 9 және 11 лимит музыкасына жақын жуықтама береді деп санауға болады. Жоғары гармонияларға келгенде, бірқатар интервалдар әлі де жақсы сәйкес келеді, бірақ кейбіреулері түзетіледі. Мысалы, 169:168 коммасы түзетіледі, бірақ 13-гармонияға қатысты басқа интервалдар ажыратылады. 31 ET және 41 ET сияқты құралымдардан айырмашылығы, 72 ET гармониялық қатардағы кішкентай санды (<16) гармонияларға сәйкес келмейтін көптеген интервалдарды қамтиды.

Өлшемі диаграммасы

72 EDO 12 EDO-ны қамтитындықтан, 12 EDO шкаласы 72 EDO-ның ішінде кездеседі. Дегенмен, нақты масштабты басқа аралықтармен дәлірек жуықтауға болады.