Кіріспе

Ельвертон ісі – 19 ғасырдағы әйгілі ирландтық сот ісі, нәтижесінде Ирландияда әртүрлі діндегі некелерге қатысты заң өзгертілді. Георг II патшаның заңына (19 Geo. 2. c. 13) сәйкес, католик (папалық) және протестант арасындағы неке, немесе екі протестанттың католик священнігінің куәлігінде жасалған некесі жарамсыз деп есептелді. Тереза Лонгворт, ағылшын католігі, және майор Уильям Чарльз Йелвертон (кейін 1870 жылы 4-ші Авонмор виконты атанған), ирландтық протестант, 1852 жылы танысты. Олардың арасында қарым-қатынас туды, бірақ Чарльз Терезамен ашық түрде үйленгісі келмейтінін айтты, себебі ол отбасына үйленбеймін деп уәде берген еді, сондықтан олардың қарым-қатынасын құпия ұстау қажет болды. Олардың қарым-қатынасы жалғасты, Чарльз ресми тойға келіспеді, ал Тереза католиктік рәсімсіз Чарльзбен бірге тұрудан бас тартты. 1857 жылы олар католик священнігінің куәлігінде «үйленді», бұл рәсім бұрын жеке түрде бірін-біріне айтқан некелік келісімді жаңартқаннан тұрды. Чарльз «некені» құпия сақтауды талап етті. 1858 жылы Тереза түсік тартқаннан кейін Чарльз Эмили Форбс атты тағы бір әйелмен танысты, оған үйленгісі келді. Ол Терезадан әйелі ретіндегі мәртебесінен бас тартуын талап етіп, Жаңа Зеландияға көшуі үшін оған ақша ұсынды. Чарльз Эмилиге (құрметті Эшворт) үйленді, Терезаның әйелі ретіндегі мәртебесінен бас тартудан бас тартуына қарамастан. Содан кейін Тереза күйеуінің асырауын алу үшін сотқа жүгінді, бірақ Чарльз оған қарсылық көрсетіп, онымен некеде болмау туралы шешім шығаруға талап қойды. Алғашқы сот отырысы Дублиндегі «Төрт сотта» өтті. Қазылар алқасы некенің заңдылығын жақтады. Морис Хилидің айтуынша, Терезаның адвокаты сэр Эдвард Салливан Йелвертонды тексеру кезіндегі өте шеберлігі ирландтық құқық тарихындағы ең жақсысы болды. Көптеген шағымдардан кейін, соңғы инстанция ретінде Лордтар палатасына жүгінілді, Лордтар Чарльзтың пайдасына шешім шығарды және оның алғашқы (католиктік) некесі жарамсыз деп жарияланды. Оның Эмили Форбспен жасаған некесі заңды деп танылды. Бұл іс және оның теріс салдары 1870 жылғы Некелік істер және неке туралы заңға (Ирландия) түзетулер енгізуге әкелді, оған сәйкес католик священнігінің куәлігінде жасалған әртүрлі діндегі неке азаматтық заңның жалпы ережелеріне сәйкес жарамды және заңды болып есептелді.