Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
ORP Wilk – Польша Әскери-теңіз күштерінің мина қоятын су асты кемелері класының жетекші кемесі болды. Кеме 1931 жылдан 1951 жылға дейін Польша Әскери-теңіз күштерінде қызмет етті. Оның аты поляк тілінде "Жылқы" дегенді білдіреді.
ORP Wilk was the lead boat of her class of mine laying submarines of the Polish Navy. The ship saw service in the Polish Navy from 1931 to 1951. Her name meant "Wolf" in Polish.
Тарих
Вилк 1927 жылы Францияның Ле-Хавр қаласындағы Chantiers et Ateliers Augustin Normand кеме жасау зауытында салынды. 1929 жылы 12 сәуірде суға түсірілген, ол 1931 жылы 31 қазанда Польша Әскери-теңіз күштеріне қабылданып алынды. 1939 жылы 1 қыркүйекте Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, капитан Богуслав Кравчик басқаратын Вилк Польша жағалауын қорғау мақсатындағы Ворк жоспарында қатысты, Гданьск шығанағында операция жүргізді. 2 қыркүйекте ол "Эрих Штайнбринк" эсминцін көріп қалды, бірақ оған шабуылдау мүмкін болмады, өйткені ол мина іздеушілердің шабуылына түсті (немiс тарапының Штайнбринкке торпеда ату туралы хабарламасы поляктар тарапынан расталмады). 3 қыркүйекте ол жоспарланғандай миналарын орналастырды. 4 және 5 қыркүйекте Вилк үздіксіз тереңдік зарядтарына ұшырады және күндіз теңіз түбінде жатуға мәжбүр болды, нәтижесінде жеңіл зақымдар алды. Келесі күндері жау кемелеріне шабуыл жасауға жасалған тыраштар сәтсіз аяқталды. Содан кейін ол Польша жағалауын тастап, 14-15 қыркүйекте Дания бұғазынан (Øresund) сәтті өтіп, Балтық теңізінен қашып, 20 қыркүйекте Ұлыбританияға жетті. Кейіннен суб-лейтенант Брэнсон осы оқиғадағы рөлі үшін Батылдық орденімен (Krzyż Walecznych) марапатталды.
Wilk was laid down in 1927 at Chantiers et Ateliers Augustin Normand shipyard at Le Havre in France. Launched on April 12, 1929, she was commissioned into the Polish Navy on 31 October 1931. When World War II began on September 1, 1939, Wilk, commanded by Captain Boguslaw Krawczyk, took part in the Worek Plan for the defence of the Polish coast, operating in Gdańsk Bay. On September 2 she spotted a destroyer Erich Steinbrinck, but could not attack it, because she fell herself under attack by minesweepers (the German report on firing a torpedo at Steinbrinck is not confirmed by the Poles). On September 3 she deployed her mines as planned. On September 4 and 5 the Wilk was under continuous depth charge attacks and had to lay on the sea bottom during daytime, suffering minor damage. During the next days, attempts at attacking enemy shipping were unsuccessful. Then she left the Polish coast, successfully passing the Danish straits (Øresund) on September 14/15, escaping from the Baltic Sea and arriving in Great Britain on September 20. Sub. Lt. Branson was later awarded the Cross of Valour (Krzyż Walecznych) for his role in this action.
Тездету
1940 жылғы 20 маусымда таңғы 0.25-те ОРП Вилк белгісіз нысанға шабуыл жасады. Осы оқиғаға байланысты ұзақ пікірталас болды. Командир Вилк су асты кемесімен соқтығысқандығын хабарлады. 2-ші командир, сол кездегі күзетші офицері Болеслав Романовский «үшбұрышты пішін» көргенін мәлімдеді. Алайда, соғыстан кейінгі «Торпеда мақсатында» атты естеліктерінде ол әдейі неміс су асты кемесіне шабуыл жасағанын айтты. Жаңа зерттеулерге сәйкес, сол аймақтағы жалғыз неміс су асты кемесі U 99 1940 жылы құрылған, бірақ ол сол күні ешқандай зақым көрмеген және жаумен кездеспеген. Басқа су асты кемесі U 122 1939 жылы құрылған, 21 маусымнан кейін жоғалған, тым алыс болды. Егер су асты кемелерін қарастырсақ, сол аймақта сол уақытта жоғалған голландиялық су асты кемесі болуы мүмкін. Алайда, Вилк кемесінің зақымдануын және барлық есептерді ең соңғы талдау көрсеткендей, нысан неміс мина өрісін қорғаушы теңіз шары (Sprengboje) болғанға ұқсайды, себебі Вилк кемесінің тек екі пернесі зақымдалған, ал олардың астындағы руль және рульдің қосылысы зақымдалмаған, су асты кемесіне шабуыл жасаған жағдайда бұл мүмкін емес еді. Сонымен қатар, Вилк шабуыл жасаған жерде О-13 су асты кемесінің құлау қалдықтарын іздеу нәтижесіз аяқталды.
On June 20, 1940 at 0.25 am, the ORP Wilk rammed an unidentified object at position There was a long dispute upon this incident. The commander reported, that the Wilk had collided with a submarine. The 2nd in command Sub. Lt. Bolesław Romanowski, being the officer of the watch then, reported, that he had seen a "triangular shape". However, in his post war memoirs "Torpeda w celu" he claimed, that he deliberately rammed a German U boat. According to new research, the only German submarine in that area was U 99 was launched in 1940., but it did not report any damage nor encounter with the enemy on that day. The other submarine U 122 was launched in 1939., lost after June 21, was too far away. If submarines are considered, most probably would be the Dutch submarine , also lost in that area around that time. However, according to newest analysis of Wilk's damages and all reports, the object was most likely a German minefield protector buoy (Sprengboje), since only both Wilk's propellers got damaged, while a rudder and rudder's connector below them, were intact, which was unlikely in case of ramming a submarine. Moreover, searching of the O 13 wreck in area of the Wilk's reported collision was fruitless.
Келесі мансап
"Уилк" британдық базалардан тоғыз рет тегін шықты, бірақ нәтиже болмады. Соңғы тегіс 1941 жылдың 8-20 қаңтары аралығында жасалды, содан кейін су асты кемесі оқу міндеттеріне жіберілді. Жағдайы нашар болғандықтан, "ORP Уилк" 1942 жылдың 2 сәуірінде резервтік су асты кемесі ретінде қызметтен босатылды. 1946 жылдың 28 қыркүйегінде Польша үкіметі (эмиграцияда) "Уилк" кемесін британдықтардың басқаруына берді. Ол Харвич портында тоқтатылды. Жағдайы нашар болғандықтан, 1952 жылдың қазан айында ғана Польшаға сүйретіліп әкелінді. Ол қызметке жарамсыз деп танылды, Польша Әскери-теңіз күштерінен шығарылды және 1954 жылы металлға тапсырылды. Тағы бір "Уилк" 1987 жылдан 2003 жылға дейін Польша Әскери-теңіз күштерінде қызмет етті.
The Wilk undertook nine patrols from the British bases, without success. The last was between 8 and 20 January 1941, then the submarine was assigned to training duties. Due to her poor mechanical condition, ORP Wilk was decommissioned as a reserve submarine on April 2, 1942. On 28 September 1946 the Polish government in exile gave Wilk to British control. She remained laid up at Harwich. Because of her poor condition, only in October 1952 she was towed to Poland. She was declared unfit to service, decommissioned from the Polish Navy, and scrapped in 1954. A second , a , served in the Polish Navy from 1987 to 2003.