«Халық жауы» (Ganashatru) – 1990 ж. Сатьяджит Рейдің фильмі. Ибсеннің пьесасы негізінде, Индияда түсірілген, денсаулық мәселесі мен қарамастан тұрған қақтығыс.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Ганашатру (Gônoshotru 'Халық жауы') – 1990 жылы түсірілген үнді кинофильмі. Бұл Хенрик Ибсеннің 1882 жылғы «Халық жауы» пьесасының бейімделуі, және Ұлыбританияда осы атаумен шықты. Фильмде Сатьяджит Райдің сүйікті актері Сумитра Чаттерджи, сондай-ақ Дхритиман Чаттерджи, Шубенду Чаттерджи, Манож Митра және Рума Гуатакурта сияқты тәжірибелі актерлер ойнаған. Рай пьесаны үнділік ортаға бейімдейді: гүлденген қала, онда храмға табынушылар да, туристер де келеді. Сомитра Чаттерджи сомдаған доктор Ашок Гупта денсаулық мәселесін анықтағаннан кейін, оның абыройы төмендеп кетеді. Фильм 1989 жылғы Канн кинофестивалінде конкурсқа қатыспай көрсетілді.
Ganashatru ( Gônoshotru 'Enemy of the People') is a 1990 Indian film directed by Satyajit Ray. It is an adaptation of Henrik Ibsen's 1882 play An Enemy of the People, and was released under that title in the UK. The cast includes Ray's favourite actor Soumitra Chatterjee, and veteran actors such as Dhritiman Chatterjee, Shubhendu Chatterjee, Manoj Mitra and Ruma Guhathakurta. Ray adapts the play to an Indian setting: a flourishing township in which a temple attracts devotees as well as tourists. When a health problem is discovered, Dr Ashok Gupta, played by Soumitra Chatterjee, finds his popularity flagging. The film was screened out of competition at the 1989 Cannes Film Festival.
Сюжет
Сомитра Чаттерджи ойнаған Ашоке Гупта – адал дәрігер, ол пациенттері арасында сарқаның (ішперістенің) алаңдатарлықтай таралуын анықтайды. Себебін анықтау үшін ол қаласы Чандипурдың көп тұрғынға толы аймағының суын талдайды. Баяндамаға сәйкес, қаладағы танымал ғибадатхана және туристік орталық – Трипурешвар ғибадатханасының қасиетті суы (чарнамирта), жер асты құбырларының зақымдануы салдарынан ластанған. Бұл ғибадатхана барлық жемқор саясаткерлердің табыс көзі болған. Осы саясаткерлердің арасында доктор Гуптаның кіші інісі Нишит Гупта да бар, оны муниципалитет төрағасы Дхритиман Чаттерджи сомдаған. Ол және ғибадатханадан пайда көретін басқа да адамдар дәрігердің халықты ескертуіне кедергі келтіруді шешеді. Қоғамдық саналы азамат ретінде дәрігер халыққа ластану фактісін жеткізуге тырысады, суды тазарту үшін ғибадатхананы уақытша жабуды ұсынады. Бірақ төраға бұл идеяға қарсы, себебі ол олардың табысына зиян келтіреді. Олар ғылыми дәлелдерді қабылдауға дайын емес, керісінше, шарнамирта қасиетті болғандықтан ластануы мүмкін емес дейді. Сондай-ақ ол бұл тақырыпта жергілікті газетке ("Жанабарта") мақала жариялауға тырысады. Бірақ жемқор шенеуніктер оның даусын басып тастайды, себебі бұл фактілер ғибадатхананың кірісін төмендетуі мүмкін. Газет саяси қысым мен халықтың наразылығынан қорқып, оның мақаласын жарияламайды. Оқиға дамыған сайын доктор Гупта халық жиналысында да хабарламасын жеткізуге тырысады. Алайда, оның інісі мен оның серіктестері бұл жиынға бұзып кіріп, оны тоқтатады. Төраға қоғамды дәрігердің құтқару әрекеттеріне қарсы қоюға жетеді. Ол халықтың кең ауқымды ашуына тап болады және қоғамдық көшбасшыдан халық жауына айналады. Доктор Гупта жергілікті ауруханадағы жұмысынан айырылады, ал оның қызы мұғалімдік қызметінен босатылады. Пәтер иесі оларды пәтерден шығарып жібереді. Бірақ фильмнің соңында доктор Гупта әділетке қол жеткізеді. Қаланың жас, білімді халқы оның жағына шығады, ал күйеуінің театры оған қолдау көрсетеді. "Жанабарта" газетінің көмекші редакторы оны қолдау үшін жұмысынан кетеді және оның жазғандарын мен сұхбатын Калькуттаның ірі газеттеріне жібереді. Фильм Гупта отбасының Чандипурда қалу туралы шешім қабылдауымен аяқталады, айналасында "Ұзақ өмір сүр, доктор Ашок Гупта!" деген ұран естіледі.
Ashoke Gupta, played by Soumitra Chatterjee, an honest doctor, diagnoses the alarming spread of jaundice among his patients. To identify the cause, he analyses the water of a populated part of his town, Chandipur. According to the report, the holy water (charanamrita) of the Tripureshwar temple, a famous temple and tourist attraction of the town, is found to be contaminated due to damage to the underground piping system. The temple was the source of income for all of the corrupt politicians. Among these politicians is Dr. Gupta's younger brother, Nishith Gupta, portrayed by Dhritiman Chatterjee, who is also the chairman of the municipality. He and other beneficiaries of the temple decides to prevent the doctor from alerting the people. As a responsible member of society, the doctor tries to broadcast the fact of contamination to the people, proposing temporary closure of the temple for water purification. However the Chairman is absolutely against this idea as it tampers with their profits. They are not ready to accept scientific evidence and instead says charanamrita can never be contaminated because it is holy. He also tries to publish an essay in a local daily newspaper (Janabarta) on the topic. But the corrupt officials suppress his voice as the facts would inevitably decrease the temple's income. The newspaper rejects his essay, fearing political pressure and public rage. As the story progresses, Dr. Gupta even tries to convey his message in a public meeting. Unfortunately, it is infiltrated and disrupted by his brother and his associates. The Chairman is able to manipulate the community against the doctor's attempts to save it. He faces a widespread angry response and he goes from being a leader of society to an enemy of the people. Dr. Gupta loses his job in the local hospital and his daughter is terminated from her post of a teacher. The landlord asks them to move out. However, at the end of the movie Dr. Gupta gets justice. The young educated population of the town sides with him while his son in law's theatre troupe campaigns for him. The assistant editor of Janabarta quits his job to side with him and send his writing and interview to top newspapers in Kolkata. The film ends in Gupta family deciding to stay in Chandipur, amidst a shout of "Long Live Dr. Ashok Gupta!" around him.