Владимир Поссе: Революционер, Журналист және "Жизнь" журналының тарихы

Кіріспе

Владимир Александрович Поссе (Владимир Александрович Поссе) (10 мамыр 1864 – 21 қазан 1940) – ресейлік социалистік журналист және редактор, мақалаларын көбінесе В. А. Поссе деген атпен жазған.

Өмірбаян

Посс Санкт-Петербургте алты баланың ең кішісі болып өсті; оның ағасы Константин (1847–1928) математик болды, ол Ресейде кеңінен қолданылатын математикалық есептеу оқулығын жазды. Владимир ерте дамыған, Федор Достоевскийдің 1881 жылғы қоғамдық оқуларына және оның жерлеу рәсіміне қатысты. Санкт-Петербург университетінің филология және құқық факультеттеріне оқуға түсіп, 1887 жылы оқудан шығарылды; келесі жылы құқық мамандығын алды. 1890-жылдары ол халықшылдардың популизмінен марксистік социал-демократияға бірте-бірте көшкен. 1899 жылдың басында ол популизм мен Заңгерлік марксизмді біріктіру мақсатымен, бұрынғы орташа популистік журнал болған «Жизнь» журналының редакторы болды. Ол Заңгерлік марксистермен келісімге келгенін ойлады, бірақ соңғы сәтте олар өздерінің «Начало» (Бастау) журналын құрды. Алайда, «Начало» 1899 жылдың маусымында үкімет тарапынан жабылды, ал Заңгерлік марксистер «Жизнь» журналына көшіп келді, себебі Посс кешіруге және ұмытуға дайын болды. 1901 жылдың сәуір айына дейін Посс журналды редакциялауды жалғастырды, содан кейін патша үкіметі баспаны тоқтатты. Ол өзінің досы Максим Горькийді журналдың әдеби бөлімінің басшысы етіп тағайындады, бұл 30 жастағы Горькийге редакторлық істе өз күшін сынап көруге мүмкіндік берді. 1901 жылдың ортасында «Жизнь» басылымы тоқтатылғаннан кейін Посс Ирландияға, содан кейін Лондонға көшіп, журналды қайта жандандыруға тырысты. Ариадна Тиркова Уильямстың (бұрынғы Ариадна Борман) Ялтадағы эмиграцияда тұратын Горькийден қаржы алуға жасаған әрекеті 1901 жылдың қарашасында сәтсіз аяқталды, бірақ Посс В.Д. Величкина және Владимир Бонч-Бруевичпен бірге «Жизнь» әлеуметтік-демократиялық тобын құрды, соңғысы қаржылық және таратумен айналысты. Топ 1902 жылдың сәуір және тамыз аралығында Лондонда «Жизнь» журналының тағы 5 саны жариялады. Соңғы саны 1902 жылдың қыркүйек-желтоқсан айларына арналды және 1902 жылдың желтоқсанында Женевада жарық көрді. 1902 жылдың 15 мамыры мен 12 желтоқсаны аралығында (Грегориан күнтізбесі бойынша) Посс Лондон қаласында «Ф. Розин» псевдонимімен «Жизнь» журналының серігі – «Жизнь парақтары» (Жизни парақтары) журналының он екі саны жариялады, оны «фракциялық емес социал-демократиялық орган» деп атады. Ол сондай-ақ 1902 жылы жарық көрген «Жизнь кітапханасы» сериясының бірнеше томын редакциялады. Бонч-Бруевич Посспен келіспей, топтан шығып, бәсекелес «Искра» социал-демократиялық басылымына қосылып, тарату желісін алып кеткенде «Жизнь» әлеуметтік-демократиялық тобының қызметі тоқтады. Бонч-Бруевич сонымен қатар «Жизнь» тобының қалауына қарсы, «Искраға» «Жизнь» портфелінен 19 қолжазбаны берді, бұл 1903 жылдың басында дау тудырды. 1905 жылы Одессадағы «Буревестник» баспасы Аугуст Бебельдің «Die Frau und der Sozialismus» (Әйел және социализм) еңбегінің аудармасын жариялады. 1905 жылғы революциядан кейін Посс Ресейге оралды және редактор ретінде жұмыс істеуді жалғастырды, жас Исаак Бабельдің ертедегі әңгімелерін қабылдамаған көрінеді. 1908 жылдан 1918 жылға дейін ол антимилитаристік және кәсіби одақтарды қолдайтын «Баршаға өмір» журналын шығарды. Журналда Лев Толстой, Исаак Бабель және Максим Горький сияқты авторлар жарық көрді. Ақпан революциясынан кейін Посс 1917 жылдың көктемінде «Мүлік және еңбек теңдігі одағын» құрды. Одақ Германиямен бейбіт келісімге келуді жақтады. Қазан революциясынан кейін ол жаңа Совет үкіметімен ынтымақтастық жасады. Посс Ауыл шаруашылығы халық комиссариатының колхоздар бөлімін басқарды, бірақ провинцияларға сапардан кейін бұл қызметтен бас тартты. Ол «Пережитое и продуманное. Молодость. 1864–1894» (Өткен туралы ойлар. Жастық шақ. 1864–1894) атты автобиографиясын 1933 жылы жариялады, оны бір кездегі досы және шәкірті Горький көптеген жіберулер мен қателіктер болды деп жеке сынады.

Posse grew up in Saint Petersburg the youngest of six children; his brother Konstantin (1847–1928) was a mathematician who wrote a calculus textbook widely used in Russia. Vladimir was intellectually precocious, attending Fyodor Dostoyevsky's public readings and his funeral in 1881. He attended Saint Petersburg University (the philological and juridical faculties), being expelled in 1887; the following year he took a degree in law. In the 1890s, he slowly moved from the narodniks' populism to Marxist social democracy. In early 1899 he took over as editor of Zhizn (Life), previously a moderate populist magazine, in an attempt to merge populism and Legal Marxism. He thought he had an understanding with the leading Legal Marxists, but at the last moment they founded their own magazine, Nachalo (The Beginning). Nachalo, however, was shut down by the government in June 1899, and the Legal Marxists moved to Zhizn, since Posse was willing to forgive and forget. Posse continued to edit the magazine until it was suppressed by the Tsarist government in April 1901. He put his friend Maxim Gorky in charge of the magazine's literary section, giving the 30 year old Gorky an opportunity to try his hand at editing. In mid 1901, after the suppression of Zhizn, Posse moved to Ireland and then London, where he tried to resume the magazine's publication. Although Ariadna Tyrkova Williams (then Ariadna Borman)'s attempt to secure funding from Gorky, who was living in exile in Yalta at the time, proved unsuccessful in November 1901, Posse eventually formed the Zhizn Social Democratic Group with V. D. Velichkina and Vladimir Bonch Bruevich, the latter providing financial and distribution support. The group published another 5 issues of Zhizn in London between April and August 1902. The last issue, dated September–December 1902, was published in Geneva in December 1902. Between May 15 and December 12, 1902 (Gregorian calendar), Posse also edited and published (as "F. Rosin") twelve issues of a companion magazine, Listki Zhizni (Leaflets of Life), which he called a "non factional Social Democratic organ", in London He also edited several volumes in the irregular Zhizn Library series, also published in 1902. The Zhizn Social Democratic Group ceased to exist and publication stopped when Bonch Bruevich had a falling out with Posse and left the group, joining Iskra, a rival Social Democratic publication, and taking his distribution network with him. Bonch Bruevich also transferred 19 manuscripts from Zhizn's portfolio to Iskra against the wishes of the Zhizn Group, which caused a controversy in early 1903. In 1905 the Odessa publisher Burevestnik issued his translation of August Bebel's Die Frau und der Sozialismus (Woman and Socialism). Posse returned to Russia after the Revolution of 1905 and continued working as an editor, apparently rejecting young Isaac Babel's early stories. From 1908 to 1918 he published a magazine called Life for All, which had an anti militarist and trade unionist stance. The magazine published authors like Leon Tolstoy, Isaac Babel and Maxim Gorky. After the February Revolution, Posse created the "Union of Property and Labor Equality" in the spring of 1917. The union advocated the conclusion of peace with Germany. After the October Revolution, he collaborated with the new Soviet government. Posse headed the department of collective farms of the People's Commissariat of Agriculture, but after a trip to the provinces, he gave up this post. He published an autobiography, Perezhitoe i produmannoe. Molodost'. 1864 1894 (Meditations about the Past: Youth, 1864–1894), in 1933, which was privately criticized by his one time friend and protégé Gorky for its supposed multiple omissions and inaccuracies.

Шығармалары

Работшылық заңнамасы. "Теория және практика пролетарлық социализмі" еңбегінен үзінді, Женева, 1905, 905–946 беттер.

Өмірбаян

В. А. Поссе. Басып өткен мен ойлаған. Жастық шақ. 1864-1894 жж. (Өткен туралы толғаулар: Жастар, 1864-1894), Ленинград, 1933.