Орта ғасырлық асүй кітабы: Le Viandier рецепттері, аспаздық өнер тарихы, ең алғашқы рецепт жинақтары, Taillevent және орта ғасырлық тағамдар туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ортағасырлық ас кітабы
Medieval cookbook
Le Viandier (көбінесе Le Viandier de Taillevent, lə vjɑ̃dje də tajvɑ̃ деп аталады) – бұл, әдетте, Гийом Тирельге, яғни Taillevent-ке жатқызылатын рецепттер жинағы. Дегенмен, осы еңбектің ең ерте нұсқасы 1300 жыл шамасында, Тирель дүниеге келгенге 10 жыл бұрын жазылған. Алғашқы авторы белгісіз, бірақ ортағасырлық рецепттер жинақтарының көшіріліп алынуы, қосымша материалмен толықтырылуы және кейінгі авторлардың еңбегі ретінде ұсынылуы кең таралған құбылыс болған. Le Viandier – орта ғасырлардағы ең ерте және ең танымал рецепттер жинақтарының бірі, сондай-ақ латын тіліндегі Liber de Coquina (14 ғасырдың басында, Франция мен Италиядан алынған рецепттерді қамтиды деп саналады), каталон тіліндегі Llibre de Sent Soví (шамамен 1320 жыл) және ағылшын тіліндегі The Forme of Cury (шамамен 1390 жыл) осы санатқа жатады. Басқа нәрселермен қатар, ол энтреметтің алғашқы толыққанды сипаттамасын ұсынады.
Le Viandier (often called Le Viandier de Taillevent, lə vjɑ̃dje də tajvɑ̃) is a recipe collection generally credited to Guillaume Tirel, alias Taillevent. However, the earliest version of the work was written around 1300, about 10 years before Tirel's birth. The original author is unknown, but it was common for medieval recipe collections to be plagiarized, complemented with additional material and presented as the work of later authors. Le Viandier is one of the earliest and best known recipe collections of the Middle Ages, along with the Latin language Liber de Coquina (early 14th century, believed to contain recipes from France and Italy), the Catalan Llibre de Sent Soví (c. 1320), and the English The Forme of Cury (c. 1390). Among other things, it contains the first detailed description of an entremet.
Қолжазбалар
"Le Viandier" атты төрт қолжазба қазірге дейін сақталған. Ең көнесі Вале кантоналдық мұрағатында (Сион, Швейцария) 13-шы ғасырдың соңында немесе 14-шы ғасырдың басында жазылған және 1950-ші жылдарға дейін назарсыз қалды. Осы қолжазба Тирелдің авторлығын күмәндандырады, бірақ оның басы жоқ, сондықтан осы ерте шығарманың атауы мен авторы белгісіз. Ватикан кітапханасындағы нұсқасы 15-ші ғасырдың басына жатады. Төртінші қолжазба Мазарин кітапханасында (Париж) сақталған, ол да 15-ші ғасырға жатады. Сен-Ло қаласындағы (Манш департаментінің мұрағаты) 15-ші ғасырға жататын бесінші нұсқасы болған. Ол Жером Пишон мен Жорж Викаирдің 1892 жылғы "Le Viandier" монографиясында айтылған.
There are four extant manuscripts of Le Viandier. The oldest, found in the Archives cantonales du Valais (Sion, Switzerland), was written in the late 13th or very early 14th century, and was largely overlooked until the 1950s. It is this manuscript that calls into question the authorship of Tirel, but a portion of it is missing at the beginning, so the title and author given for this earlier work are unknown. The version in the Biblioteca Vaticana (Vatican City), is from the early 15th century. The fourth extant version is in the Bibliothèque Mazarine (Paris) and also dates to the 15th century. There was a fifth version from the 15th century in Saint Lô, in the Archives de la Manche. It was mentioned by Jérôme Pichon and Georges Vicaire in their 1892 monograph, Le Viandier;
Басып шығару
1486 жылы Le Viandier тақырып парағында күні мен орны көрсетілмей, басылып шықты, бірақ ол сөзсіз Париж қаласында болды. 1486 жылғы нұсқада қолжазбаларда кездеспейтін қосымша 142 рецепт қамтылған. 1486 жылдан 1615 жылға дейін жиырма төрт басылым жарық көрді.
About 1486, Le Viandier went into print without a title page date or place, but this was undoubtedly Paris. The 1486 version contained an additional 142 recipes not found in the manuscripts. Twenty four editions were produced between 1486 and 1615.