Мутсамуду: Комор аралдарының тарихы мен қазіргі жағдайы
Mutsamudu
Мутсамуду – Комор аралдарындағы Анжуан аралының астанасы, 23 594 халқы бар ежелгі қала. Тарихы 1482 жылға дейін сағалады, терең су порты мен цитадельге ие.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Муцамуду — Комор аралдарындағы екінші ірі қала. Ол сонымен қатар Анжуан аралының астанасы және ең ірі қаласы, бұрынғы Комор президенті Ахмед Абдалла Мохамед Самбидің туған жері. Қазір қалада терең су айлағы, ежелгі қамал және көптеген дүкендер мен ұсақ қолөнер шеберханалары бар тар көшелер орналасқан. 2021 жылғы мәлімет бойынша, халық саны 23 594 адамды құрады.
Mutsamudu is the second largest city in the Comoros. It is also the capital and largest city on the island of Anjouan as well the former home of former Comorian president Ahmed Abdallah Mohamed Sambi. It now houses a deep water port, an ancient citadel, and narrow streets with many shops and small crafts. The population in 2021 stood at 23,594.
Тарих
Муцамуду 1482 жылы салынған болуы мүмкін. Ол Мозамбик және Мадагаскардың суахили порттары арасындағы сауда ағынын қамтамасыз ететін, гүлденген суахили портына айналды. Кейін қалаға араб, парсы, үнді, сомали және малагаси теңізшілері мен саудагерлері қоныстанды. 1700 жылдарға қарай, ол Комор аралдарындағы ең өркендеген қалаға айналды. 1773 жылы Суахили жағалауындағы экспедиция кезінде комиссар Фредерик Холцаппель бұл қалаға сапар жасады. Ол үйлердің тастан салынғанын, іші мен сырты әкпен боялғанын, төбелері тақтайшамен боялып, кокос жапырақтарымен жабылғанын айтып ризашылық білдірді. Сондай-ақ, ол "түрік мәдениетіне жақын" элитаға тиесілі бірнеше екі қабатты үйлерді көрді. Қалада көптеген қоғамдық моншалар болды, сондай-ақ барлық элиталардың үйлерінде жеке моншалары бар еді. Холцаппельдің айтуынша, ер адамдар ақ зығыр шапан мен тюрбан киген, сондай-ақ жібек киімдер мен күміс қабықшасы бар қылыштар тағынған.
Mutsamudu was likely founded in 1482. It grew into a prosperous Swahili port, funneling traffic between the Swahili ports of Mozambique and Madagascar. Later Arab, Persian, Indian, Somali, and Malagasy sailors and traders settled in the town. By the 1700s, it was the most prosperous town in the Comoros Archipelago. During an expedition along the Swahili Coast in 1773, the commissioner Frederick Holtzappel visited the town. He expressed his admiration, noting that the houses were built with stone, whitewashed inside and out, had plank painted ceilings, and were thatched with coconut leaves. He also observed several two story houses belonging to the "Turkified" elite. There were numerous public baths in town, and all of the elites had baths in their houses. According to Holtzappel, the men wore white linen gowns and turbans, as well as silk clothing and daggers with silver sheaths.
География және климат
Муцамудуда екі параллель басты көше бар. Олардың арасында 15 ғасырдағы медина орналасқан. Цитадель 1786 жылы британдықтардың көмегімен малагаси құл сатушыларынан қаланы қорғау үшін салынған. 1950 жылы циклонның құрлығына тап болғанда ол қатты зақымдалды. Муцамуду теңіздік тропикалық ауа райына ие. Жыл бойы негізгі температура диапазоны 27°C-тан басталады. Муцамудудағы ең ыстық кезең желтоқсан айынан сәуір айына дейін. Мамыр айынан қараша айына дейін салыстырмалы түрде салқын ауа райы бақыланады. Жылдың көп айларында айтарлықтай жауын-шашын жауады, ең жауынды ай – қаңтар. Комор аралдарында дауылдар жиі болады және кейде тропикалық циклонға тап болады, бұл адамдар мен мүлікке елеулі зиян келтіреді. Коморда тіркелген тропикалық циклонның ең ірісі 1950 жылы болды және Муцамуду цитаделіне зақым келтірді. 1983 жылғы Элина және Феликса циклондары бірнеше адамның өмірін қиды, бірақ мыңдаған адамдардың өміріне әсер етті.
Mutsamudu has two parallel main streets. The medina from the 15th century is located between them. The citadel was constructed in 1786 with help of the British to protect the city from Malagasy slave raisers. It was badly damaged in 1950 at the landfall of a cyclone. Mutsamudu enjoys marine tropical weather. The main temperature range extends from 27°C to throughout the year. The hottest period in Mutsamudu is from the month of December to the month of April. Comparatively cooler weather is experienced from the month of May to the month of November. There is significant rainfall in most months of the year, wettest month is January. The entire Comoros islands are regularly swept by violent winds and sometimes by tropical cyclones with significant human and material damage. The most important of tropic cyclones recorded in Comoros occurred in 1950 and damaged the Mutsamudu citadel. Cyclone Elinah in 1983 and Cyclone Feliksa killed a few people but affected thousands of people's lives.
Экономика
Муцамуду – Комор Одағының 1982 жылы салынған жалғыз терең су порты. Оның жүгінің үштен екі бөлігі басқа екі аралға жіберілетін контейнерлік жүктерді қайта тиеуден тұрады. Порт арқылы импортталатын негізгі тауарлар – күріш, цемент, қант, ұн және мұнай өнімдері. Басты экспорттық тауарлар – иланг-иланг, гвоздика және ваниль.
Mutsamudu is the only deep water port of the Union of the Comoros, constructed in 1982. Three quarters of its cargo consists of transhipment for containerized cargoes destined to the two other islands. The main import products shipped from the port are rice, cement, sugar, flour and petroleum products. Main export products are ylang ylang, cloves and vanilla.