Кіріспе
5-шы немесе 6-шы ғасырлардағы Уэльс әулиесі, сондай-ақ Алед және басқа да есімдермен белгілі болған, қазіргі Бреконшир аймағынан шыққан бойжеткен шейіт. Джордж Филлипс Католик энциклопедиясы үшін жазған мақаласында оны «Мабиногиондағы Лунед және Теннисонның «Гарет пен Линнет» поэмасындағы Линнет» деп атайды.
Saint Eluned (Eiliwedd; Almedha or Elevetha), also known as Aled and by other names, was a 5th or 6th century virgin martyr from the area of modern Breconshire. George Phillips, writing for the Catholic Encyclopedia, calls her "the Luned of the Mabinogion and the Lynette of Tennyson's Gareth and Lynette. ".
Аңыз
Оңтүстік Уэльстегі Брайхиниог королі Брайханның (христиандық дінді қабылдаған римдік монарх) көптеген қыздарының бірі – Элунед, жас кезінде христиан дініне кірді. Ол, пұтқа табынушы бір патшаның қысымын қабылдамады және, сол заманғы көптеген әйелдер сияқты, осы қарым-қатынасқа мәжбүрленіп түсуден қашу үшін қашып кетті. Ол алдымен Лан-Ддюге, содан кейін Ланфилоға сапар шекті. Бірақ онда да, тұрғындар оны ұрлық жасады деген желеумен қуды. Одан кейін ол Ллехфаенге барды, онда да оны қоғамдық ортадан қуды. Элунед Слюч-Тумпқа жеткенше тыныштық таба алмады, онда жергілікті билеуші оған қорғау берді. Дегенмен, Элунедті қуған адам оны тауып алды. Ол қашқанда, ол оны төбеден қуды да, басын кесіп өлтірді. Оның басы төбеден құлап, тасқа тиді; Әйіз Уайнфрид туралы әңгімедегідей, сол жерден емдік бұлақ атылды. Уильям Ворстер (1415-1485 ж.ж.) өзінің еңбегінде Элунед туралы айтады. Ол, әулиенің қалдықтары 1135 жылға дейін Ричард де Клэр құрған бенедиктин монахтар қауымының орналасқан жері – Уск шіркеуінде сақталғанын хабарлайды.
Құрмет
11 ғасырда нормандықтар келген кезде, Слюхтағы құдығы емдеумен және басқа да кереметтермен байланысты болды. Көптеген басқа да осындай орындар сияқты, Элунедтің киелі құдығы мен шіркеуі Реформация кезінде қиратылды. Уэльс тарихшысы Хью Томас 1698 жылғы Брекнокшир тарихына арналған эссесінде сол кездегі шапель туралы былай дейді: "Бұл шапель, төбесі жоқ және пайдасыз болса да, тұрған. Сол жердегі адамдар оны Сент-Тейлед [Сент-Алед] деп атайды. Ол Брекноктан шығысқа қарай шамамен бір шақырымдай жерде, бұрын Обрейлердің сарайы және тұрақты тұратын жері болған ферма үйінен жарты шақырымдай қашықтықта орналасқан. Бұл жер Слюхтың иелігі болды, ал оны Бернард Ньюмарш Вильгельм Руфустың тұсында Сир Реджинальд Обрейге сыйлады. Бұл ғимараттың шағын қалдықтары әлі де көрініп тұр, ал оның түбінде құдық бар көне йеу ағашы, бұрын шапель тұрған жерді көрсетеді." Оның мерекесі 1 тамыз, дәл сол күні ежелгі діннің егін жинау мерекесі (Лугнасад немесе Ламмас) тойланды.
"standing, though unroofed and useless; the people thereabouts call it St. Tayled [St. Aled]. It was situated on an eminence, about a mile to the eastward of Brecknock, and about half a mile from a farm house, formerly the mansion and residence of the Aubreys, lords of the manor of Slwch, which lordship was bestowed upon Sir Reginald Awbrey by Bernard Newmarche, in the reign of William Rufus. Some small vestiges of this building may still be traced, and an aged yew tree, with a well at its foot, marks the site near which the chapel formerly stood." Her feast day is 1 August, the same day a pagan harvest festival (Lughnasadh or Lammas) was celebrated.