Кіріспе

Солтүстік Британияның римдік кезеңдегі патшалығы, ортағасырлық Уэльс поэмасы

Гододиндер – римдік кезеңде Британияның солтүстік-шығысындағы бритондық халық, бұл аймақ Ген Огледт немесе Ескі Солтүстік (қазіргі Оңтүстік-Шығыс Шотландия және Солтүстік-Шығыс Англия) деп белгілі болған. Вотадини тайпасының ұрпақтары, олар VI ғасырға жататын Уэльс поэмасы Y Gododdin арқасында танымал, бұл поэма Катрает шайқасын мәңгі есте қалдырады және Анеирінге жатқызылады. Гододин атауы – Уэльс тілінің қазіргі түрі, бірақ бұл атау көне Уэльс тілінде Гуатодин деп кездеседі және римдік кезеңдегі грек мәтіндері сияқты классикалық дереккөздердегі Вотадини тайпасының атынан шыққан.

Патшалық

Гододиндер патшалығының нақты қаншалықты аумақты қамтығаны белгісіз, мүмкін Стирлинг аймағынан Брайнейх (Берниция) патшалығына дейін, қазіргі Шотландияның шығысындағы Лотиан және Бордерс аймақтарын да қамтиды. Батысында Бриттік Стратклайд патшалығы, солтүстігінде пиктілермен шектесетін. Клэкманнаншир аймағында тұратындар Манау Гододин деп аталған. Дәстүр бойынша, осы дәуірдегі жергілікті патшалар Трапрайн Лоу және Дин Эйдинде (Эдинбург, оның ағылшынша атауы түптеп келгенде калька, көне ағылшын тіліндегі *burh* Уэльс тіліндегі *Дун* (бекініс) сөзімен сәйкес келеді; шотланд гаэль тілінде ол әлі де Дун Эйдин деп аталады) және, мүмкін, Дин Баерде (Дунбар, шотланд гаэль тілінде Дун Барр) тұрған. Гододинге Форт фиордының оңтүстігіндегі Манау Гододин және Эйдин сияқты аймақтар кірген. Солтүк Уэльстегі Гвинед патшалығының құрылтайшысы Кунедда, V ғасырда оңтүстік-батысқа көшіп келген Манау Гододиннің батыры болған деп саналады.

Кейінгі тарих

VI ғасырда Брайнейх англдардың шапқынына ұшырап, Берниция деп аталды. Англдар солтүстікке қарай жылжуын жалғастырды. Шамамен 600 жылы Гододиндер 300 шамасындағы әскер жинап, Катраетке, мүмкін Солтүстік Йоркширдегі Каттерикке шабуыл жасады. Бұл шайқас британдықтар үшін ауыр жеңіліспен аяқталып, Y Gododdin поэмасында мәңгі есте қалды. 638 жылы Эдин, қазіргі Эдинбург қаласы қоршауға алынып, англдардың қолына түсті, себебі Гододиндер осы шамада Берницияның билігіне қарады. Жергілікті тұрғындардың қаншалықты ауыстырылғаны немесе сіңірілгені белгісіз. Берниция Нортумбрияның бір бөлігіне айналды. Одан кейін біріккен Англияның құрамына кірді, ал 1018 жылы Малкольм II бұл аймақты Твид өзеніне дейін шотланд билігіне көшрді.