Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гертвиг эпителийлік тамыр қабығы (HERS) немесе эпителийлік тамыр қабығы – дамитын тістің эмаль органының мойындық контурында орналасқан эпителийлік жасушалардың пролиферациясы. Гертвиг эпителийлік тамыр қабығы тіс түбірінде дентиннің қалыптасуын іске қосады, тіс қабыршағынан одонтобластардың дифференциациялануына себеп болады. Тамыр қабығы ақырында периодонтальды байланыспен ыдырайды, бірақ толық жойылмайтын қалдық бөліктері Малазездің эпителийлік жасушаларының қалдықтары (ERM) ретінде көрінеді. Бұл қалдықтар кистаға айналып, болашақта периодонтальды инфекцияларға себеп болуы мүмкін.
The Hertwig epithelial root sheath (HERS) or epithelial root sheath is a proliferation of epithelial cells located at the cervical loop of the enamel organ in a developing tooth. Hertwig epithelial root sheath initiates the formation of dentin in the root of a tooth by causing the differentiation of odontoblasts from the dental papilla. The root sheath eventually disintegrates with the periodontal ligament, but residual pieces that do not completely disappear are seen as epithelial cell rests of Malassez (ERM). These rests can become cystic, presenting future periodontal infections.
Функция
Қаптама бірнеше немесе қосымша тамырлардың (медиалдық өсу) және тамырдың бүйірлік немесе қосымша каналдарының (эпителийдің үзілуі) пайда болуына да жауапты. Бұл мәселе даулы, бірақ HERS цементогенезге және цемент секрециясына қатысуы мүмкін, немесе HERS-тен шыққан өнімдер эмальмен байланысты молекулалармен байланысты болуы мүмкін, сондай-ақ бұл ақуыздар клеткалық емес цементтің қалыптасуын бастауы мүмкін.
The sheath is also responsible for multiple or accessory roots (medial growth) and lateral or accessory canals in the root (break in epithelium). It is controversial, but HERS may be involved in cementogenesis and the secreting of cementum, or that HERS derived products might be related to enamel related molecules, and that these proteins might initiate acellular cementum formation.
Басқа жануарлар
Сүтқоректілерде HERS уақытша құрылым болса, қосмекенділерде ол көбінесе тұрақты болып келеді. Мұнда тамыр эпителийі сүтқоректілердегідей тесіктелмейді. Омыртқалы жануарларда HERS дамуының 3 ерекше кезеңін байқауға болады. Телеостар мен хондрихтияларда HERS немесе тамыр тіптен қалыптаспайды, тіс дамуы тек тәж дамуымен шектеледі. Тіс пен сүйек арасында, эпителий ашық болатын тістің апикальді бөлігінде икемсіз қосылыс пайда болады. Амфибиялар мен крокодил емес бауырымен жорғалаушыларда эпителийдің фрагментацияланбауы арқасында үздіксіз тамыр қабығы немесе HERS қалыптасады. Тағы да, тістің апикальді бөлігінде, эпителий жоқ жерде, сүйек пен тіс арасында өте берік байланыс құрылады. Крокодилдерде және сүтқоректілерде HERS – өтпелі құрылым, ол фрагменттерге бөлініп, Malassez эпителийлі клеткаларының қалдықтарын құрайды. Тамыр эпителийіндегі кеңістіктер арқылы периодонтальды байланыстың элементтері миграцияланып, сүйек пен тамыр арасында икемді байланысты қалыптастырады.
While in mammals the HERS is rather a transient structure, in amphibians it is more or less a permanent one. Here the root epithelium does not fenestrate like in mammalians. Within vertebrates 3 distinct stages of HERS development can be observed. In teleosts and chondrichthyans no HERS or root is really formed, and tooth development is restricted to crown development. An inflexible joint is formed between the tooth and the bone at the apical end of the tooth where the epithelium remains open. In amphibians and non crocodilian reptiles a continuous root sheath or HERS is formed without fragmentation of the epithelium. Once again a rather rigid connection between bone and tooth is formed at the apical end of the tooth where no epithelium is present. In crocodilians and mammals the HERS is a transient structure and fragments to form the epithelial cell rests of Malassez. Through the gaps in the root epithelium elements of the periodontal ligament can migrate and form a flexible connection between bone and root.
Тарих
Гертвиг эпителиялық қабықшасы ешқандай сүтқоректі түрінде табылған жоқ. Оның орнына, бұл эпителий құрылымын Оскар Гертвиг 1874 жылы қосмекенділерде ашты (басқа жануарлардағы одан әрі талқылау үшін төмендегі ескертулерді қараңыз).
Hertwig epithelial root sheath was not discovered in any mammalian species. Instead this epithelial structure was discovered by Oskar Hertwig in 1874 in an amphibian (see notes below for further discussion in other animals).