Кіріспе

Нидернхаузен-им-Таунус – Германияның Гессен жеріндегі Дармштадт әкімшілік округінің Рейнгау-Таунус ауданындағы коммуна. Халық саны шамамен 15 000 адамды құрайды.

Геология

Тау жотасы, оған Hohe Kanzel де кіреді, қатты, ауа райына тозығы жеткен, бірақ сонымен қатар жарылған және су өткізгіш кварцит тау жыныстарынан тұрады. Оның қабаттары тік және көбінесе вертикальды орналасқан. Бұл сары-ақ, кейде шие қызыл жолақты Taunus кварциті құмды теңіз шөгінділерінен пайда болған. Тау тізбегінің қысылуы және оған ілеспе экзотермиялық реакция нәтижесінде бастапқы шөгінді тас метаморфты кварцитке айналды. Нидернхаузен муниципалитетінің кейбір аймақтарында осы кварциттің жер бетіне шыққан жерлері табылады. Олардың ішінде Жоғарғы Канцельдің шыңындағы блок және Нидернхаузен мен Ленцхан арасындағы 479 метрлік Холер Штайн ("Қуыс тас") бар. Соңғысы 1929 жылы табиғат қорғауға алынды. Нидернхаузен автобанына кіретін жолдың жанында "Grauer Stein" ("Сұр тас") деп аталатын тас орналасқан, оның жанында ескі кварцит кеніші де бар.

Көршілес қауымдастықтар

Нидернхаузен батысында Таунусштейн қаласымен, батыс және солтүстік жағынан Идштейн қаласымен (екеуі де Рейнгау-Таунус округі), шығысында Эппштейн қаласымен (Майн-Таунус округі) және оңтүстігінде штат астанасы Висбаден қаласымен шектеседі.

Басталуы және Рим шекарасы (б.з.б.

1974 жылы Оберхосбах маңынан жаңа тас дәуірінің "Тостаған мәдениеттері" (б.з.д. 2300-1600 жж.) кезеңіне жататын тас балта табылды. Адамдар болғанына дәлел бар болғанымен, бұл аймақта қоныс болғандығы туралы ешқандай мәлімет жоқ. Шамамен Мәсіх дәуірінің басында римдіктер қазіргі Нидернхаузен аумағына келді. 86 жылдан бастап олар қазір Оберзельбах және Идштейн деп аталатын жерлер арасындағы Лайм қабырғасын салуға кірісті; 2005 жылдың 15 шілдесінде ЮНЕСКО оны Әлемдік мұра ретінде жариялады. Нидернхаузен аймағы римдік шекараның ішкі жағында, ал кейін Идштейнге айналған айма германдық жағында орналасқан. Дасбах төбелерінде, Нидернхаузен мен Идштейн арасындағы тас жолда 2002 жылғы Гессен мерекесінде (Идштейнде өткен мемлекеттік фестиваль) Нидернхаузен муниципалитетінің шекарасына жақын римдік қарауыл мұнарасының көшірмесі салынды. Оберзельбахтан солтүстікке қарай 2 шақырымдай жерде, Идштейн Хефтрихке жақын жерде Альтебург римдік бекінісі орналасқан.

Орта ғасырдағы алғашқы іздер және құжаттамалық атаулар (11961283)

Нидернхаузеннің екі бастапқы орталығы Оберхосбах және Нидерзельбах приходтары болды. Біріншісі 1196 жылы Оберхосбах ретінде алғаш рет құжатталған, халық пен иеліктер Құдайдың рақымымен артып, Майнц архиепископынан «ана шіркеуінің толық құқығына» ие болды. Орта ғасырларда Сент-Михаэль приходы болған жоқ. Дегенмен, шіркеу діни орталыққа айналды. Ал Оберхосбах елді мекені Х ғасырда пайда болған болуы мүмкін, бұл оны қазіргі муниципалдық аумақтағы ең көне елді мекен етеді. Нидерзельбахқа жақын жазық даладағы ескі Иоганн шіркеуі (Святой Иоанн шіркеуі) Оберзельбах, Энгенхан, Ленцхан, Кенигсхофен және Нидернхаузен орталықтарын біріктірген, «Сельбахер Грунд» деп аталатын орталық болды. Сонымен қатар, Нидерзельбахтағы діни қызметкер Дасбахтағы филиал шіркеуін де басқарды. Егер Сельбахер Грунд та Оберхосбах приходына қараса, 1220 жылы Нассау үйі Нидерзельбахтың тәуелсіз приходына негіз салғанда жолдар айырылды. Шіркеудің тамыры шамамен 800 жылдарға дейін, Каролингтер дәуіріне дейін созылуы мүмкін, сол кезде осы жерде ауылдық шіркеу тұрды. Энгенханның негізі 775 жылы Блейденштадт монастырының құрылысына байланысты, оның шегінде «мейерхофтар» (дара түрі – мейерхоф, шамамен «камерарийдің иелігі») салынды. Енихо есімді монах мұндай орынға негіз салып, Энгенханның атымен аталып, алғашқы рет «Энихо им Хаг» немесе «Унехенхагин» деп тіркелді. Бұл жердің алғашқы құжаттағы айғағы 1221 жылы жазылған. Оберзельбах алғаш рет Ленцханмен бірге Шлоссборнның ондық тізілімінде «Medietas Ville superioris Selebach» деп тіркелді. Бұл шамамен 1226-1233 жылдар аралығында жасалды. Кенигсхофен мен Нидернхаузеннің алғашқы құжаттағы айғағы 1220 жылы Сент-Стефан каталогында тиісінше «Кунигисхоудегі Вилла» және «Нидернхаузендегі Вилла» ретінде кездеседі.

Насау-Идштейн мен Эппштейн арасындағы шекаралық даулар (12831806)

Ерте орта ғасырдан бастап Нидернхаузен муниципалитеті екі билеуші үй – Нассау мен Эппштейн арасындағы шекаралық шиеленістердің ортасында болды. Бұл 13 ғасырдағы қақтығысқа ұласты, оның кесірінен Оберхосбахтағы жаңа шіркеу қайта-қайта қиратылып, тек 1321 жылы ғана жаңадан салынды және қайта освященді. 1283 жылғы Сюневертраг (“Айырылысу шарты”) арқылы дау шешілді, ол аумақтық тәуелділікті жаңадан реттеді. Дегенмен, екі үйдің иеліктері арасындағы шекара шамамен 1500 жылға дейін толыққанды бекітілмеді. Шекаралық аймақта орналасқан Обернхаузеннің кішкентай елді мекені, Нидернхаузенге (Обер және Нидер сөздері неміс тілінде «Жоғарғы» және «Төменгі» деген мағынаны білдіреді) осы кезеңде оба жұқпағандықтан құлдырады. 1544 жылға қарай бұл елді мекен жойылып кетті. Реформация Сельбах талы мен Оберхосбах арасындағы айырмашылықты күшейтті. Соңғысы 1540 жылдан 1604 жылға дейін протестанттық дінде болғаннан кейін, 1581 жылдан бері Майнц курфюрстігіне қарасты болғандықтан қайтадан католиктік дінге қайтты. Нидерзельбах тұрғындары 1581 жылдан бастап лютерандыққа өтті, бұл олардың үстемдіктері – Нассау-Идштейн графтарының діни көзқарастарымен сәйкес келді. Бұл жағдай Отыз жылдық соғыс аяқталғанға дейін өзгеріссіз сақталды. Соғыс ауылдарға зор қайғы әкелді: Нидернхаузен, Кенигсхофен және Энгенхан халқы дерлік толығымен қырылды; Оберзельбахта бар болғаны 14 адам тірі қалды. Вестфалиялық бейбітшілік шартынан кейін Нассау-Идштейн графы Иоганн Льеж князь-епископтығынан валлондықтарды графтықтың бос жатқан орталықтарына, оның ішінде Нидернхаузен, Кенигсхофен және Энгенханға қоныстандырды. Ол осы қоныс аударушыларға католиктік дінін сақтауға рұқсат берді, бірақ оларды Нидернхаузеннің лютерандық пасторының басқаруына қойды. Күні бүгінге дейін Нидернхаузенде бірнеше валлондық фамилияларын кездестіруге болады. 1680 жылы Майнц архиепископы Ансельм Франц фон Ингельхайм Оберхосбахтағы шағын ғибадатхананы Ренессанс стиліндегі шіркеумен ауыстырды. 1723 жылы Идштейн мен Эппштейн арасындағы шекара шекара тастарымен белгіленді, олардың бір жағында Нассаудың арыстаны, екінші жағында Майнц доңғалағы бейнеленген. Бұл тастарды Нидернхаузен мен Оберхосбах арасында әлі де көруге болады. 1728 жылы курфюрст-архиепископ Лотар Франц фон Шёнборн Оберхосбахтағы приходты қайта жаңғыртты, осы арқылы Сельбах талының католиктері шекараға қарамастан жаңа бейім тапты. Нидерзельбахтағы мектеп туралы алғашқы жазба 1778 жылы пайда болды. Оған айналасындағы ауылдардан келген балалар да қатысты.

Насау герцогтігі, темір жол құрылысы және ашық аспандағы курорт (18061914)

1806 жылы Нассау герцогтығы құрылды, бұл орта ғасырлардан бері сақталған Нидернхаузен мен Оберхосбах арасындағы шекараның мәнін жойды. 1859 жылы Оберзельбах, қазір Идштейнге қарасты Дасбах және Ленжахн елді мекендерімен бірге мектеп кеңесі құрды. Жаңа мектеп ғимараты 1863 жылы ашылды. 1877 жылы Нидернхаузен станциясының салынуымен бірге теміржол құрылысы үлкен дамуға алып келді. Содан кейін Main Lahn теміржолы Франкфурт Рейн-Майн аймағын Лимбург-ан-дер-Ланмен байланыстырды. 1879 жылы Лендш теміржолының Висбаденге дейін ашылуы Нидернхаузенді теміржол торабына айналдырды. 1880 жылы алғашқы теміржол стансасы салынып, 1906 жылы жаңа, әсем ғимарат пайда болды. Осымен бірге, локомотивтерді күту және жөндеу үшін жабдықтар да орнатылды. Ескі локомотив депосы мен су мұнарасы бүгінге дейін сақталған. 1913 жылы теміржол желісі екі жолға дейін кеңейтілді. 1903 жылы Нидерзельбах өз аялдамасын алды, бірақ ол 1971 жылы жабылды. Бұрын ғасырлар бойы ауыл шаруашылығы мен орманмен айналысқан халық енді өнеркәсіптік жұмыс табуға немесе қалалар мен қалашықтарда қолөнермен айналысуға мүмкіндік алды, оларға енді оңай жетуге болады. Бұл пайдасы Нидернхаузен мен Нидерзельбах қана емес, алыс ауылдарға да тиді. Қазіргі уақытта қолжетімділік артып, Нидернхаузен «ашық ауа курорты» (Luftkurort) мәртебесін алды, курорт демалушылары теміржолмен ыңғайлы түрде жетіп келе алады. Бұрынғы курорт аймағындағы Schöne Aussicht («Әдемі көрініс») аталатын жерде Gründerzeit дәуірінен қалған көптеген ескі қонақ үйлер осы кезеңнің куәсі болып тұр. Сонымен қатар, ескі жасөспірімдер үйі Frankfurter Straße көшесінде әлі де орналасқан. Ресми емес курорт үйі – бұл Кенигсхофен мен Нидернхаузеннің шекарасындағы Теис аңғарында орналасқан бұрынғы Пулвермюле («Ұн тартатын диірмен»). 20 ғасырдың басында Нидернхаузен халқы шамамен 1200 адамды құрады.

Веймар Республикасы, Үшінші рейх және Екінші дүниежүзілік соғыс (1918-1945 жж.)

Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін Рейннің сол жағалауы, Кельн, Кобленц және Майнц сияқты үш көпірдің бастапқы нүктелері, сондай-ақ олардың әрқайсысынан 30 шақырымдық аймақтар одақтастар тарапынан басылып алынды. Нидернхаузен және қазіргі кездегі оның шеткі елді мекендері француз оккупациясы астында болды, кейде бірнеше жүз сарбаз орналасқан. 1919 жылдың қыркүйегінен бастап кіші елді мекендерден әскерлер шығарылды. 1919 жылдың қарашасында алғашқы қауымдық өкілдер сайлауы өтті, онда әйелдерге де дауыс беруге рұқсат етілді. Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін де Нидернхаузенге көптеген демалыс орындары мен жазғы қонақтар келіп тұрды, олардың ішінде көптеген еврейлер де болды. Бұл жағдайлар мен валлондықтардың ғасырлар бұрын Нидернхаузенге қоныстануы шетелдік мәдениеттердің болуын қалыпты құбылыс деп санауға себеп болды деуге болады. Шындық қандай болса да, Үшінші рейх кезіндегі саяси белсенділік туралы айтарлықтай ештеңе жоқ, алайда Гитлер жастарының оқу орталығы болған «Фюрер Шкуле» болды. Көптеген неміс муниципалитеттері сияқты, Нидернхаузенде де көшелер мен ғимараттардың атаулары өзгертілді: Хинденбург алаңы болды, ал Кенигсхофендегі Нидерзельбахер көшесінің және Нидернхаузендегі Аустра көшесінің бір бөлігі Адольф Гитлер көшесі деп аталды. Мектеп мұғалімдерінің оқушылардың айтуынша, барлығы партиялық бағытқа ұстанды және оқушыларды көмек жинауға ынталандырды. Дегенмен, сол кездегі режимге қарсы пікір білдіргендер де болды. Мысалы, «Фюрер Шкуле» мекемесінің бір қызметкері, салдарына қарамастан, үгіт-насихаттық газет «Штурмерге» жазылудан бас тартты. Соғыс аяқталуға азық қалғанда қала әкімі тұрғындарды эвакуациялауға бұйрық бергенде, олар оған күлді. 1937-1939 жылдар аралығында Автобан құрылысының нәтижесінде жағдай жақсарды, себебі Нидернхаузенде де көбейіп келе жатқан автомобильдер санына сай келетін қосымша жол пайда болды. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанға дейін аяқталған Тейс аңғары көпірінің құрылысына 700-ге жуық жұмысшы қатысты, олар Нидернхаузенде орналастырылып, олармен қамтамасыз ету қажет болды. Екінші дүниежүзілік соғыстың басында зардап шекпеген Нидернхаузен, 1944 жылдан бастап одақтастардың шабуылымен жағдайы өзгерді. Теміржол торабы ретінде маңыздылығы және «Фюрер Шкуле» мекемесінің байланыс құралдарының болуына байланысты, Нидернхаузен аймақтағы басқа елді мекендерге қарағанда күшті бомбалауға ұшырады. 1944 жылдың мамырынан 1945 жылдың наурызына дейін кем дегенде сегіз әуе шабуылы болды. Ең ауыр шабуыл 1945 жылдың 22 ақпанында болды, оның салдарынан теміржол станциясының ғимараты, көптеген теміржол учаскелері, шамамен 30 тұраққа қойылған локомотив және ондаған басқа да вагондар қирады. Әуе шабуылынан теміржол нысандары ғана емес, сонымен қатар Нидернхаузен мен Кенигсхофендегі бірнеше тұрғын үйлер де зардап шекті. 1944 жылдың шілдесінде Эппштейннен келген пойыз бомбаға ұшырады, нәтижесінде 30-40 адам қаза тапты деген болжам бар. 1944 жылдың 25-26 тамызындағы түні Оберхосбах шіркеуі өрт сөндіруші бомбадан зардап шеккеннен кейін іргетасына дейін өртенді. Барлығы, осы әуе шабуылдарынан шамамен 200 адам қаза тапты. Бүгінгі күнге дейін Нидернхаузен маңындағы ормандарда көптеген бомбалық кратерлерді кездестіруге болады. 1944 жылдың тамызындағы әуе шабуылы кезінде парашютпен жерге түскен үш американдық әскери қызметкер тұрғындар тарапынан линчтелді. Америкалықтар Энгенхан мен Нидерзельбах арқылы Кенигсхофен мен Нидернхаузенге келгенде ешқандай қарсылыққа ұшырамады. ГИ-дің жылдам ілгерілеуі, мүмкін, Тейс аңғары көпірін кері шегінетін неміс әскерлерінің әдеттегідей бұзуынан сақтап қалды.

Соғыстан кейінгі кезең (1945-1975)

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін, Батыс Германиядағыдай, көптеген босқындар мен бұрынғы шығыс аумақтарынан және Судет аймағынан қуылған немістер жекелеген елді мекендерге, ең алдымен Обержосбах, Нидернхаузен, Кёнигсхофен және Нидерзельбахқа келді. Мысалы, Нидерзельбахтың халқы 1960 жылға қарай 1939 жылғы көрсеткіштен екі есеге артты. Осының салдарынан 1950 жылдары алғашқы жаңа қалалық құрылыстар пайда болды. Обержосбахтағы қайта жаңартылған шіркеу 1949 жылы ашылды. Енгенханда Wildparkgelände алдымен демалыс үйлері орналасқан аймақ болды. 1975 жылдан бастап ол ресми және эксклюзивті құрылыс аймағына айналды, онда Вим Тёльке, Эбби Тюст және Сюзанна Фролих сияқты белгілі тұлғалар тұрады (немесе тұрған). 1964 жылы Оберзельбах алғаш рет "Біздің ауыл сұлу болуы керек" ("Unser Dorf soll schöner werden") байқауына қатысып, 1965 жылы Гессен штаты бойынша жеңіске жетті. Рейн-Майн S-Bahn құрылысы жоспарланғанда және Нидернхаузеннің соңғы станциялардың бірі болатыны болжағанда, қауымдастықта халық саны күрт өсті. Содан кейін Ленжанер Вегте үлкен құрылыс кешені бой көтерді. 1970 жылдары оннан астам ірі блоктармен қатар төрт қабатты үйлер салынды. 25 тамыз күні 1975 жылы 2-ші бағыт бойынша жүретін алғашқы S-Bahn пойзы Нидернхаузен станциясына келді. 1970 жылы Оберзельбахты айналып өтетін жол ашылып, қауымдастықтың тар басты көшесінен транзиттік көлік ағыны босатылды.

Шекараларды өзгерту және муниципальді реформа (1971 жылдан қазіргі уақытқа дейін)

1971 жылдың 1 қазанында Нидернхаузен және Кенигсхофен қауымдастықтары, бір-біріне ұзақ жылдар бойы болған қарсылықтарына қарамастан, шекараны реттеу туралы келісімге қол қойып, Нидернхаузен им Таунус қауымдастығын құрды, Кенигсхофен өз Орцтейл статусын сақтап қалды. Гессендегі коммуналық реформа барысында, 1977 жылдың 1 қаңтарында Нидернхаузен, Кенигсхофен, Энгенхан, Нидерзельбах, Оберзельбах және Оберхосбах қауымдастықтарын біріктіре отырып, Нидернхаузен i. Ts қауымдастығы құрылды. Сол күні құрылған Rheingau Taunus округінің құрамына кірді, оның орталығы Бад-Швальбах қаласында орналасқан. Бұрын Нидернхаузен Main Taunus округіне қарасты болған. Осыған дейін Идштейн мен Нидернхаузен Сельбах талындағы қауымдастықтарды "тартуға" тырысып, үшінші мүмкіндік туды: Енгенхан, Оберзельбах, Нидерзельбах, Ленцхан және Дасбахтан өзін-өзі басқаратын Лензенберг қауымдастығы құрылуы мүмкін еді. Бірақ, соңында Энгенхан, Оберзельбах және Нидерзельбах Нидернхаузенге қосылуды жөн көрді, ал Ленцхан мен Дасбах, Оберзельбах пен Нидерзельбахпен ғасырлар бойғы байланыстарына қарамастан, Идштейнге қосылды. 1980 жылдардың басында Нидернхаузендегі ескі мектеп ғимараты мен әкімшілік үйі кеңейтіліп, үлкен қауымның әкімшілік орталығына айналдырылды, сондай-ақ Ауталхалле салынды. 1985 жылдан бастап Нидернхаузеннің (басты орталық) жанындағы Шейферсбергте жаңа құрылыс алаңы ашылды. Бүгінде үлкен қауымның халқының жартысынан астамы Нидернхаузенде тұрады. Екінші ірі қауымдастық – Оберхосбах, онда 2150 адам тұрады; ең кішісі – Оберзельбах, онда 450 адам тұрады. Оберхосбах, Оберзельбах, Нидерзельбах және Энгенхан орталықтары өздерінің ауылдық сипатын сақтап қалды.

Әкімшілік

Қоғамдық әкімшілік негізінен қала әкімдігі ғимаратында орналасқан. Мұнда азаматтар құрылыс кеңсесін, қағидаларды сақтау кеңсесін, лицензия беру кеңсесін, тіркеу кеңсесін, жергілікті сотты таба алады және қоршаған орта, отбасы, санитария және басқа да түрлі мәселелер бойынша байланыса алады. Қала әкімдігінде шамамен 50 әкімшілік қызметкер жұмыс істейді. Сонымен қатар, қоғамның өз құрылыс алаңы бар. Бұл жерде 20 шамасындағы қызметкерлер қысқы қызмет көрсету, көшелерді тазалау, зираттарды күту, спорт алаңдарының, ойын алаңдарының және жасыл кеңістіктердің күтімімен, сондай-ақ қоғамға тиесілі мекемелер мен ғимараттарды жөндеу және күтіп-ұстаумен айналысады. Су құбыры және кәріз жүйесін қоғамдық жұмыстар қамтамасыз етеді, ол құрылыс алаңына қарасты. Әрі қарай, қайта өңдеу алаңы да бар. Алты қалалық балабақшада шамамен 35 балабақша тәрбиешісі жұмыс істейді. Қағидаларды сақтау кеңсесі жол қозғалысы және қоршаған ортаға қатысты бұзушылықтарға жауап береді. Ал қалған қауіпсіздік мәселелері үшін Идштейндегі полиция бөлімі бар. Дегенмен, жергілікті полицияның болуын қажет ету ұзақ жылдардан бері айтылып келеді.

Елтаңба

Қоғамның елтаңбасын былай сипаттауға болады: Көк түсті фонға алтын түсті арыстан, қызыл тілді және қызыл тырнақты, алты күміс тіктөртбұрыш арасында тұр. Арыстанның сол алдыңғы аяғында тік ұстаған күміс қылыш бар. Елтаңба 1977 жылы жасалған. Арыстан Нассау Герцогтығының елтаңбасынан алынған. Арыстанның сол алдыңғы аяғындағы күміс қылыш Оберхосбахтың Майнц сайлаушылығымен байланысын көрсетеді; осы шалғайдағы орталықтың елтаңбасында Майнцтың геральдикалық түстеріндегі қылыш бейнеленген, сонымен қатар қылыш Архангел Михаилдың белгілерінің бірі болып табылады, осылайша Оберхосбахтың қасиетті қамқоршысын символдайды. Тіктөртбұрыштар (кіші тіктөртбұрыштар) қоғамның алты орталығын білдіреді.

Экономика

Нидернхаузенді әдетте Франкфурт Рейн-Майн аймағындағы қалалардың серіктес қаласы деп есептейді. 30%-бен Висбаден Нидернхаузеннен жұмысқа барушылардың ең көп үлесін қамтиды, одан кейін Франкфурт-на-Майне келеді. Халық санының өсуімен бірге жұмыс орындарының саны да артты, бірақ жергілікті жұмыспен қамтылу құрылымы ескерілгенде, жергілікті жұмыс істейтін халықтың үлесі әрқашан шамалы болды, шамамен 10% құрады. 1987 жылдың маусым айында Нидернхаузенде 1192 адам жұмыс істеді. 2002 жылдың маусымына қарай бұл көрсеткіш шамамен 21%-ға өсіп, 1443-ке жетті. 1987 жылы қызмет көрсету саласындағылардың үлесі 65% болса, 2002 жылы 71% құрады. Жергілікті сатып алу қабілеті әрбір тұрғын үшін шамамен 21 346 евроны құрайды, бұл ұлттық орташа көрсеткіштен шамамен 28,5% жоғары, сонымен қатар Rheingau Taunus Kreis үшін ең жоғары көрсеткіш болып табылады. Нидернхаузенде көбінесе шағын және орта бизнес кәсіпорындары орналасқан, олардың басым бөлігі қызмет көрсету саласында. Сонымен қатар, 30-дан астам жоғары технологиялық фирма бар, олардың шамамен 20-сы ақпараттық технологиялармен, ал жеті компания өлшеу және басқару технологияларымен айналысады. Қоғамның ең ірі жұмыс берушісі – 220 қызметкері бар Hartmann Druckfarben GmbH Niederseelbach (баспа сиялары), ол 1968 жылдан бері осында орналасқан. Тағы бір ірі жұмыс беруші – 254 бөлмелі RAMADA Hotel Micador конференциялық және конгрестік қонақ үйі, сондай-ақ оған іргелес Рейн-Майн театры, ол 1993 және 1995 жылдар аралығында Эндрю Ллойд Веббердің «Сансет бульвары» мюзиклін қою үшін арнайы салынған. 1976 жылдан бастап немістік нұсқаулықтардың ең ірі баспасы Schöne Aussicht-те FALKEN Verlagsgruppe орналасқан. 120 қызметкері және шамамен 1200 кітабы бар, ол шамамен 45 миллион евро көлемінде айналым жасады. Алайда, 2000 жылы баспахана Bertelsmann концерніне өткізіліп, жабылды. Барлығы төрт өнеркәсіптік аймақ бар: Königshofen, Oberseelbach және Niederseelbach қалаларындағы кішкентай аймақтар, сондай-ақ Автобандағы түйіспеге жақын Нидернхаузендегі біршама үлкен аймақ. Мұнда аралас және коммерциялық даму үшін тағы шамамен 5 гектар жерді ашу жоспарлануда.

Көлік

Нидернхаузен станциясы Франкфурт-на-Майнеден Лимбург-ан-дер-Ланға дейінгі Main Lahn темір жолының бойында орналасқан. Бұл жол 1877 жылы ерте ашылған, ал станция Франкфурт-Хохст пен Эшхофен арасындағы бұл желідегі маңызды түйін болып табылады, себебі осы жерде Ländchesbahn тармағына бөлініп, Гессен штатының астанасы Висбадендегі басты теміржол вокзалына қарай жүреді. Маңыздылығын ескере отырып, Нидернхаузен станциясы Екінші дүниежүзілік соғыста одақтас бомбалаушы ұшақтарының бірнеше рет нысанасына айналды. 1975 жылдан бері Нидернхаузен сонымен қатар Рейн-Майн S-Bahn желісінің S2 желісіндегі соңғы аялдама болып табылады, бұл қауымды Франкфурт басты станциясымен байланыстырып, сапарға шамамен 35 минут уақыт кетеді. Сонымен қатар, Кёльн-Франкфурт жоғары жылдамдықты теміржол желісі, оның Нидернхаузенер туннелімен бірге, муниципалитет аумағынан өтеді. Франкфурт-на-Майне, Висбаден және Лимбург-ан-дер-Ланға теміржол байланыстарынан басқа, Висбаденге қалалық автобус (ESWE – Висбаденнің көлік жүйесінің 22 маршруты) қатынайды, ол Oberjosbach, Niedernhausen және Königshofen орталықтарын шамамен 30 минуттық сапармен штатының астанасына байланыстырады. Барлық шеткі елді мекендерді басты орталыққа және теміржол вокзалына қосатын жергілікті автобус тасымалы да бар. Нидернхаузен теміржол вокзалына қашықтықтан жүретін автобустар да тоқтайды. Нидернхаузенде жаяу өтетін көшелер жоқ. Дегенмен, басты сауда көшесі – Bahnhofsstraße ("Теміржол станциясы көшесі") бір бағытты қозғалысқа ғана арналған және түрлі шаралар (шарап фестивалі, Рождество базары және т.б.) кезінде моторлық көліктерге толығымен жабылады. Таунус орманындағы қаланың төңірегінде белгіленген жаяу жолдарының тығыз желісі бар. Нидернхаузен S-Bahn станциясында "Park&Ride" мүмкіндігі қарастырылған. Сонымен қатар, Нидернхаузен орманындағы бассейні мен Рейн-Майн театрының жанында көптеген тұрақ орындары бар. Басты орталықта да тұрақ орындары жеткілікті. Нидернхаузенде А3 (Кёльн-Франкфурт) автожолындағы айырық, басты орталықтан оңтүстікке қарай шамамен 2 км қашықтықта орналасқан. Айырықтан өткеннен кейін және муниципалитет аумағы арқылы Bundesstraße 455 жолы өтеді. Франкфурт әуежайына автобанамен шамамен 20 минутта жетуге болады. Пойызбен, Франкфурт немесе Висбадендегі басты вокзалда ауысып отыру арқылы, шамамен бір сағатқа созылады. Әуежайға осылай оңай қол жеткізілуінің арқасында Нидернхаузен әуежай қызметкерлері үшін танымал тұру орнына айналды.

Мектептер

Нидернхаузенде екі мемлекеттік мектеп бар. Негізгі орталықтағы Theißtalschule мектебі 1990 жылдардың соңында бағдарлау сатысы бар бастауыш мектептен (Förderstufe) бастауыш сатысымен қатар Hauptschule, Realschule және Gymnasium бағыттары бар ынтымақтастық жалпы білім беретін мектепке дейін кеңейтілді. Нидерзельбахтың шеткі ауданындағы Ленценберг мектебі – бұл «орталық бастауыш мектеп» (Mittelpunkts Grundschule), яғни кішкентай шеткі мектептерді тарату мақсатындағы орталық мектеп, ол Энгенхан, Нидерзельбах және Оберзельбах аудандарына қызмет етеді. Кенигсхофеннің шеткі ауданында жеке гимназия және музыка мектебі де орналасқан.

Шіркеулер

Қоғам шегінде үш католик шіркеуі, екі протестант және бір Жаңа Апостол шіркеуі орналасқан. Католик шіркеулері: Нидернхаузендегі Мария Кенигин, Оберйосбахтағы Киелі Михаил және Энгенхандағы Киелі Марта. Екі протестанттық қауым – Нидернхаузендегі Кристоскирхе және Нидерзельбахтағы, Нидернхаузеннің ең көне шіркеуі, 15 ғасырдан қалған Йоханнескирхе. Нидернхаузендегі ескі католик шіркеуі қазір мәдени орталық ретінде қолданылады. Католик шіркеулері Сент-Мартин Идштейнер Лэнд приходына қарасты.

Спорт және демалыс нысандары

Нидернхаузенде бірнеше футбол алаңдары бар, олардың ішінде Энгенхан мен Нидерзельбахта екі асфальтталған алаң және Нидернхаузенде жасанды газон алаң бар. Бұдан басқа, Нидернхаузенде, Кенигсхофенде және Оберйосбахта үш кіші спорт алаңы бар, сондай-ақ Тейсцальсшулеге қарасты жеңіл атлетикалық жаттығуларға арналған ғимарат бар. Үлкен үш алаңдық спорт залы – Аутальхалле, жергілікті клубтар ғана емес, сонымен қатар сауда көрмелері және басқа да түрлі шаралар үшін пайдаланылады. Мектептер мен ірі спорт клубтарының әрқайсысының өз залы бар. Сонымен қатар, бірнеше кортта және залда ойнайтын теннис клубы, атпен жүруге арналған арена, бірнеше боулинг аллеясы және бірнеше бассейндері, сырғанақтары мен секіру мұнарасы бар Вальдшвиммбад ("ормандық бассейн") бар. 2006 жылдың шілдесінде бассейннің жанында роллердром ашылды. Тейсталь демалыс аймағында бірнеше барбекю аймақтарынан басқа, үлкен балық аулау көлі де бар. Энгенханның орталығында суық қыстарда шаңғы жолдары жасалады.

Балабақшалар, балабақшалар, мектептен кейінгі тәрбие және қоғамдық орталықтар

Нидерхаузеннің орталықтарында (Ахорнстрассе және Шейферсберг), Кенигсхофен, Нидерзельбах, Оберйосбах және Энгенханда барлығы алты муниципалдық балабақша орналасқан. Сонымен қатар, католик шіркеуі "Святой Йозеф" балабақшасын басқарады. Жеке ата-аналар қауымдастығы күндізгі және кешкі күтіммен "TASIMU" аталатын ритмикалық музыкалық балабақшаны ұйымдастырады. Үш алаңды үлкен спорт залымен (Autalhalle) қатар, әрбір орталықта шаралар өткізу үшін қоғамдық ғимараттар бар. Бұдан бөлек, қалалық әкімдіктің тұрақ орнының жанында қайта жаңартылған ескі мал сою орны жастар орталығы ретінде пайдаланылады. Жастар бильярд немесе үстел футболы ойнай алады, жай ғана демалып сусын іше алады немесе кішкентай сахнада өнер көрсететін топтардың музыкасын тыңдай алады.

Рейн-Майн-Театр

Нидернхаузен автобанының түйіскен жерінде орналасқан, бүкіл елге танымал Рейн-Майн театры көптеген халықаралық шаралар үшін пайдаланылады. 1566 орындық ғимарат, партер мен екі галереяға бөлінген, 1993 және 1995 жылдар аралығында Эндрю Ллойд Веббердің "Сансет бульвары" мюзиклінің алғашқы неміс тіліндегі қойылымын көрсету үшін арнайы 25 000 000 евроға салынды. Қойылым 1995 жылдың желтоқсанынан 1998 жылдың тамызына дейін жалғасты, басты рөлдерді танымал мюзикл жұлдыздары Уве Крьогер және Хелен Шнайдер, кейіннен актриса Даниэла Зиглер орындады. Дегенмен, жұлдызды актерлік құрам банкроттықтан сақтай алмады. Бүгінде театр әртүрлі шаралар қабылдап келеді. Театр үшін арнайы салынған Ländchesbahn (темір жолы) аялдамасы 1996 жылы ашылды, ал театр 1998 жылы уақытша жабылғаннан кейін аялдама да жабылды.

Басқа іс-шаралар орындары мен мекемелер

Нидернхаузенде Рейн Майн театрынан басқа көптеген іс-шаралар өтетін орындар бар. Ерекше атауға лайықтары – Zentrum Alte Kirche (ZAK) және I4 жастар клубы. Висбаденер Штрасседегі Ескі Католик шіркеуі, католик приходы құдайға табыну үйін Бахнхофштрасседегі жаңа шіркеуге көшіргеннен кейін қирау қаупінде болды. 1980 жылы жеке клуб 99 жылға жалға алып, ғимаратты ескерткіш ретінде қорғауға алып, өз бастамасымен жөндеп қайта жаңартты. Бүгінде бұл үй оқу кештерінен бастап концерттерге, театрлық қойылымдардан көркемсурет көрмелеріне дейін көптеген іс-шараларға ерекше және тартымды орын береді. Жастар 1980-ші жылдардың соңында қауымдастықтың ынтасымен және қолдауымен бірігіп ұйымдасты. Олардың алғашқы орны Аутальхалледегі бөлме болды, кейін 1992 жылы қала әкімдігіне қарсы орналасқан ескі ғимаратқа көшірілді. Жастар Висбаденер Штрассе 2 – қысқаша W2 – өздерінің көптеген бастамаларымен гүлденген орынға айналдырды. Соңында, ғимаратты бұзуды шешкенде, олар көшіп кетуге дайындалды. Бұрынғы қасапхана мен оған іргелес сою орнын еріктілер жобасы ретінде концерттер мен іс-шаралар өткізу орталығына айналдырды. Бүгінде I4 (Идштайнер Штрассе 4) концерттер мен кештерден өзге, тұрақты жұмыстар мен бірнеше жұмыс топтарын да қамтиды. Аутальхалле тек Тейссталшуле мектебі мен жергілікті клубтарға спорт залы ретінде ғана емес, сонымен қатар дөңгелексіз трибунасымен, іргелес асханасымен және икемділікті қамтамасыз ететін конфигурациясымен, тұрақты жәрмеңкелерге, көрмелерге және басқа да іс-шараларға арналған кеңістік ұсынады. Мысалы, «Еркін демократиялық партия» және «Жасылдар» партиясы өткен жылдары осы жерде партиялық конференцияларын өткізді. Сондай-ақ, қауымдастық кеңесі де осы жерде отырады. Кез келген уақытта зал Нидернхаузен Кербіндегі «фестиваль шатыры» ретінде де пайдаланылған.

Клубтар

Нидернхаузенде шамамен 100 клуб пен мыңдаған мүшесі бар жанды клубтық өмір бар. Бұл мүмкіндікті көптеген ерікті көмекшілер іске асырады. Көптеген клубтар спортқа бағытталған. Олардың ең табыстысы – «SV Niedernhausen», ол негізінен футбол клубы. 2006 жылы жоғары деңгейге көтерілгеннен бері клуб «Gruppenliga Wiesbaden» лигасында тез орнықты және тіпті келесі жоғары лигаға өтуге үміткер. Ең танымал ойыншысы – Нидернхаузенде тұратын және бұрынғы кәсіби футболшы, «1. FSV Mainz 05» командасының ойыншысы Кристофер Им. «Sportverein Niederseelbach 1951» клубында көбінесе футбол ойнатылады. Екі клубтың әрқайсысында «G Jugend» (7 жасқа дейінгілер) командасынан бастап ересектер командасына дейінгі әртүрлі жастағы топтарда 18 командаға дейін бар. «Niederseelbach» бір кезде «Bezirksoberliga Wiesbaden» лигасында ойнады, ал қазір «A Klasse Rheingau Taunus» лигасында өнер көрсетеді. «SV Niederseelbach» волейбол бөлімі 1981 жылдан бері жұмыс істеп келеді. «SV Niederseelbach» сонымен қатар бейресми серуендеу және скандинавиялық жүру бағдарламаларын ұсынады. «Turngemeinde 1896 Niedernhausen» – қауымдастықтың ең ірі клубы, шамамен 1000 белсенді мүшесі бар. «Turn und Sportverein Königshofen 1898», «Turn und Sportverein Engenhahn 1977» және «Turngemeinde 1899 Oberjosbach» клубтары да бос уақыт спортын ұсынады. Алғашқы екі клубтың әрқайсысында жеңіл атлетика және гимнастика бөлімдері бар, олар «Deutsches Turnfest» және Гессен штатының гимнастика фестивальдары сияқты жарыстарға тұрақты түрде қатысады. Төрт клубтың да өз үйі мен жаттығу алаңы бар. «TG Niedernhausen» баскетбол бөлімінде 10 командаға дейін болады. Бірінші ерлер және бірінші әйелдер командалары «A Klasse» округтік лигасында ойнайды. 400-ге жуық мүшесі бар «Tennis Club Niedernhausen» 9 ашық кортта (құм) және 3 жабық кортта ойнайды. Теннис залында сонымен қатар бірнеше сквош корттары бар. «Aikido Club» (шамамен 130 мүшесі бар), жапондық өзін-өзі қорғау өнеріне берілгендігі және DLRG жергілікті бөлімі (шамамен 260 мүшесі бар), олар жүзу спорты үшін орманды көлді пайдаланатындығы да назар аударуға лайық. Қыс айларында олар Висбадендегі жабық бассейнде жаттығу жасайды. Сондай-ақ, «Interessengemeinschaft Reiten und Fahren e. V., Niedernhausen/Ts.» (IRFN, ат спорты клубы) да айтуға тұрарлық. Клубқа қарасты «Am Hahnwald» ат спорты кешенінде жылқы сақтаудан басқа, дрессаж алаңы, конкур алаңы және ат сауыту залы бар. «Ski Club Niedernhausen» (шамамен 600 мүшесі бар), «Kerbegesellschaft Veilchenblau Oberjosbach» және «Kerbeborsch Königshofen» (екі керамистік клубы, шамамен 130 мүшесі бар) мүшелік саны бойынша да көш бастап тұр. Сонымен қатар, «Kerbeverein Niederseelbach» (тағы бір керамистік клубы), «Schäfersbergteam» (Schäfersberg жаңа ауданында «Schäfersbergfest» сияқты әртүрлі шараларды ұйымдастырады), «Frohsinn 1875 Engenhahn» (ерлер хоры), 1873 жылы құрылған «Niedernhausen», 1885 жылы құрылған «Eintracht Niederseelbach» және жеке орталықтардағы өрт сөндірушілер клубтары бар. Ең кішкентай орталықта «Heimat und Kulturverein Oberseelbach» нан пісіру дәстүрін сақтау, мәдени қауымдастықты күту және көрікті жерлерді сақтау сияқты мәселелермен айналысады. 200-ге жуық мүшесі бар «Schützenverein Königshofen 1959 e. V.» клубы 10 × 10 м ауа қаруымен ату орындары және 10 × 25 м және 6 × 50 м ату алаңдары бар өз жабық ату полигонымен мақтана алады. «Le Courage e. V.» вокалдық ансамблі – ұлттық маңызы бар әйелдер хоры. Ол 1977 жылы музыка директоры Вольфганг Дифенбах құрды және содан бері оның басшылығымен жұмыс істеп келеді. Қазіргі таңда хорда 14 пен 75 жас аралығындағы 55 әнші бар. Олар бірнеше жазба жазды, ал ансамбль аймақтық және халықаралық хорлық байқауларда 36 жеңіске жетті және Гессен хорлық байқауында бірінші орын алды.

Өзен көпірі

Қоғамның ерекше белгісі – Theißtalbrücke (“Theiß аңғары көпірі”), A 3 тас жолының бөлігі. Ол тар Theiß аңғарын 16 арка арқылы 500 метрге созылып, ең биік нүктесі 46 метрге жетеді. 1990 жылдары оған параллель, Кельн-Франкфурт жоғары жылдамдықты теміржол желісін өткізетін тағы бір көпір салынды, оның көлемі ескі көпірге шамамен ұқсас. Көпір аркасының мотивін қауымдық әкімшілік және бірнеше клубтар өздерінің символы ретінде пайдаланады.

Йоханнескирхе (Евангелиелік шіркеу)

Нидерзельбахтағы Иоганн шіркеуі орта ғасырлардан бастап Сельбах аймағының діни және рухани орталығы болды. Бұл Нидернхаузен қауымдастығындағы ең құнды тарихи ғимарат. Шіркеудің қашан салынғаны белгісіз, бірақ 1220 жылы Нассау графтары осы жерде діни округ құрған кезде, одан бұрын да ғимарат болған болуы мүмкін. Шіркеудің Нидерзельбах ауылының орталық бөлігіне қатысты ығысқан орналасуы, шіркеудің шамамен 800 жылдары Каролингтер дәуіріндегідей ауылдық шіркеу (Feldkirche) ретінде басталуы мүмкін екенін көрсетеді. Шіркеу қарапайым, жалпақ төбелі, бір ғана негізгі зал және ғибадатханадан тұрады. Солтүстік жағына жер астындағы қуысы бар мұнара жапсырылған. Қабырғалардағы және ғибадатханадағы бірнеше тіреуіштер – бұрынғы готикалық күмбездің қалдықтары, ол негізгі залының 15 ғасырда салынғанын көрсетеді. 1790 жылы мұнараға Welsche Haube (осындай ерекше купол) орнатылды.

Католик шіркеулері

Оберхосбахтағы Әулие Михаил шіркеуінің тарихы 1196 жылғы Оберхосбах приходының құрылуына дейін жетеді. Бірақ, шіркеу бірнеше рет қирап, 1321, 1728 және соңғы рет 1949 жылы қайта салынған. Энгенхандағы Әулие Марта шіркеуі 1888 жылы католик тұрғындары Оберхосбах приходынан бөлініп, Идштейн приходына қосылғаннан кейін, 1890 және 1891 жылдары неоготика стилінде салынды. Нидернхаузендегі ескі католик шіркеуі 1885 жылы қасиеттіленді, себебі өсіп келе жатқан қауымдағы католиктер енді Оберхосбахқа алыс жолға шығуды қаламайтындықтарын білдірген. «Шапель дауы» деп аталатын Кенигсхофеннің шіркеуге қосқан үлесі туралы даудан кейін, 1 қазан 1904 жылы Мари Гебурт қауымы құрылды, ал Лимбург епискобы Ан дер Лан 1 мамыр 1921 жылы оны приход деңгейіне көтерді. 1960 жылы Бахнхофштрасседе жаңа шіркеу салынғаннан бері, ескі шіркеу мәдени орталық ретінде пайдаланылуда, ал приход өзін Мария Кеңезі деп атап келеді.

Тарихи қала үйлері мен мектеп ғимараттары

Оберхосбах пен Энгенханның орталықтарында тарихи қала әкімдіктері орналасқан. Энгенхан қалалық әкімдігі 1768 жылы салынды, 1820 жылдан бастап мектеп ретінде пайдаланылды, ал кейін 1977 жылға дейін қауымдық басқаруды орналастырды. Бұл ғимарат монументтік қорғауға алынған ағаш қаңқалы үй, сондай-ақ Оберзельбахтағы ескі пеш (Backes) та қорғауға алынған. Нидернхаузендегі қала әкімдігі, бүгінде қауымның әкімшілік орталығы қызметін атқарады, бастапқыда 1903 жылы салынған мектеп ғимараты болған, онда қала әкімінің кеңсесі де орналасқан. 1981 жылы ол кеңейтіліп, көрнекті ғимаратқа айналдырылды және бүгінде қауымның тағы бір маңызды нысаны болып табылады.

Басқа да зайырлы ғимараттар

Қалалық әкімдіктің жанында орналасқан, 17 ғасырдың соңында салынған ескі Gasthaus zum Anker-дің қызықты тарихы бар. 1734 жылдан бастап ол қонақүй ретінде жұмыс істеді. Ғимарат монументтік қорғауға алынған, бірақ құлау қаупі туды және 2008 жылдың 23 ақпанында бұзылып жатыр. Кенигсхофендегі ескі локомотив депосы мен ескі су мұнарасы Нидернхаузеннің бұрынғы теміржол торабы болған кезеңін еске түсіреді. Сондай-ақ, Шене Аузуктегі Gründerzeit виллаларына да көңіл бөлуге болады, олар Нидернхаузеннің ашық ауадағы курорт ретіндегі уақытын әлі де сезіндіреді.

Табиғат

Рейн Таунс табиғи паркі, оның көп бөлігі орманды, қауымдық шекараларында орналасқан және кейбір жерлерде тұрғын үйлермен іргелес жатыр. Нидерзельбах пен Энгенхан арасындағы жобамен және оған параллель орналасқан Тейс аңғарының жергілікті демалыс және табиғатты қорғау аймағы арасындағы тізбек ерекше көркемдікке ие. Ең биік нүктесі – теңіз деңгейінен 592 метр биіктіктегі Hohe Kanzel. Батыстан шығысқа қарай муниципалитет аумағынан аңғар өтеді, оның еңістерінде Нидернхаузеннің тұрғын үйлерге арналған аудандары жатыр. Обержосбахта 500 жылдық емен ағашы табылады. Нидернхаузеннің солтүстігінде, Эзелкопфте, орманның ортасында бірнеше ерекше жартас құрылымдары бар (Hohler Stein – «Қуыс тас»).