Карайя – Филиппиннің Панай және Палаван аралдарындағы висай этникалық тобы. Тілі – карайя тілі. 363 мың адамды құрайды. Борнеодан келген иммигранттардың ұрпақтары.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Карайа – Филиппиннің Панай және Палаван аралдарында туып өскен висайялық этностық топ. Олар карайа тілінде сөйлейді.
The Karay a are a Visayan ethnic group native to the islands of Panay and Palawan in the Philippines. They speak the Karay a language .
Этимология
Қарайа этнонимі "ирая" сөзінен туындаған, ол "ағысқа қарсы" деген мағынаны білдіреді. "Антик" термині, сөзбе-сөз "Антик" деген мағынада, Қарайаның синонимі ретінде бұрыс қолданылады; алайда, ол этностығына қарамастан, Антик провинциясының тіркелген тұрғындарына ғана қатысты.
The ethnonym Karay a was derived from the word iraya, which means "upstream". The term , literally "of Antique", is incorrectly used as a synonym of Karay a; however, it properly refers to registered residents of the province of Antique irrespective of ethnicity.
Демография
Карайлардың саны 2021 жылы 363 000-ға жетеді. Алғашқыда олар Борнеодан келген иммигранттардың ұрпақтары деп есептелді, бұл «Борнеоның он датасы» эпикалық мифы арқылы түсіндірілді. Алайда, соңғы зерттеулер көрсеткендей, қарайлардың ата-бабалары – Темір дәуірінде Оңтүстік Қытайдан келген австронезиялық тілінде сөйлейтін иммигранттар. Олар негізінен қарай тілінде сөйлейді. Хилігайнон, тагалог және ағылшын тілдері қосымша тілдер ретінде қолданылады. Көпшілігі – христиандар. Олардың 80 пайызы католик, ал қалғаны – протестант. Сулудон тайпасының бір бөлігі анимизмді ұстанады. 2015 жылғы мәліметтер бойынша, ел бойынша шамамен 1,3 миллион қарай тілінде сөйлейтін адам бар. Олардың 45 пайызы Антик провинциясында, 38 пайызы Илоилода және 7 пайызы Минданаода, атап айтқанда Сұлтан Кударат және Солтүстік Котабато аймақтарында тұрады.
The Karay a number 363,000 in 2021 They were first believed to be the descendants of immigrants from Borneo, through the epic myth of the "Ten Bornean Datus". Recent findings, however, revealed that the ancestors of the Karay a are the Austronesian speaking immigrants who came from South China during the Iron Age. They primarily speak Karay a. Meanwhile, Hiligaynon, Tagalog, and English are used as second languages. Most are Christians. About 80% are Roman Catholics, and the rest are Protestants. Some people belonging to the Suludnon tribe, are animists. As of 2015, there are about 1,300,000 Karay a speakers all over the country. About 45% from Antique province, 38% from Iloilo and 7% in Mindanao specifically Sultan Kudarat and North Cotabato.
Мәдениет
Қарай халқының көпшілігі ауыл шаруашылығымен және қолөнер кәсіптерімен айналысады. Антик провинциясындағы бірнеше қала сапалы өнімдер шығарумен ерекшеленеді: Белисоннан салакот пен савали, Сан-Хоседен бамбуктан жасалған бұйымдар, Сибаломнан керамика, Бандоджа және Тибиаодан қыш ыдыстар, Пандан мен Либертадтан кілемдер, ал Багтасон және Бугасоннан – патадионг (доңғалақ етек) тоқымасы. Бұл өнім Висая аралдарындағы жалғыз дана және бүкіл Панай аймағында кеңінен танымал. Музыка, мысалы, махаббат әндері, той әндері мен қоштасу рәсімдерінде орындалатын әуендер, би сияқты өнер түрлері де жақсы дамыған.
Most Karay a engage in agriculture, as well as in cottage industries. Several towns in Antique have the distinction of producing quality ware ranging from salakot and sawali from Belison, bamboo craft from San Jose, ceramics from Sibalom, pottery from Bandoja, Tibiao; mats from Pandan and Libertad; and loom woven patadyong (barrel skirt) from Bagtason, Bugasong, the only one of its kind in the Visayas and well known throughout Panay. Music, such as courtship songs, wedding hymns, and funeral recitals, is well developed, as it is with dance.