Кіріспе

Суландырылған акция – бұл жасанды түрде көтерілген құны бар актив. Бұл термин көбінесе бағалы қағаздармен жасалатын алаяқтыққа жататын, компания кемінде номиналды құнын алғанға дейін біреуге акция шығарумен байланысты жағдайды білдіреді.

Терминнің шығу тегі

"Мал суару" бастапқыда мал сату алдында оның салмағын арттыру үшін қолданылған тәсіл еді. Сиырларға еңбектену үшін тұз беріліп, содан кейін толыққанды су ішуге мүмкіндік берілді. Бұл терминді Нью-Йорк қаржылық ауданына енгізгені үшін Даниэль Дрюге, мал айдаушыдан қаржыгерге айналған адамға, көпшілік қарызкор.

Түсіндірме

1800 жылдардың соңында американдық акция нарығын жандандырушылар компанияның активтері мен пайдалылығы туралы мәлімдемелерін арттырып, компанияның нақты құнынан жоғары бағамен акциялар мен облигацияларды сата алатын. Мұны істеу үшін олар жаңа корпорацияға мүліктерін салып, орнына номиналды құны жоғары акция алатын. Баланста мүлік корпорацияның жалғыз капиталы болып есептелетін, ал заңдық капитал жиынтық номиналды құнға бекітілгендіктен, мүліктің құны артатын. Егер промоутердің 10 000 долларлық акциясы болса, корпорацияның активтері 5 000 долларға ғана бағаланғанымен, қағаз жүзінде 10 000 долларға тең болар еді. Егер кредиторлар корпорацияның активтерін иелігіне алса, «суландырылған» акциялардың иелері жеке жауапкершілікке тартылуы мүмкін. Егер олар 5 000 долларлық капиталға 10 000 доллар алған болса, олар 5 000 долларлық инвестициясын ғана емес, сонымен қатар қосымша 5 000 доллар үшін де жеке жауапкершілікке тартылар еді. Бұл, егер олар жоғарыда аталған промоутер өз үлесінің құны туралы жалған мәлімдеме жасаса немесе корпорацияның нақты құнын бағалау үшін номиналды құнға сене беретін қарапайым инвестор болса да орын алатын еді. Номиналды құн акцияның нақты құнының сенімді көрсеткіші болмағандықтан және жоғары номиналды құн корпорация банкротқа ұшыраған жағдайда инвесторлар үшін жауапкершілік тудыратын болғандықтан, корпоративтік заңгерлер өз клиенттеріне төмен номиналды құнмен акция шығаруды кеңес бере бастады. Корпорацияның заңдық капиталы немесе «жарияланған капиталы» әлі де номиналды құн негізінде есептелер еді, бірақ баланста номиналды құннан жоғары инвестиция капиталдың артығы ретінде көрсетілетін, және есептесу дұрыс болар еді. 1912 жылы Нью-Йорк корпорацияларға номиналды құны жоқ «номиналсыз акциялар» шығаруға рұқсат берді, онда директорлар кеңесі түскен капиталды жарияланған капитал мен капиталдың артығы арасында бөліп беретін. Барлық басқа штаттар да осылай істеді. 1873 жылы Иллинойс штатының теміржол комиссарлары штаттағы теміржол компанияларының акциялары 75 миллион долларға дейін көтеріліп, жылдық пайда 6 миллион долларды құрағанын хабарлады. Тергеу көрсеткендей, Central Pacific Company-нің шамамен 75% капиталдық үлесі ойдан шығарылған. Америка құқығында суландырылған акцияға қатысты соңғы маңызды талап 1956 жылы болды. Бұл істе Minute Maid компаниясы (ондағы үлестің бір бөлігі оның жарнамашысы Бинг Кросбиге тиесілі болған) тарату бизнесінің иесінен қарыздарын тікелей өндіріп алуға тырысты, себебі ол өзінің акцияларының 45 000 долларлық номиналды құнын толық төлемеген.

Сын

Сулы акциялар тәжірибесі әлеуметтік евангелистік қозғалыстың мүшелері, мысалы Джордж Д. Херрон сияқтылар тарапынан қатаң сынға алынды. Мысалы, 1898 жылы Херрон: «Сулы акциялар – корпорациялардың жеке пайда үшін елді күштеп салық салуы және американдық еңбекшілер мен өндірушілерден жыл сайын миллиондаған долларлар алып қоюы арқылы жасалатын аса ірі опасыздық әдісі. Бұл, мәні бойынша, зорлық-зомбылық, тонау және қарақшылық жүйесі».