Кіріспе

Испанияда туған журналист, жазушы, актриса және дипломат Изабель Оярзабаль Смит (12 маусым 1878, Малага, Андалусия, Испания – 28 мамыр 1974, Мехико қаласы) испандық журналист, жазушы, актриса және дипломат, сонымен қатар Изабель де Паленсия есімімен де танымал.

Өмірбаян

Оның анасы шотландтық Энн Гатри еді. Оярзабаль алғаш рет Англияның Сассекс қаласында испан тілі оқытушысы болып жұмыс істеді. Әкесі қайтыс болғаннан кейін, ол актриса Мария Тубаудың ұлы Сеферино Паленсиямен танысты. Оярзабаль Паленсияға актриса болу арманы туралы айтты, ал Паленсия оны «Пепита Тудо» пьесасына шақырды. Ол жазуын жалғастырды және досы Раймунда Авесийямен және сіңлісі Ана Оярзабалмен бірге «La Dama y la Vida Ilustrada» журналын шығарды. Ол сондай-ақ Лаффан жаңалықтар бюросының (Associated Press-ке шағын бәсекелес) және «The Standard» газетінің тілшісі болды. 1909 жылы Паленсияға тұрмысқа шықты, содан кейін испан журналдары «Blanco y Negro», «El Heraldo», «Nuevo Mundo» және «La Esfera»мен ынтымақтастық етті. 1926 жылы «El traje regional de España» (Испанияның аймақтық киімдері) атты испан фольклоры туралы кітап жазды. 1930 жылы Ұлттар Лигасының Құлдық жөніндегі тұрақты комиссиясына енген жалғыз әйел болды. Испания азамат соғысы кезінде Республиканың өкілі болды және 1936 жылғы қазан айында Шотландияның Эдинбург қаласында өткен Ұлыбританияның Лейборист партиясының отырысында халықаралық араласпау келісімін жоюға шақырды. Ол соғыс туралы хабарлау үшін Испанияға келген Лейборист белсендісі Дженни Лимен кездесіп, оған әсер етті. 1939 жылы отбасымен бірге Мексикаға көшіп, 1974 жылы қайтыс болғанға дейін жазуын жалғастырды. «Сырттаған еркіндік» атты естеліктерінде Испанияға қайта оралу және елге фашистік емес, франкистік емес болашаққа ұмтылуын бірнеше рет айтты. Естеліктер мына сөздермен аяқталады: «Барлық қиындықтарға қарамастан, ешбір испан республикашысы соңғы жеңіске күмәнданбайды. Испания қайтадан босатылады және барлық адал либералдардың пікірінше, қазір оны ашық қолдамағандар жеңіс кезінде моральдық жағынан қиын жағдайға түседі».