Кіріспе
Гонконгтың құрылу күні, ресми түрде Гонконг арнайы әкімшілік аймағының құрылу күні, 1997 жылдан бері жыл сайын 1 шілдеде Гонконгта, Қытайда тойланады. Бұл мереке Гонконгтың егемендігін Ұлыбританиядан Қытай Халық Республикасына беруін және Гонконг арнайы әкімшілік аймағының құрылуын еске алады. Макаодағы ұқсас мереке 20 желтоқсанда, Португалиядан өткен тапсыру күнінде аталып өтеді. Күн әдетте кешке ресми түрде ұйымдастырылған әсем фейерверкпен белгіленеді, сонымен қатар барлық адамға сайлау құқығын талап ететін саяси митингтерге арналған аламат болып табылады. 2007 жылы Гонконг үкіметі 10 жылдық мерекеге арнап "Just Because You Are Here" әнін жариялады. Оны көптеген Гонконг әншілері орындады, ал музыкасын Питер Кам, ән сөздерін Кит Чан жазды. 2022 жылы 25 жылдық мереке жаңа бас атқарушы Джон Ли мен оның кабинетінің ант беру рәсімімен аталып өтті.
Establishment Day, formally the Hong Kong Special Administrative Region Establishment Day , is celebrated annually on 1 July in Hong Kong, China since 1997. The holiday celebrates the transfer of sovereignty over Hong Kong from the United Kingdom to the People's Republic of China and the establishment of the Hong Kong Special Administrative Region. The similarly named holiday in Macau occurs on 20 December, the day of its handover from Portugal. The day is customarily marked by an officially organised extravagant fireworks display in the evening, and is also the platform for political rallies demanding universal suffrage. In 2007, to commemorate the 10th Anniversary celebration the Hong Kong Government published a song, "Just Because You Are Here" It was sung by many Hong Kong singers and composed by Peter Kam , with lyrics by Keith Chan In 2022, the 25th anniversary was commemorated with the swearing in of new Chief Executive John Lee together with his cabinet.
Қарсылық шерулері
1997 жылғы басқару құқығын беруден бастап әр жылдың 1 шілдесінде Азаматтық адам құқықтары фронты шеру ұйымдастырып келеді. Бұл шеру жалпыға бірдей сайлау құқығын талап ету, сөз бостандығы сияқты азаматтық құқықтарды сақтау және қорғау, Гонконг үкіметіне немесе Бас атқарушыға наразылық білдіру, сондай-ақ Пекинге жақтас топтардың әрекеттеріне қарсылық таныту үшін жыл сайынғы платформаға айналды. Дегенмен, ол 2003 жылы Гонконгтың негізгі заңының 23-бабын қабылдауға бағытталған заң жобасына қарсы шығып, кеңінен танымал болды. 2003 жылы Гонконгтың арнайы әкімшілік аймағы үкіметі негізгі заңның 23-бабын іске асыруды ұсынды. Алайда, сатқындық, мемлекеттік төңкеріс, бөлініс және бүлікшілдік сияқты қылмыстарға қарсы заң қабылдау арқылы, материктік Қытайдың "ұлттық қауіпсіздік" тұжырымдамасы Гонконгқа енгізіліп, адам құқықтары бұзылуы мүмкін деген қауіп туды. Тунг әкімшілігіне деген жалпы наразылықпен бірге, бұл наразылыққа шамамен 500 мың адам қатысты. 23-бапты қабылдау "уақытша тоқтатылды".
Атыс-өрнек көрсету
1 шілде күні кешке Виктория шығанағында мерекелік отшашу көрсетілісі болады.
Парадтар
ХКСР күніне 2007, 2012 және 2017 жылдары әскери парадтар өтті. Бұл парадтарға рұқсат беру арқылы, Халықтық азаттық армиясының жылдығы да тойланды. 2017 жылы Гонконгтың қосылуының 20 жылдығына арналған парад, ХКСР тарихындағы ең ірі парад болды, ол Шекконг әуеайлағында 20 құраманың қатысуымен, барлығы 3000-нан астам әскермен өтті.
Отарлау тарихы
Гонконгтың аумағы Ұлыбританияға Қытайдан үш жеке келісімшарт арқылы өткен: 1842 жылғы Нанкин келісімшарты, 1860 жылғы Пекин келісімшарты және 1898 жылғы Гонконг аумағын кеңейту туралы конвенция. Бұл келісімдер Ұлыбританияға Гонконг аралын, Коулунды (Боундерли көшесінің оңтүстігіндегі аймақ) және Жаңа аумақтарды (Боундерли көшесінің солтүстігіндегі және Шэньчжэнь өзенінің оңтүстігіндегі аймақ, сондай-ақ аралдар) бақылауға беруге мүмкіндік берді. Гонконг аралы мен Коулун Ұлыбританияға мәңгілікке берілгенімен, Жаңа аумақтарды басқару құқығы 99 жылға жалға берілді.
Қытай-Британия бірлескен декларациясы
Қытай-Британия бірлескен декларациясына 1984 жылғы 19 желтоқсанда Қытай Халық Республикасының және Ұлыбритания үкіметтерінің премьер-министрлері Пекинде қол қойды. Декларация 1985 жылғы 27 мамырда ратификация құжаттары алмасылып, күшіне енді. Бірлескен декларацияда ҚХР Үкіметі 1997 жылғы 1 шілдеден бастап Гонконгқа (Гонконг аралы, Коулун және Жаңа аумақтарды қоса) егемендікті қайтару туралы шешім қабылдағанын, ал Ұлыбритания Үкіметі 1997 жылғы 1 шілдеден бастап Гонконгты ҚХР-ға қайтарып беретінін жариялады. Декларацияда ҚХР Үкіметі Гонконгқа қатысты негізгі саясатын да жариялады. Ұлыбритания мен ҚХР арасында келісілген "Бір ел, екі жүйе" қағидасына сәйкес, Гонконг ҚХР-дың социалистік жүйесінің қолданылмауы тиіс арнайы әкімшілік аймақ болады, ал Гонконгтың капиталистік жүйесі мен өмір салты тапсыру күнінен бастап 50 жылға өзгеріссіз сақталады.
Мерекелік мерекенің пайда болуы, дау-дамай
Бұл күнді Уақытша заң шығарушы кеңес 1997 жылғы 10 мамырда өзінің алғашқы заң жобасы – «Мерекелер (1997 және 1998 жылдар)» заңын қабылдағанда мереке деп жариялады. Колониялық үкіметтің Заң шығарушы кеңесі 1997 жылғы 17 маусымда 27 дауысқа 9 қарсы, Либералдық партия қалыс қалғанда «Мемлекеттік мерекелер (Арнайы мерекелер 1997)» заңын қабылдады. Үкімет 1997 жылғы сәуірде, уақытша заң шығарушы орган өзінің мерекелік заң жобасын бірінші және екінші оқылымдардан өткізгеннен кейін екі апта өткен соң, бұл заң жобасын Legco-да бірінші оқылымға ұсынды. Уақытша заң шығарушы органның мүшелері үкіметті қатты сынға алды, бұл уақытша органды әдейі ұялтпақ болудың саяси амалы екенін айтты. Бұл заң жобасы 1 және 2 шілде күндерін 1997 жылы «Мерекелер» жарғысының (149-тарау) қолданыстағы мерекелеріне қосымша мемлекеттік мерекелер ретінде заңды түрде бекітті. Заң жобасының мақсаты – үкіметтік ауысу кезеңінде жұмыс істейтін үкімет болмаған жағдайда, екі күнді де ақылы демалыс күндері ретінде қамтамасыз ету болды.