Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
2005 жылы Аргентинада болған оқиғалар.
Events during the year 2005 in Argentina.
Қаңтар
11 қаңтар: Мемлекет электр энергиясын тарату компаниялары мен ұлттық су компаниясына нашар қызмет көрсеткені үшін айыппұл салады, сондай-ақ төленбеген айыппұлдар мен орындалмаған инвестициялық мақсаттарды қайтарып алады, жалпы сомасы 50 миллион доллардан астам. 14 қаңтар: Испанияда бұрынғы теңізші офицері Адольфо Сцилинго "Лас соғысы" кезінде саяси тұтқындарды өлтірді деген айыппен сотқа тартылады. AFJP (жеке зейнетақы қорының басқарушылары) және басқа да ірі жергілікті инвесторлар мемлекет ұсынған қарызды қайта құру шарттарын қабылдап, барлық мемлекеттік облигацияларын (15 миллиард доллар сомасында) айырбастайды.
11 January: The state fines power distribution companies and national water company on grounds of bad quality service, and reclaims unpaid fines and unfulfilled investment goals, for a total of more $50 million. 14 January: Ex naval officer Adolfo Scilingo goes to trial in Spain accused of killing political prisoners during the Dirty War. AFJPs (private retirement fund administrators) and other major local investors accept the terms of the debt restructuring proposed by the state, exchanging all their public debt bonds (worth $15,000 million).
Ақпан
3 ақпан: Өзінің феминист екенін ашық айтқан және дінге қарсы белсенді Кармен Аргибай Жоғарғы Сотқа ант берді. 11 ақпан: Кордобадағы түрмедегі көтеріліс кезінде кем дегенде сегіз адам қаза тапты. Тұтқындар ұстаған барлық кепілдер кейін полиция тарапынан босатылды. 18 ақпан: Католик әскери капелланы Антонио Басеотто денсаулық сақтау министрі Гиннес Гонсалес Гарсияның аборт туралы айтқан сөздеріне қатал сын айтады, бұл Шіркеу мен Аргентина мемлекеті арасындағы қақтығыстардың бастауы болды.
3 February: Avowed feminist and militant atheist Carmen Argibay is sworn into the Supreme Court. 11 February: At least eight people are killed during a jail riot in Córdoba. All hostages taken by the prisoners were later freed by police. 18 February: Catholic military chaplain Antonio Baseotto replies in harsh terms to statements by Minister of Health Ginés González García on abortion, starting a series of conflicts between the Church and the Argentine State.
Наурыз
7 наурыз: Испанияда Адольфо Сцилинго ісі бойынша прокурорлар 9138 жылға түрме жазасын талап етеді. 10 наурыз: Чилидегі «Colonia Dignidad» қауымының бұрынғы басшысы Пол Шафер балаларды сексуалдық зорлауда айыпталып тұтқындалды. Ол 8 жылдан бері іздеуде болған.
7 March: In Spain, prosecutors of the case of Adolfo Scilingo request a prison sentence of 9,138 years. 10 March: Paul Schäfer, former leader of Colonia Dignidad community in Chile, is arrested accused of child sexual abuse. He had been on the run for 8 years.
Сәуір
1 сәуір: Аргентина үкіметі АҚШ-тағы федералды сот судьясы Нью-Йорк банкіндегі ескі облигацияларды өңдеуді тоқтатқандықтан, ескі облигацияларды жаңасына айырбастау арқылы қарызын қайта құрылымдауды кейінге шегерді. 19 сәуір: Испанияның жоғары соты Аргентинаның бұрынғы әскери капитаны Адольфо Сцилингоны "Лас соғыс" кезінде адамзатқа қарсы қылмыстар жасағаны үшін 640 жылға бас бостандығынан айырды. 30 сәуір: Шамамен 40 000 аргентиналық және уругвайлықтар Уругвай өзенінің уругвайлық жағында екі қағаз фабрикасын салу жоспарына наразылық білдіріп, халықаралық Пуэрто-Унзуэ Фрей-Бентос көпірін жапты, экологиялық алаңдаушылықтарды айтты.
1 April: The government of Argentina delays the restructuring of its debt by the exchange of old bonds for new because of a decision by a federal court judge in the United States that froze the processing of the old bonds in the possession of the Bank of New York pending a hearing before the appeals court. 19 April: A high court in Spain sentences Adolfo Scilingo, former Argentinian navy captain, for 640 years in prison for crimes against humanity during the Dirty War. 30 April: About 40,000 Argentinians and Uruguayans block the international Puerto Unzué Fray Bentos bridge, protesting the planned building of two papermills on the Uruguayan side of the Uruguay River, citing environmental concerns.
Шілде
1 шілде: Балалардың Ұлттық қозғалысы балалар аштығына нүкте қойылды деп мәлімдеп, Тукуман қаласынан басталган 20 000 адамдық шеруін Буэнос-Айрес қаласындағы Майо алаңында демонстрациямен аяқтады.
1 July: The People's Children National Movement, claiming an end to child hunger, close their 20,000 people march from Tucumán with a demonstration in Plaza de Mayo, Buenos Aires.
Қазан
23 қазан: Заң шығарушы органдарға сайлау. Президент Нестор Киршнер қолдаған кандидаттар көптеген округтерде, соның ішінде маңызды Буэнос-Айрес провинциясында жеңіске жетті, бірақ Буэнос-Айрес қаласы мен Санта-Фе провинциясында жеңіліске ұшырады.
23 October: Legislative elections. Candidates sponsored by President Néstor Kirchner win in most districts including the key Buenos Aires Province, but lose in Buenos Aires City and Santa Fe Province.
Қараша
4 қараша: Америка саммитінің төртінші отырысында АҚШ президенті Джордж Бушқа қарсы кең ауқымды наразылық акциялары өтті. 14 қараша: Буэнос-Айрес қаласының мэрі Анибал Ибарра 2004 жылғы República Cromagnon түнгі клубындағы өртке байланысты немқұрайлылық жасады деген айыппен қызметтен алынды. 24 қараша: Aerolíneas Argentinas компаниясының техниктері мен ұшқыштары жалақыны көтеру талабымен ереуілге шықты. Ереуіл 9 күнге созылып, 82 мың жолаушыны қиын жағдайға түсірді және компанияға 10 миллион долларлық зиян келтірді.
4 November: Massive demonstrations against US President George W. Bush at the Fourth Summit of the Americas in Mar del Plata. 14 November: Buenos Aires mayor Aníbal Ibarra is impeached on accusations of negligence regarding the República Cromagnon nightclub fire of 2004. 24 November: Technicians and pilots of Aerolíneas Argentinas began a strike demanding pay rises. The strike lasts 9 days, strands 82,000 passengers and causes $10 million losses to the company.
Желтоқсан
6 желтоқсан: Америка саммитінің төртінші отырысы аяқталды. Аргентина, Бразилия және Венесуэла АҚШ қолдаған Ертіс аймақтық еркін сауда аймағына (ЕАЭС) қарсы тұрды. 15 желтоқсан: Президент Киршнер Халықаралық валюта қорына (ХВҚ) 9,810 миллион долларлық мемлекеттік қарызын біржолғы төлеммен, Орталық банк резервінен қаражат тартып, кешіру туралы жариялады. 20 желтоқсан: «Пикетерос» қозғалысы, солшыл партиялар, кәсіподақтар, студенттік ұйымдар және басқа да қоғамдық ұйымдар 2001 жылғы қырқыстарда қаза тапқан белсенділердің есін еске алуға арналған шеруге шығып, әлеуметтік жәрдемақы талап етті және ХВҚ-ға қарыз төлеуді айыптады. 21 желтоқсан: Де ла Руа үкіметінің үш шенеунігі мен алты бұрынғы сенатор 2000 жылы еңбек заңнамасын реформалау үшін пара алуға қатысқандары үшін айыпталды. Корриентес облысының бұрынғы губернаторы Рауль Ромеро Ферис мемлекеттік қаражатты жымқыруы үшін бес жылға сотталды. 30 желтоқсан: Қоршаған ортаны қорғау ұйымдары мен басқа да азаматтар, Энтре-Риос облысының губернаторы Хорхе Бустидің қолдауымен, Уругваймен облысты байланыстыратын үш көпірді жауып, Фрай Бентоста екі қағаз және ағаш өңдеу фабрикасының салынуына наразылық білдірді.
6 December: The Fourth Summit of the Americas ends. Argentina, Brazil and Venezuela align against the U. S. backed FTAA. 15 December: President Kirchner announces the anticipated cancellation of the public debt to the International Monetary Fund, for $9,810 million, in a single payment, with funds drawn from the foreign currency reserves of the Central Bank. 20 December: Piqueteros, leftist parties, labour unions, student groups and other NGOs march in Buenos Aires on the 4th anniversary of activists' deaths during the 2001 riots, asking for welfare subsidies, and denouncing the payment of the debt to the IMF. 21 December: Three government officers of the de la Rúa administration and six former senators are accused of participation in a scandal involving bribes to pass a labour law reform in 2000. Former governor of Corrientes Raúl Romero Feris is sentenced to five years in prison for misappropriation of state funds. 30 December: Environmental groups and other concerned citizens, supported by Entre Ríos governor Jorge Busti, block the three bridges that join the province with Uruguay, protesting the construction of two paper and wood pulp factories in Fray Bentos.
Өлімдер
28 қаңтар – Даниэль Бранка (туған 1951), комик суретшісі. 17 ақпан – Омар Сивори, 69 жастағы футболшы. 24 ақпан – Норберто Наполитано, Паппо (туған 1950), блюз және рок музыканты. 13 сәуір – Хуан Занотто, 69 жас, комикс суретшісі. 11 маусым – Хуан Хосе Саер (туған 1937), романдар жазушысы. 18 маусым – Мануэль Садоски, 91 жас, компьютер ғылымының негізін қалаушы және ғылым мен технология жөніндегі бұрынғы мемлекеттік хатшы (1983–1989). 1 шілде – Гильермо Патрисио Келли (туған 1922), оңшыл радикал және журналист. 31 тамыз – Эладия Бласкес (туған 1931), танго әншісі және композитор. 7 қыркүйек – Николино Локше (туған 1939), боксшы. 24 қазан – Рикардо Бринцони (туған 1945), әскери офицер, Аргентина армиясы штабының бастығы. 11 қараша – Луис "Лучо" Оливера, 63 жас, карикатурист. 11 қараша – Эдуардо Рабосси, 75 жаста, философ және адам құқықтары қорғаушысы. 20 желтоқсан – Аргентина Брунетти (туған 1907), актриса және жазушы.
28 January – Daniel Branca (b. 1951), comic artist. 17 February – Omar Sívori, 69, footballer. 24 February – Norberto Napolitano, Pappo (b. 1950), blues and rock musician. 13 April – Juan Zanotto, 69, comic book artist. 11 June – Juan José Saer (b. 1937), novelist. 18 June – Manuel Sadosky, 91, father of Computer Science studies and former Secretary of State of Science and Technology (1983–1989). 1 July – Guillermo Patricio Kelly (b. 1922), far right militant and journalist. 31 August – Eladia Blázquez (b. 1931), tango singer and composer. 7 September – Nicolino Locche (b. 1939), boxer. 24 October – Ricardo Brinzoni (b. 1945), military officer, Argentine Army's Chief of staff. 11 November – Luis "Lucho" Olivera, 63, cartoonist. 11 November – Eduardo Rabossi, 75, philosopher and human rights activist. 20 December – Argentina Brunetti (b. 1907), actress and writer.