Кіріспе

Гипотетикалық тіл білімі процесі. Декреолизация – уақыт өте келе креол тілінің бастапқыда туындаған лексификаторға қайта жақындасуы болжамдалатын құбылыс.

Шолу

Декреолизация – креол тілінің лексификатормен байланысқа түскен кезде бастан кешетін тілдік өзгеріс процесі. Тілдер уақыт өте келе байланыста болып, әдетте бір-біріне әсер етеді, әсіресе егер біреуі лингвистикалық тұрғыдан жоғары мәртебеге ие болса. Креол тілдерінің жағдайында лексификатор көбінесе (бірақ әрдайым емес) жоғары мәртебеге ие болады және төмен мәртебелі креол тіліне күштірек әсер етеді. Бұл лексификатордан креол тіліне лингвистикалық материалдың қайта енгізілуіне алып келеді. Декреолизация бойынша, соңында креол тілі лексификаторға соншалықты ұқсап кетеді, оны жеке тіл емес, сол тілдің диалектісі деп атауға болады.

Сын

Декреолизацияны кейбір тіл білімі мамандары эмпирикалық және теориялық негіздің жетіспеушілігі үшін сынға алды. Мысалы, Мишель Де Графф былай деп жазады: "Осы декреолизация процесінде қандай құрылымдық процесс өзгертіледі немесе қандай құрылымдық ерекшеліктер жойылады, бұл қатаң түрде анықталған жоқ. Креаолистика саласынан тыс тарихи тіл білімі мамандары зерттейтіні – тілдің өзгеруі, ол байланыс нәтижесінде болсын немесе басқа себептерден, ал тілдің өзгеруі – жалпыға ортақ психолингвистикалық механизмдерге негізделген процесс, ол (де)креолизацияның ерекше процесіне орын қалдырмайды". Басқаша айтқанда, басқа тіл білімі мамандарының пікірінше, креол тілдеріне ғана тән тілдің өзгеруінің арнайы процесін алдын ала болжауға ешқандай себеп жоқ.