Кіріспе

1964 жылғы фильм

"Ескі Шаттерхэнд" фильмі (Ұлыбританияда "Апачилердің соңғы шайқасы" деп белгілі) – неміс жазушысы Карл Майдың кейіпкері Ескі Шаттерхэнд негізінде жасалған, "Виннету" сериясының бір бөлігі болып табылатын табысты евро-вестерн. Бұл Батыс Германияның CCC Film компаниясымен француз, итальян және югослав компанияларының бірлескен өндірісі, 70 мм форматында түсірілген. Фильм [[Неміс маркасы]] шамасында қаржыландырылып, Карл Майдың ең қымбат вестерні болды. Композитор Риз Ортолани фильмнің музыкалық қойылымында хорды пайдаланған. Түсірілімдер Берлиндегі Spandau студиясында және Хорватияда, оның ішінде Плитвицк көлдері ұлттық паркінде жүргізілді. Фильмнің декорацияларын суретші-қоюшы Отто Пишингер жасаған.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Бейкүнә шаруаларды өлтіру апачтардың бейбіт келісімді бұзғанын көрсетеді. Апачи басшысы Виннетудің қандасы, Ескі Саттерхэнд, осы өлтірулерді жерді тартып алуға тырысқан қатыгез адамдар жасағанын біледі. Олар индейлер мен қоныс аударушылар арасында соғыс шығаруды көздеген. Ескі Саттерхэнд ізді салып, оны әскери бекініс қақпаларына дейін жеткізеді.

Өмірбаян

1962 жылы Хорст Вендландттың «Риалто фильм» үшін түсірген режиссер Харальд Рейнльдің «Күміс көл қазынасы» (Der Schatz im Silbersee) фильмінің сәттілігінен кейін, оның бәсекелесі Артур Брауннер «CCC Film» компаниясынан осы жаңадан басталатын серияда өз үлесін алуды қалады. Вендландт Карл Майдың түпнұсқа романдарының құқықтарын алғанмен (бірақ оның ешбір фильмі сюжеттеріне тым жақын болған жоқ), Брауннерде Карл Майдан «шабыттанған» фильм түсіруге ғана мүмкіндік болды. Ол американдық Лекс Баркерді «Ескі Шаңқай» (Old Shatterhand) рөлінде және француз Пьер Брайсты «Виннету» рөлінде сомдаған таныс кейіпкерлерді пайдаланды. «Wild Bill Hickok» телесериалында ойнаған американдық Гай Мэдисон жаман жігіттердің бірін сомдады, ал израильдік актриса Далиа Лави әншілік мансабына бұрылудан бұрын «қайғыға ұшыраған бойжеткендердің» бірі болды. Сонымен қатар, американдық Билл Рамзи, осы фильмтегі комикалық рөлде, Германиядағы шлагер музыкасымен және кейін джаз әндерімен танымал болды. Фильмнен бір жұмбақ шешілмей қалды: бүгінге дейін Китти Маттерн сомдаған салон әншісі Розмаридің «Ештеңе айтудың қажеті жоқ» (Die Stunde kam) әнін бастапқыда кім орындағанын ешкім есіне түсіре алмайды.

Кассалық жинақ

Батыс Германияда бұл фильм 1964 жылы ең көп табыс тапқан екінші фильм болды, 7,5 миллион билет сатылды. Францияда бұл фильм 1965 жылы ең көп табыс тапқан фильмдердің 52-сі болды, 1 013 075 билет сатылды. КСРО-да фильмге 27,6 миллион билет сатылды. Бұл көрсеткіштер бойынша дүние жүзінде сатылған билеттердің жалпы саны осылай есептеледі.

Марапаттар

"Goldene Leinwand" (Алтын экран) 12 ай ішінде 3 миллионнан астам көрерменді қамтыды, ол 1965 жылдың 8 қазанында Берлиндегі "Глория Паласт" кинотеатрында табыс етілді.