Кіріспе

Венесуэлалық антрополог Элизабет Бургос Дебрей (1941 жылы Венесуэланың Валенсия қаласында туған) – венесуэлалық антрополог, француз философы Режис Дебрейдің бұрынғы әйелі, сондай-ақ Ригоберта Менчудың даулы автобиографиясы «Мен, Ригоберта Менчу» редакторы. Ол Париждегі Латын Америкасы үйінің және Севильядағы Француз мәдениет институтының директоры болды.

Ригоберта Менчудың кітабы

Ригоберта Менчу өзінің өмірін Бергосқа бірқатар сұхбаттарда баяндады. Менчу кітапта испан тілінде жақсы оқи да, жаза да алмайтынын мәлімдейді. Ол сондай-ақ, өзінің испан тіліндегі сөйлеуінің жетілмегендігін де қостырады. Осы себепті Бургос Менчудың куәлігін жинау міндетін өз үстіне алды. Менчудың әңгімесі оның үнді әйел ретінде бастан өткен тәжірибесін, сондай-ақ Гватемала әскері жасаған қатыгездіктерді көрсетеді. Менчудың әңгімесі Латын Америкасының маңызды мәтіндерінің бірі – testimonios (куәліктер) саналады. АҚШ-та бұл шығарма "Мен, Ригоберта Менчу" деген атпен танылды, ал түпнұсқа испан тілінде "Me llamo Rigoberta Menchú y así me nació la conciencia" деп аталады. Мәтінде Бургос сонымен қатар майялардың қасиетті кітабы "Пополь Вухтан" цитаталарды да қосады. Бұл эпиграфтар Менчудың куәлігінің баяндамасын болжайды. Ағылшын тіліне аударма халықаралық құбылысқа айналды. Менчу 1983 жылы ең жақсы куәлік үшін "Casas de las Américas" сыйлығын алғаннан кейін ешқандай ақшалай сыйлық алмағанын және Бургос Дебрей авторлық құқықтарды өз атына тіркегенін тек содан кейін білгенін айтады. Дегенмен, антрополог Дэвид Столл Бургос Дебрейдің барлық гонорарларды Менчу көрсеткен ұйымға төлегенін қолдайды.

Жеке өмір

Бургос пен Дебрейдің 1976 жылы туған жазушы қызы Лоренс Дебрей болды.