Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қала көрінісі немесе басқа да кең көріністердің ірі масштабтағы суреттері немесе гравюралары.
Genre of large scale paintings or prints of a cityscape or other vista
Ведута (итал. veduta) – бұл өте егжей-тегжейлі, көбінесе ірі масштабтағы қала көрінісі немесе басқа да кең көріністің суреті немесе гравюрасы. Ведута суретшілері ведуттисті (vedutisti) деп аталады.
A veduta (; : vedute) is a highly detailed, usually large scale painting or, more often, print of a cityscape or some other vista. The painters of vedute are referred to as vedutisti.
Шығу тегі
Бұл пейзаж жанры Фландрияда пайда болды, онда Пауль Бриль сияқты суретшілер 16 ғасырда қала көріністерін (vedute) салған. 17 ғасырда голландиялық суретшілер бай голландиялық орта таптың жергілікті мақтаныш сезімін оятарлық, егжей-тегжейлі және нақты бейнеленген қала мен пейзаждар жасауға маманданған. Архетиптік мысал ретінде Иоганн Вермеердің «Делфт көрінісі» картинасын келтіруге болады. Гент сәулетшісі, суретші және гравер Ливен Круил (1640–1720) 17 ғасырдың соңында Римде тұрған кезінде қала көріністерінің (vedute) дамуына үлес қосты. Круилдің суреттері қалалық ландшафтың топографиялық ерекшеліктерін көрсетеді.
This genre of landscape originated in Flanders, where artists such as Paul Bril painted vedute as early as the 16th century. In the 17th century, Dutch painters made a specialty of detailed and accurate recognizable city and landscapes that appealed to the sense of local pride of the wealthy Dutch middle class. An archetypal example is Johannes Vermeer's View of Delft. The Ghent architect, draughtsman and engraver Lieven Cruyl (1640–1720) contributed to the development of the vedute during his residence in Rome in the late 17th century. Cruyl's drawings reproduce the topographical aspects of the urban landscape.
18 ғасыр
Гранд-тур маршруты шамамен қалыптасқан кезде, Рим форумы немесе Гранд-канал сияқты таныс көріністердің ведуталары аристократ ағылшындардың континентке жасаған алғашқы саяхаттарын еске түсірді. 18 ғасырдың ортасына қарай Венеция ведутистердің орталығы ретінде танымал болды. Бұл жанрдың негізін қалаушы Лука Карлеварийс болды, ал оның ең көрнекті өкілдері Венецияның Канал және Гварди отбасылары еді. Олардың кейбіреулері Еуропаның ірі астаналарында суретші ретінде жұмыс істеді, мысалы, Каналетто Лондонда, ал оның туысы Бернардо Беллотто Дрезден мен Варшавада. 18 ғасыр Италиясының басқа аймақтарында жанрдың ерекше түрлері дамыды. Джованни Паоло Паннини қираған ескерткіштерді суретке түсіруге ден қойған алғашқы ведута суретшісі болды. Голланд суретшісі Гаспар ван Виттель (Римде жұмыс істеді, онда ол Ванвителли деп танылды) және басқалар «ведута эсатта», яғни дәл ведута суреттеді, бұл қала көрінісі немесе ескерткіштің топографиялық тұрғыдан нақты бейнесі болды, онда адам және жануарлар екінші рөлде болды. 17 ғасырдың соңы мен 18 ғасырдың басындағы ведуталарындағы реалистік бейнелеуі арқылы фламанд суретшісі Ян Франс ван Блумен 18 ғасырдағы өзгерістерді болжады, ол Гаспар Дуге сияқты француз ведута суретшілерінің Римдегі классикалық стильдегі пейзаждарынан қашып, жаңа бағытқа бұрылыс жасады. Паньнинидің ведутасы кейінірек жартылай немесе толығымен ойдан туған элементтерді қамтитын «каприччи» және «ведута идеата» немесе «фантазия ведута» сияқты түрлерге айналды. Джанбатиста Пиранези – «ведута идеата» гравюраларының шебері. Оның «Vedute di Roma» атты топографиялық сериясы көптеген рет басылды.
As the itinerary of the Grand Tour became somewhat standardized, vedute of familiar scenes like the Roman Forum or the Grand Canal recalled early ventures to the Continent for aristocratic Englishmen. By the mid 18th century, Venice became renowned as the centre of the vedutisti. The genre was pioneered by Luca Carlevarijs, and its greatest practitioners belonged to the Canal and Guardi families of Venice. Some of them went to work as painters in major capitals of Europe, e. g., Canaletto in London and his nephew Bernardo Bellotto in Dresden and Warsaw. In other parts of 18th century Italy, idiosyncratic varieties of the genre evolved. Giovanni Paolo Pannini was the first veduta artist to concentrate on painting ruins. The Dutch painter Gaspar van Wittel (who worked in Rome, where he was known as Vanvitelli) and others painted veduta esatta, i. e. exact vedute, which was a topographically accurate depiction of a cityscape or monument and in which the human and animal figures played a secondary role. Through his more realistic representation in the vedute he executed at the end of the 17th century and beginning of the 18th century, the Flemish painter Jan Frans van Bloemen anticipated developments during the 18th century, when there was a shift away from the classically oriented Roman landscapes of French vedute painters in Rome such as Gaspard Dughet. In later developments of the vedute, Pannini's veduta morphed into the scenes partly or completely imaginary elements, known as capricci and vedute ideate or veduta di fantasia. Giambattista Piranesi was the foremost master of vedute ideate etchings. His topographical series, Vedute di Roma, went through many printings.
19 ғасыр
XIX ғасырдың соңында қала көріністерінің жеке "әсерлері" топографиялық дәлдікке деген қажеттілікті ығыстырып, оның орнына суретпен және кейін фотосуреттермен жасалған панорамалармен қанағаттандырылды. Венецияда Антониетта Брандейс, испан суретшілері Мартин Рико и Ортега, Мариано Фортуни, Антонио Рейна Манескау және Рафаэль Сенет, сондай-ақ перуандық суретші Федерико дель Кампо сияқты белсенді эмигрант суретшілердің көптеген тобы жұмыс істеді. Бұл суретшілер Венеция қалаларының көріністеріне арналған үлкен халықаралық нарыққа жауап берді және олар осы жанрда өте танымал болды, тіпті тек итальяндық көріністерді ғана суреттеді. Федерико дель Кампоның көріністеріне, әсіресе ағылшын туристерінен, сұраныс соншалықты жоғары болды, ол бірнеше көріністерді бірнеше рет қайталады, ал Антонио Рейна Манескау да көптеген жағдайларда минимал өзгерістермен бірдей қалалық пейзаждарды суреттеді.
In the later 19th century, more personal "impressions" of cityscapes replaced the desire for topographical accuracy, which was satisfied instead by painted, and later photographed, panoramas. There was a sizeable community of émigré artists active in Venice, such as Antonietta Brandeis, the Spanish painters Martín Rico y Ortega, Mariano Fortuny, Antonio Reyna Manescau and Rafael Senet and the Peruvian painter Federico del Campo. These artists responded to the large international market for their city views of Venice, and they made such big names for themselves through this genre that they painted nothing but Italian views. Demand for Federico del Campo's views, particularly from English tourists, was so strong that he painted several views multiple times, and the same can be said of Reyna Manescau, that repeated the same urban landscapes in many occasions with minimal variations.