Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бүйірдің ұшымен соғу
Strike with the point of the elbow
Бүйірдің ұшымен соғу (әдетте жай ғана "бүйір" деп аталады) – бұл бүйірдің ұшымен, алдыңғы қолдың бүйірге жақын бөлігімен немесе жоғарғы қолдың бүйірге жақын бөлігімен жасалатын соққы. Бүйірмен соғу, икемдеме соққысы сияқты бүйірге қарай, жоғары қарай, төмен қарай, диагональ бойынша немесе тікелей қозғалыспен, тіпті секіру кезінде де орындалуы мүмкін. Бүйірмен соғу Оңтүстік-Шығыс Азияның дәстүрлі жекпе-жек өнерінде, дәстүрлі қытай жекпе-жегінде және Окинаваның дәстүрлі жекпе-жегінде кең таралған. Көптеген жауынгерлік спорт түрлерінде бүйірмен соғуға тыйым салынған. Дегенмен, Оңтүстік-Шығыс Азия боксы (Pradal Serey, Muay Thai, Muay Lao, Lethwei) және көптеген аралас жекпе-жек (MMA) ұйымдары бүйірмен соғуға немесе оны белгілі бір тәсілмен орындауға рұқсат береді. Аралас жекпе-жек ұйымдары көбінесе басты бүйірмен соғу арқылы зақымдану қаупін арттыратындықтан, оған тыйым салады. Бүйірмен соғу қазіргі заманғы жауынгерлік спорт түрлерінде көбінесе рұқсат етілмейді, бірақ дәстүрлі жекпе-жек өнерінде жиі қолданылады. Бүйірмен соғуды қолданбайтын дәстүрлі жекпе-жек өнері дерлік жоқ, бірақ бұл жекпе-жек өнерінің түріне, бүйірлер негізгі немесе қосалқы қару болып табынатынына, сондай-ақ қолданылатын тәсілдерге, тактикаға және жиілікке байланысты. Бүйірмен соғуды қолданатын белгілі және құрметті дәстүрлі жекпе-жек өнерінің түрлеріне каратэ, Хунг Га, Баджикуан, Вин Чун, Силат, Летьвей және Муай Боран жатады. Оңтүстік-Шығыс Азия боксының Муай Тай өнерінде бүйірмен соғу көбінесе жақын қашықтықта қолданылады, бірақ қарсыласқа секіргенде, Муай Тайдің ұшқан тізесіне ұқсас түрде де қолданылуы мүмкін. Бүйірдің қаттылығы күшпен соғуға мүмкіндік береді, ал тәжірибелі жауынгерлер дұрыс орындалған соққымен қарсыласын нокауттап, жарақаттауы немесе кесіп жаралауы мүмкін. Бүйірмен соғу көбінесе қарсыластың қашықтығын жақындату үшін соққылармен немесе тепкілермен бірге қолданылады. Аралас жекпе-жекте бүйірмен соғу жердегі және ұрып-соғу тактикасының бір бөлігі ретінде де қолданылады. Көбінесе қатысушылар қарсыласты нокауттау немесе басып алу үшін толық қорғаныс, жартылай қорғаныс, бүйірлік немесе толық қорғаныс кезінде бүйірмен соғуды соққылармен бірге қолданады. Мұз хоккеіненде қарсылас ойыншыны бүйірмен соғу ереже бұзу болып саналады, нәтижесінде құқық бұзған ойыншыға екі минуттық айыппұл салынып, оның командасы аз қалпына түседі. Баскетболда ойыншыны бүйірмен соғу немесе "қолымен шайқасу" бұзу болып есептеледі.
An elbow strike (commonly referred to as simply an elbow) is a strike with the point of the elbow, the part of the forearm nearest to the elbow, or the part of the upper arm nearest to the elbow. Elbows can be thrown sideways similarly to a hook, upwards similarly to an uppercut, downwards with the point of the elbow, diagonally or in direct movement and in several other ways, like during a jump. Elbow strikes are native to traditional Southeast Asian martial arts, traditional Chinese martial arts and traditional Okinawan martial arts. Elbowing is a disallowed practice in most combat sports. However, Southeast Asian boxing(Pradal Serey, Muay Thai, Muay Lao, Lethwei) and most mixed martial arts (MMA) organizations do allow elbowing, or allow elbowing in a specific manner. The mixed martial arts organizations disallowing it usually do so because elbowing the head increases the risk of lacerations in a fight. While elbows are mostly disallowed in most modern combat sports, they are common in traditional martial arts. There are few traditional martial arts that don't use elbows though it depends on which martial art it is, if the elbows are primary or secondary weapons and also in which manner, what tactics and how often they are used. Some well known and respected traditional martial arts that use elbows are Karate, Hung Ga, Bajiquan, Wing Chun, Silat, Lethwei and Muay boran. In the Southeast Asian boxing art of Muay Thai, elbow strikes are most often used while in close range but are also employed while jumping toward the opponent, similar to Muay Thai's flying knee. The hardness of the elbow allows for hitting with considerable force, and experienced fighters can easily knock out, cut, or injure their opponent with a well placed strike. Elbows are generally most effective when used in combination with punches or kicks to allow the fighter to close the distance. Elbows are also used in mixed martial arts as part of the ground and pound fighting tactic. Participants often use elbow strikes in conjunction with punches while in the full guard, half guard, side mount, or full mount in order to knock out or overwhelm the opponent. In ice hockey, elbowing an opposing player is considered a rules infraction, resulting in a two minute penalty for the offending player, leaving his team short handed. In basketball, elbowing a player, or "throwing 'bows," counts as a foul.
Жарақаттар
Дұрыс емес немесе жеткіліксіз дайындықпен жасалған шынтақ соққысы соққышының қолын ішінара сал болуына әкелуі мүмкін. Құйрық нерві шынтақтың арт жағымен өтеді (қолдың ішкі эпикондилінің артында орналасқан және қолдың медиалды бөлігін иннервациялайды). Мысалы, дұрыс емес соққыдан кейін немесе соққышы жеткіліксіз дайындықтан өткен жағдайда, қолданушы 4-ші және 5-ші саусақтарын уақытша пайдалана алмай қалуы мүмкін. Шынтақ соққысы құйрық нервіне тұрақты зақым келтіру қаупін тудырады.
An improper elbow strike, or an elbow strike without proper conditioning can partially paralyze the striker's hand. The ulnar nerve runs posterior to the elbow (posterior to medial epicondyle of the humerus and innervates the medial portion of the arm). For example, after an improper strike, or if the striker is not properly conditioned, the user may not be able to use the 4th and 5th digit temporarily. There may be a chance for permanent damage to the ulnar nerve with an elbow strike.
Кондиционерлеу
Бұл бірнеше жолмен жасалуы мүмкін, ең оңайы – ұрыс қапшағы сияқты нәрсеге шынтақ соққыларын жаттығу. Бірнеше апта бойы жүйелі түрде жаттығудан кейін шынтақтағы тері қалыңдап, қатаяды, нәтижесінде шынтақ соққыларын орындағанда теріңізді кесу немесе жырту қиынға соғады. Бұл жаттығулар сонымен қатар шынтақ соққыларының әсер ету нүктесіндегі тыртыс тінінің қалыптасуына байланысты қоршаған тіндердің көгалдануға төзімділігін арттырады. Сүйек немесе басқа тіндерде микрожарықтар пайда болу қаупі болғандықтан, шындану үшін қатты заттарға соққы беру ұсынылмайды, бұл қайталамалы жарақаттарға немесе одан да ауыр проблемаларға әкелуі мүмкін.
This can be done in several ways, the easiest way is to practice elbow strikes on something like a punching bag, after a few weeks of this regularly one will develop thicker, tougher skin on the elbow resulting in it being harder to cut or tear your skin while delivering elbow strikes. These activities will also make the surrounding tissue harder to bruise due to buildup of scar tissue in the striking point of the elbow from elbow strikes. It is not recommended to strike solid objects for conditioning as micro fractures in bone or other tissue tend to be a risk factor for repetitive strains or even more acute problems.
12-6 шынтақ
"12 6 бүгілімі" – жоғары қозғалыстан ("12 сағат") басталып, тік төмен қарай ("6 сағат") нысанаға дейін түсетін соққы, мұнда бүгілімінің ұшы тікелей нысанаға тиеді. Бірыңғай ережелерді қолданатын барлық ММА ұйымдарында осы түрдi соққыға рұқсат жоқ.
A "12 6 elbow" is a strike that is brought from a high position ("12 o'clock") and travels vertically toward the floor ("6 o'clock"), dropping the point of the elbow directly on the target. This type of elbow is illegal in all MMA organizations that use the Unified Rules.
Негізгі сілтеме
Лёвстад, Якоб. Аралас жекпе-жектің негіздері. www.idi.ntnu.no. URL соңғы рет 2006 жылдың 31 қаңтарында қол жеткізілген. (DOC форматы)
Løvstad, Jakob. The Mixed Martial Arts Primer. www. idi. ntnu. no. URL last accessed January 31, 2006. (DOC format)