Генри Джеймстің «Жазушылар туралы эсселері» кітабы – француз, итальян, ағылшын және американ авторлары туралы сын, әдеби талдау. Пікірлер, даулар, әдебиет.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Новелистер туралы жазбалар – Генри Джеймстің 1914 жылы жарық көрген әдеби сын кітабы. Кітапта Джеймстің француз, итальян, ағылшын және американ жазушылары туралы соңғы екі онжылдықта жазған эсселері жинақталған. Кітапта сонымен қатар, көп дау тудырған «Жаңа роман, 1914» атты эссесі де бар, онда замандас жазушыларға сын бағасы беріліп, көптеген келіспеушіліктерге себеп болды.
Notes on Novelists is a book of literary criticism by Henry James published in 1914. The book collected essays that James had written over the preceding two decades on French, Italian, English and American writers. The book also contained a controversial essay, The New Novel, 1914, which passed judgment on various contemporary writers and occasioned much disagreement.
Қорытынды және тақырыптар
Бұл Джеймс баспа арқылы көрген соңғы кітаптарының бірі және онда оның көптеген жазушылар туралы ең жетілген және ойластырылған пікірлері бар. Мысалы, Джордж Сэнд, оның ертедегі әуесқойлығы, мұнда тек сөйлеуге болатын, бірақ әдемі естелікке айналады: "Оның туындылары, әдемі, көп және ағыншақ, биік таулардың еріген қарлары сияқты теңізге ағысып кетті". Дегенмен, Бальзак Джеймстің ең сенімді нұсқаушысы және ұстазы болып қала береді. Ол Бальзактың кейіпкерлерін қоршаған және олардың жағдайын анықтаған "әр түрлі көзге көрінетін жағдайлардың тудыратын және үлесетін жағдайлары" туралы есептеріне әдемі таңғалады. Бұл Джордж Сэндтің сипаттамалары мен нақтылауларының өлімге алып келетін "еркіндігінен" мүлдем өзгеше. Джеймс итальян жазушылары Габриэль Д’Аннунцио мен Матильда Серао туралы екі эссе қосады. Ол олардың сексуалды құштарлықты сипаттауларының сөз өнері мен күшін атап өтеді, бірақ сексуалдық қатынас кейіпкерлерінің қалған өмірінен тым оқшауланғанына сенеді. Ол "тек бір сәттің іс-әрекеті, басталып, өзінде аяқталып, ешқандай өкілдік сипаттаманы мойындамайтын" түрінде бейнеленеді. Ол өзінің сұлулығы үшін тек өзіне ғана тәуелді болған сәттен бастап, ең жақсы жағдайда оның ерекшелігі өте осал болады. Себебі оның бейнесі поэзиялық қызығушылық тудырады, ол тек өмірдің қалған бөлігінде ғана кеңейеді және толыққанды болады. "Көгершіннің қанаттарында" Джеймс Деншер мен Кейттің сексуалды құштарлығының олардың өмірінің қалған бөлігіне қалай енетінін және бір сәттің іс-әрекетінен гөрі көп нәрсеге айналатынын көрсететін керемет мысал келтіреді. Лондондық жазбаларының бірінде Джеймс Хенрик Ибсеннің сахнадағы шеберлігіне қызғанып, оның күшті драмасына соңғы ойын айтады, оның сахналық шеберлігін ешқашан қайталамады: "Сахнаның ең алдыңғы қатарында, ерекше қолмен соғып, Эго Эгоға қарсы, және құштарлықтың қызылында, жан жанға қарсы". Қанша тырысса да, Джеймс өзінің пьесаларына мұндай күштілік сыйлай алмады.
This is one of the last books that James saw through the press, and it contains his most mature and considered opinions on a number of writers. For instance, George Sand, an early enthusiasm of his, here becomes only a fading though pretty memory: "Her work, beautiful, plentiful and fluid, has floated itself out to sea even as the melting snows of the high places are floated." Balzac, though, remains James' most reliable guide and master. He admires to the last Balzac's accounts of the "generative and contributive circumstances, of every discernible sort," which surround and condition his characters. This is entirely different from George Sand's fatal "looseness" of description and specification. James includes two essays on Italian writers, Gabriele D'Annunzio and Matilde Serao. He notes the eloquence and power of their descriptions of sexual passion, but he believes sex becomes too isolated from the rest of their characters' lives. It is presented as " only the act of a moment, beginning and ending in itself and disowning any representative character. From the moment it depends on itself alone for its beauty it endangers extremely its distinction, so precarious at the best. For what it represents, precisely, is poetically interesting; it finds its extension and consummation only in the rest of life." In The Wings of the Dove James provides a memorable example of how Densher and Kate's sexual passion does enter into the rest of their lives and becomes much more than the act of a moment. In one of the London Notes James offers a last word on the forceful drama of Henrik Ibsen, whose mastery of the stage he clearly envied and could never emulate: "Well in the very front of the scene lunges, with extraordinary length of arm, the Ego against the Ego, and rocks, in a rigor of passion, the soul against the soul." Try as he might, James could never infuse such power into his plays.
Санаткерлік бағалау
Джеймстің осы эсселеріндегі айтқан кейбір пікірлері, әсіресе "Жаңа роман" кітабындағы жас романдар туралы жасаған бағалары, шектеулі және қате деп қатал сынға ұшырады. Хью Уолпол сияқтылар Джеймстің эсседегі шешімдерінің "бәрі дұрыс емес" екенін айтты. Бірақ, сыншы ретіндегі мансабының барысында көбінесе істегендей, Джеймс әріптес жазушыларына құрметпен және түсіністікпен қарады, олардың көзқарастарын ұғынуға тырысты. Джеймс өзінің әйгілі "қиял үйі" туралы ойын шынымен сенді, онда жазушылар өмірге әртүрлі терезелерден қарап, соның нәтижесінде қызықты әртүрлі баяндамалар жасады. Ол өзінен мүлдем өзгеше баяндамаларды алуды ұнататын, себебі оны "өмірді кеңейтудің" ең оңай жолы деп есептеді.
Some of the judgments James made in these essays, especially his pronouncements on younger novelists in The New Novel, were harshly dismissed as limited and incorrect. Hugh Walpole, among others, thought James got his verdicts in the essay "all wrong." But as he almost always did throughout his career as a critic, James treated his fellow writers with respect and understanding, and tried to enter into their points of view. James really did believe in his famous "house of fiction" image, where writers looked at life from different windows and thus returned interestingly varied reports. He liked to get at reports very dissimilar to his own, as the easiest way to gain an "extension of life."