П.В. Тобиас: Оңтүстік Африкалық палеоантрополог және қоғам қайраткері
Phillip Tobias
Филлип Тобиас (1925-2012) – оңтүстік африкалық палеоантрополог, Витватерсранд университетінің профессоры. Адам тектерінің қазбаларын зерттеген және апартеидке қарсы күрескен.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Оңтүстік Африканың палеоантропологы және ғалымы (1925–2012)
South African palaeoanthropologist and scholar (1925–2012)
Филипп Валентин Тобиас (14 қазан 1925 – 7 маусым 2012) – Оңтүстік Африканың палеоантропологы және Йоханнесбургтегі Витвотерсранд университетінің зейнеткер профессор. Ол Оңтүстік Африкадағы адамтектес қазба орындарындағы жұмысымен ең көп танылды. Сонымен қатар, ол апартеидті жою жолында белсенділік танытып, наразылық митингілерінде және академиялық тыңдаушылар алдында көптеген апартеидке қарсы сөздер айтты.
Phillip Vallentine Tobias (14 October 1925 – 7 June 2012) was a South African palaeoanthropologist and Professor Emeritus at the University of the Witwatersrand in Johannesburg. He was best known for his work at South Africa's hominid fossil sites. He was also an activist for the eradication of apartheid and gave numerous anti apartheid speeches at protest rallies and also to academic audiences.
Академиялық өмірі
1925 жылы 14 қазанда Дарбанда дүниеге келген Филипп Джозеф Ньюман Тобиас пен оның әйелі Фаннидің (қызметтік аты Розендорф) жалғыз ұлы және екінші баласы болып, алғашқы білімін Блумфонтейндегі Сент-Эндрю мектебінде және Дарбандағы Дарбан орта мектебінде алды. 1945 жылы Витватерсранд университетінде гистологияда демонстратор және физиологияда оқытушы ретінде еңбек жолын бастады. 1946–1947 жылдары гистология және физиология мамандығы бойынша ғылым бакалавры (квалификациялық) дәрежесін алды. 1948 жылы Оңтүстік Африка студенттерінің ұлттық одағының (NUSAS) президенті болып сайланды. 1950 жылы медицина, медицина бакалавры және хирургия бакалавры мамандығын бітірді. 1951 жылы анатомия пәнінің оқытушысы болып тағайындалды. 1953 жылы «Хромосомалар, жыныс жасушалары және гербильдегі эволюция» тақырыбындағы диссертациясын қорғап, философия докторы ғылыми дәрежесін алды. 1955 жылы Тобиас Англияның Кембридж университетінде аспирантуралық зерттеу жұмыстарын бастады, онда физикалық антропология саласындағы Nuffield Dominion аға саяхатшы ғылыми қызметкері лауазымын атқарды. Келесі жылы Мичиган университетінде (Энн-Арбор) және Чикаго университетінде антропология, адам генетикасы, тіс анатомиясы және дамуы салаларында Рокфеллер саяхатшы ғылыми қызметкері болды. 1959 жылы Витватерсранд университетінің анатомия және адам биологиясы кафедрасының профессоры және меңгерушісі болды, бұл лауазымға оның ұстазы және көрнекті ғалым, профессор Реймонд Дарт жол ашты. 1967 жылы гоминидтердің эволюциясы бойынша жұмысы үшін палеоантропология ғылымдарының докторы ғылыми дәрежесін алды. Осы кезеңде ол Витватерсранд университетінде білім алды. 1980–1982 жылдары медицина факультетінің деканы болды. 1977 жылы Бернард Прайс Палеонтологиялық зерттеулер институтының палеоантропология саласының құрметті профессоры, ал 1981 жылы зоология саласының құрметті профессоры болып тағайындалды. Сондай-ақ 1981 жылы Тобиас Дүниежүзілік мәдениет кеңесінің негіс қалаушы мүшесі атанды. Тобиас Стеркфонтейн үңгірлерінде қазба жұмыстарын жүргізді және 1945 жылдан кейін Оңтүстік Африканың басқа да барлық маңызды участаларында жұмыс істеді. Ол сонымен қатар француз Панхард Козерог экспедициясы кезінде Босванада 25 археологиялық орынды ашты және Зимбабведегі Тонга халқының биологиялық зерттеуін жүргізді. Ол Пилтдаун алаяғын ашуға септігін тигізген антропологтардың бірі болды.
Born in Durban, Natal on 14 October 1925, the only son and second child of Joseph Newman Tobias and his wife, Fanny (née Rosendorff), Phillip received his first schooling in Bloemfontein at St Andrew's School and in Durban at the Durban High School. In 1945, he started his career as demonstrator in histology and instructor in physiology at the University of Witwatersrand. He received his Bachelor of Science (Hons) in Histology and Physiology in 1946–1947. In 1948 he was elected President of the National Union of South African Students (NUSAS). He graduated in Medicine, Bachelor of Medicine, Bachelor of Surgery in 1950. He was appointed as a lecturer in anatomy in 1951. In 1953, he received his Doctor of Philosophy for a thesis entitled Chromosomes, Sex Cells, and Evolution in the Gerbil. In 1955, Tobias started his post graduate research at the University of Cambridge, England, where he filled the position of Nuffield Dominion Senior Traveling Fellow in physical anthropology. The following year, at the University of Michigan at Ann Arbor and the University of Chicago, he was the Rockefeller Traveling Fellow in anthropology, human genetics, and dental anatomy and growth. In 1959, he became Professor and Head of the Department of Anatomy and Human Biology at the University of the Witwatersrand, succeeding his mentor and eminent scholar, Professor Raymond Dart. In 1967, he was awarded a Doctor of Science in palaeoanthropology for his work on hominid evolution. During this period he attended the University of the Witwatersrand. He was Dean of Medicine from 1980 to 1982. He was appointed Honorary Professor of Palaeoanthropology at the Bernard Price Institute for Palaeontological Research in 1977 and Honorary Professor in Zoology in 1981. Also in 1981, Tobias became a founding member of the World Cultural Council. Tobias excavated at the Sterkfontein caves and worked at almost all other major sites in Southern Africa after 1945. He also opened some 25 archaeological sites in Botswana during the French Panhard Capricorn Expedition while conducting a biological survey of the Tonga People of Zimbabwe. He was one of the anthropologists instrumental in unmasking the Piltdown fraud.
Зерттеу
Оның зерттеулері негізінен палеоантропология және Африканың әртүрлі халықтарының адам биологиясы саласында болды. Ол Калахари сандарын, Замбия мен Зимбабведегі Тонга халқын, сондай-ақ Оңтүстік Африканың көптеген халықтарын зерттеді. Тобиас адам тектес қазбалар мен адам эволюциясы жөніндегі зерттеулерімен танымал. Ол Индонезия, Израиль, Кения, Намибия, Оңтүстік Африка, Танзания, Зимбабве және Замбиядан табылған адам тектес қазбаларды зерттеді және сипаттады. Оның ең танымал еңбегі – Шығыс Африка гоминидтері, әсіресе Олдувай шатқалындағылары туралы. Луи Ликимен бірлесіп Тобиас жаңа түрді Homo habilis деп атады. Кембридж университетінің баспасында Олдувай шатқалынан табылған Homo habilis қазбалары туралы екі томдық еңбек жарық көрді. Ол 1966 жылы бастаған зерттеу бағдарламасымен Стеркфонтейндегі археологиялық қазба тығыз байланысты. Оның алдындағы профессор Раймонд Дарт жақсы білетін Стеркфонтейн үңгірлері анатомияның екінші курс студенттерін антропологиямен таныстыру үшін пайдаланылды және әлемдегі бір ғимараттың ең ұзаққа созылған қазбасына куә болды. Бұл орында Австралопитек африканың ең ірі бір үлгісі, сондай-ақ Оңтүстік Африкадан табылған Homo habilis-тің алғашқы мысалы табылды. Қазір ол – ЮНЕСКО-ның дүниежүзілік мұра тізіміне енген. 1970 жылы ол мидың көлемі, нәсіл және интеллект арасындағы байланысқа күмән келтіретін мақала жариялады.
His research has been mainly in the fields of paleoanthropology and the human biology of Africa's various populations. He has studied the Kalahari San, the Tonga people of Zambia and Zimbabwe, and numerous peoples of Southern Africa. Tobias is best known for his research on hominid fossils and human evolution, having studied and described hominid fossils from Indonesia, Israel, Kenya, Namibia, South Africa, Tanzania, Zimbabwe and Zambia. His best known work was on the hominids of East Africa, particularly those of the Olduvai Gorge. Collaborating with Louis Leakey, Tobias identified, described and named the new species Homo habilis. Cambridge University Press published two volumes on the fossils of Homo habilis from the Olduvai Gorge. He is closely linked with the archaeological excavation at the Sterkfontein site, a research programme he initiated in 1966. The Sterkfontein caves, which were already well known by his predecessor, Professor Raymond Dart, were used as a vehicle for introducing the second year anatomy students to anthropology and have seen the most sustained excavation of a single site in the world. This site has yielded the largest single sample of Australopithecus africanus as well as the first known example of Homo habilis from Southern Africa. It is now a World Heritage Site. He published in 1970 an article in which he questioned the link between brain size, race and intelligence.
Жетістіктері мен марапаттары
Тобиас – Оңтүстік Африканың ең құрметті және марапатталған ғалымдарының бірі, сондай-ақ адамзаттың тарихқа дейінгі ата-бабалары саласындағы әлемдік деңгейдегі сарапшы. Ол үш рет Нобель сыйлығына ұсынылған, ондаған құрметті докторлық дәреже алған және Оңтүстік Африканың Еңбегі үшін орденімен марапатталған. Тобиас 600-ден астам ғылыми мақала жариялаған, 33 кітаптың авторы немесе қатысушы авторы болған, ал тағы сегізін редакциялаған немесе редакциялық кеңесіне кірген. Ол Оңтүстік Африка, Америка Құрама Штаттары, Канада және Еуропаның он жеті университеті мен басқа да академиялық мекемелерінен құрметті дипломдар алған. Ол 28-нен астам ғылыми қоғамның мүшесі, серігі немесе құрметті мүшесі болып сайланған. Олардың ішінде АҚШ Ұлттық ғылым академиясының шетелдік мүшесі, 1996 жылы Лондон Корольдік қоғамының мүшесі, сондай-ақ Америка өнер және ғылым академиясы мен Америка философиялық қоғамының мүшесі болып сайлануы бар. Ол алған медальдар, сыйлықтар мен марапаттардың арасында физикалық антропология саласындағы Балзан сыйлығы (1987 жыл) және Америка физикалық антропологтар қауымдастығының Чарльз Р. Дарвиннің өмірлік жетістіктері үшін сыйлығы (1997 жыл) бар. Оңтүстік Африка Корольдік қоғамы өз марапаттарын аяулы түрде табыстайды, ал Тобиас – қоғамның тек екі Оңтүстік Африкалық құрметті мүшесінің бірі және оның ең жоғары наградасы – Джон Гершель медалін алған санаулы адамдардың бірі. Ол Витватерсранд университетінде анатомия және адам биологиясы профессоры, палеоантропологияның құрметті профессоры, Sterkfontein зерттеу бөлімінің директоры және Корнелл университетінің (Итака, Нью-Йорк, АҚШ) Эндрю Диксон Уайт атындағы құрметті профессоры қызметтерін атқарған. Сондай-ақ ол Пенсильвания университетінде, Квазулу-Натал университетінде, Кембридж университетінде және басқа да оқу орындарында қонақ профессор болып жұмыс істеген.
Tobias is one of South Africa's most honoured and decorated scientists, and a world leading expert on human prehistoric ancestors; he has been nominated three times for a Nobel Prize, received a dozen honorary doctorates and been awarded South Africa's Order for Meritorious Service. Tobias published over 600 journal articles and authored or co authored 33 books and edited or co edited eight others. He has received honorary degrees from seventeen universities and other academic institutions in South Africa, the United States of America, Canada and Europe. He has been elected as a fellow, associate or honorary member of over 28 learned societies. These include being elected a foreign associate of the National Academy of Sciences (USA), a Fellow of the Royal Society of London (1996), and a member of both the American Academy of Arts and Sciences and the American Philosophical Society. Among the medals, awards and prizes he has received are the Balzan Prize for Physical Anthropology (1987) and the Charles R. Darwin Lifetime Achievement Award of the American Association of Physical Anthropologists (1997). The Royal Society of South Africa is very sparing with its honours, and Tobias is one of only two South African Honorary Fellows of the Society and one of very few recipients of its senior medal, the John Herschel Medal. He held the positions of Professor Emeritus of Anatomy and Human Biology at the University of the Witwatersrand, Honorary Professor of Palaeo anthropology, Honorary Professorial Research Associate and Director of the Sterkfontein Research Unit, and Andrew Dickson White Professor at Large of Cornell University, Ithaca, New York USA. He has been a visiting professor at the University of Pennsylvania, University of KwaZulu Natal, Cambridge University and other institutions.
Өлім
2012 жылдың 7 маусымында Тобиас 86 жасында, ұзаққа созылған аурудан кейін Йоханнесбург ауруханасында дүние салды. Ол 2012 жылдың 10 маусымында Йоханнесбургтегі Вест Парк еврей зиратына жерленді.
On 7 June 2012, Tobias died after a long illness, at a Johannesburg hospital aged 86. He was buried at the West Park Jewish Cemetery in Johannesburg on 10 June 2012.