Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ресейлік совет биологы (1870–1932)
Russian Soviet biologist (1870–1932)
Илья́ Ива́нович Ивано́в (Илья́ Ива́нович Ивано́в, 1 тамыз 1870 [ескі стиль бойынша 20 шілде 1870] – 20 наурыз 1932) – орыс және совет биологы, жануарларды жасанды ұрықтандыру және түрлер аралық будандастыру саласында маманданған. Ол үш әйел шимпанзеге адам спермасын салу арқылы адам мен маймыл гибридін жасауға жасаған даулы әрекеттерімен белгілі.
Ilya Ivanovich Ivanov (Илья́ Ива́нович Ивано́в, August 1 1870 [O. S. July 20 1870] – March 20, 1932) was a Russian and Soviet biologist who specialized in the field of artificial insemination and the interspecific hybridization of animals. He is famous for his controversial attempts to create a human–ape hybrid by inseminating three female chimpanzees with human sperm.
Өмірбаян
Илья Иванович Иванов Ресейдің Шығыр қаласында дүниеге келген. 1896 жылы Харьков университетін бітірді, ал 1907 жылы профессор атанды. Ол Аскания Нова табиғи қорығында, сондай-ақ Мемлекеттік тәжірибелік ветеринариялық институтында (1917–1921, 1924–1930), Үй жануарларын өсіруді зерттеу орталық тәжірибелік станциясында (1921–1924) және Мәскеу жоғары зоотехникалық институтында (1928–1930) ғылыми қызметкер болып жұмыс істеді. ХХ ғасырдың басында Ильяс Иванов жасанды ұрықтандыруды және оны жылқы шаруашылығында қолдануды жетілдірді. Ол осы технологияның арқасында бір айғырдың 500-ге дейін биені ұрықтандыруы мүмкін екенін дәлелдеді (табиғи ұрықтандыру арқылы 20–30 биеге қарағанда). Оның стансасына әлемнің көптеген елдерінен жылқы өсірушілер келіп тұратын, нәтижелер сол кезде сенсация тудырды. Кеңес ғылыми әлеміндегі жалпы саяси өзгерістер кезінде Иванов және приматтарды зерттеумен айналысқан бірнеше ғалым лауазымдарынан айырылды. 1930 жылдың көктемінде Иванов ветеринариялық институтында саяси сынға ұшырады. Соңында, 1930 жылдың 13 желтоқсанында Иванов тұтқындалды. Ол бес жылға жер аударылып, Алматыға жіберілді. 1932 жылдың 20 наурызында инсульттан қайтыс болғанға дейін Қазақ ветеринариялық зоологтар институтында жұмыс істеді. Белгілі физиолог және психолог Иван Павлов оның қазасына байланысты некролог жазды.
Ilya Ivanovich Ivanov was born in the town of Shchigry, Russia. He graduated from Kharkiv University in 1896 and became a professor in 1907. He worked as a researcher in the Askania Nova natural reserve, also for the State Experimental Veterinary Institute (1917–1921, 1924–1930), for the Central Experimental Station for Researching Reproduction of Domestic Animals (1921 1924), and for the Moscow Higher Zootechnic Institute (1928–1930). Around the start of the 20th century, Ilya Ivanov perfected artificial insemination and its practical usage for horse breeding. He proved that this technology allows one stallion to fertilize up to 500 mares (instead of 20–30 by natural fertilization). The results were sensational for their time, and Ivanov's station was frequented by horse breeders from many parts of the world. In the course of a general political shakeup in the Soviet scientific world, Ivanov and several scientists involved in primate research and experiments lost their positions. In the spring of 1930, Ivanov came under political criticism at his veterinary institute. Finally, on December 13, 1930, Ivanov was arrested. He was sentenced to five years of exile to Alma Ata, where he worked for the Kazakh Veterinary Zoologist Institute until his death from a stroke on 20 March 1932. The renowned physiologist and psychologist Ivan Pavlov wrote an obituary for him.
Адам мен маймылдың будандастыру эксперименттері
Ивановтың зерттеулерінің ең даулысы – адам мен маймылдың будандастырылған ұрпағын жасауға жасаған әрекеті болды. 1910 жылы ол Австрияның Грац қаласында өткен Дүниежүзілік зоологтар конгресінде баяндама жасап, мұндай будандасты жасанды ұрықтандыру арқылы алу мүмкіндігін сипаттады. 1920 жылдары Иванов Француз Гвинеясында адам мен маймылдың будандастырылған ұрпағын жасау мақсатында бірқатар тәжірибелер жүргізді. Үш дикіс маймылға (шимпанзеге) адам спермасы енгізілді, бірақ жүктілікке қол жеткізе алмады. 1929 жылы Кеңес Одағына оралғаннан кейін, ол маймыл спермасын және ерікті адамдарды қатыстыратын тәжірибелер ұйымдастыруға тырысты, бірақ соңғы орангутанының өлімі осы жоспарды кейінге шегерді.
The most controversial of Ivanov's studies was his attempt to create a human ape hybrid. As early as 1910, he had given a presentation to the World Congress of Zoologists in Graz, Austria, in which he described the possibility of obtaining such a hybrid through artificial insemination. In the 1920s, Ivanov carried out a series of experiments to create a human/nonhuman ape hybrid in French Guinea. Three female chimpanzees were inseminated with human sperm, but he failed to create a pregnancy. In 1929, after returning to the Soviet Union, he attempted to organize a set of experiments involving nonhuman ape sperm and human volunteers but was delayed by the death of his last orangutan.
Оранго операсы
Оның шығармасы 1932 жылы Дмитрий Шостакович пен Алексей Николаевич Толстой мен Александр Осипович Старчаковтың либреттосымен жазыла бастаған, бірақ кейін тоқтатылып, жария етілмей қалған «Оранго» атты аяқталмаған сатирикалық операға шабыт көзі болды. Қолжазбаны 2004 жылы Мәскеудегі Глинка мұражайынан орыс музыктанушысы Ольга Дигонская тапты және Жерард Макбурни оны оркестрге бөлді; бұл туындының тұңғыш қойылымы 2011 жылғы 2 желтоқсанда Лос-Анджелесте, Калифорнияда Еса Пекка Салонен (дирижер) басқаруымен және Питер Селларс (режиссер) қоюымен Лос-Анджелес филармониясы сахнасына көтерілді.
His work was one of the sources of inspiration for the unfinished satirical opera Orango whose Prologue was sketched in 1932 by Dmitri Shostakovich with a libretto by Aleksey Nikolayevich Tolstoy and Alexander Osipovich Starchakov but the whole was later abandoned and discarded. The manuscript was found by Olga Digonskaya, a Russian musicologist, in the Glinka Museum, Moscow in 2004 and orchestrated by Gerard McBurney; this work was premiered on 2 December 2011 in Los Angeles, California by the Los Angeles Philharmonic under Esa Pekka Salonen (conductor) and staged by Peter Sellars (director).
Танымал мәдениетте
2011 жылғы ғылыми-фантастикалық және қорқынышты деректік телесериал «Dark Matters: Twisted But True»-дың 1-ші маусымының 1-ші бөлімінде «Адам-маймыл әскері» атты сегменті бар, онда Ивановтың адам мен маймылдың будандасуы туралы теориялары көркемделіп көрсетілген.
Season 1, episode 1, of the 2011 science fiction and horror dramatized documentary television series Dark Matters: Twisted But True features a segment, "Ape Man Army," in which the theories of Ivanov on human ape hybridization are dramatized.