Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Белградтағы ботаникалық бақ, Сербия. Шабац муниципалитетіндегі қала.
Botanical garden in Belgrade, Serbia
the town in Šabac municipality
Евремовац ботаникалық бағы – Белград университетінің ботаникалық бағы, сонымен қатар Сербияның Белград қаласының айналасындағы қалалық аудан. Бақ Стари-Град муниципалитетінде орналасқан және Белград университетінің Биология факультеті басқарады. 1995 жылы табиғат ескерткіші, ал 2007 жылы мәдени ескерткіш деп жарияланды.
The Jevremovac Botanical Garden is the botanical garden of the University of Belgrade and also a surrounding urban neighborhood of Belgrade, Serbia. The garden is located in the municipality of Stari Grad and is administered by the University of Belgrade's School of Biology. It was declared a natural monument in 1995 and a cultural monument in 2007.
Тарих
Ботаникалық бақ 1874 жылы Сербия Корольдігінің Білім министрлігінің қаулысымен, ботаник Йосиф Панчичтің ұсынысы бойынша құрылды, ол сонымен қатар оның алғашқы басқарушысы болды. Панчичке алғаш рет Дунайдың жағасында, Дорчол ауданында, Дунавская көшесінің соңындағы жер телімі берілді. Бұл жерлерді 1867 жылы түрік әскери гарнизоны қаладан кеткен соң, Белградты тастап кеткен этникалық түріктер қалдырған еді. Қала 1400 дукат көмек берді, Панчич жағдайды біртіндеп жақсартты. Жер бедері өзгертіліп, Дунайдағы су тасқынынан сақтану үшін бөгет салынды. Панчич бұл жердің қала орталығы мен Калемегдан саябағына жақын орналасқанына риза болды, себебі белградтықтар баққа оңай келе алатын еді. Жер телімі бірнеше бөлек бақша аумақтарына бөлінді, бағбанға арналған үй салынды және бақ 1880 жылы ресми түрде ашылды. Дегенмен, бақтың Дунайға жақын орналасуы, бөгет салынғанмен, су тасқынының қаупіне байланысты бақтың дамуына кедерілді. Панчич басқа жер телімін сұрады, бірақ 1888 жылы қайтыс болды. Оның өлімінен бір ай өткен соң, 1888 жылдың қазан айында, қатты су тасқыны Панчичтің отырған өсімдіктердің көбін жойды. Бір жылдан кейін, 1889 жылы, одан да ірі су тасқыны бақтың қалдықтарын бір метрдей сумен жапты және бұрынғы тасқындан аман қалғандарын да жойды. Тек Қызыл Крест бағына көшірілген бірнеше өсімдік үлгілері ғана сақталып қалды. Бақ пайдалануға жарамсыз болды. Сол кезде бұл егістік Белградтың шетінде орналасқан еді, бірақ уақыт өте қала кеңейіп, бақ қалалық оазис ретінде қалды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін, жаңа коммунистік билік "Евремовац" атауын қолдануға тыйым салды, сондықтан 1990 жылдарға дейін бақ жай ғана "ботаникалық бақ" деп аталды, содан кейін "Евремовац" атауы қайтадан қолданысқа енді. Сонымен қатар, арборетум ондаған жылдар бойына ескерілмей, өсімдіктердің саны 4000-нан 2500-ге дейін азайды.
The botanical garden was founded in 1874 by the decree of the Ministry of Education of the Kingdom of Serbia, at the suggestion of the botanist Josif Pančić, who also became its first manager. Original lot assigned to Pančić was on the bank of the Danube, in the neighborhood of Dorćol, at the end of the Dunavska Street. Lots were abandoned by the ethnic Turks who left Belgrade after Turkish military garrison left the city, too, in 1867. City donated 1,400 ducats and Pančić arranged it, bit by bit. Terrain was adapted, and an embankment on the Danube was constructed. Pančić was pleased that the lot was in the vicinity of the downtown and the Kalemegdan Park, so that Belgraders can visit the garden with ease. The lot was parceled into several separate garden areas, a house for the gardener was built and the garden was officially opened in 1880. However, proximity of the garden to the Danube didn’t bode well for the development of the garden due to the flooding, despite the embankment. Pančić applied for another patch of land but died in 1888. One month after his death, in October 1888, major flooding destroyed almost everything Pančić planted. A year later, in 1889, even bigger flood inundated the remnants of the garden under a water one meter deep and destroyed everything that survived from the previous flood. Only some specimen, transferred to the garden of the Red Cross, survived. The garden became unusable. At the time, the estate was on the outskirts of Belgrade, but soon city spread further from it, leaving the garden as an urban oasis. After World War II, the new Communist authorities suppressed public usage of the word Jevremovac, so it was simply referred to as the "botanical garden" until the 1990s, when Jevremovac came into common usage again. Additionally, the arboretum was seriously neglected for decades, with the number of plants being reduced from 4,000 to 2,500,
Арборетум
Ашық кеңістікте орналасқан арборет 2500 түрлі өсімдік түрін қамтиды. Смитсон институтымен бірлесіп, 2023 жылдың 31 қазанында «Көктемдер оазисі» ашылды. Бұл бөлімде тозаңдану процесі туралы ақпараттық тақталармен қатар, жыл бойы гүлдейтін өсімдіктер отырғызылды, осылайша тозаң қамтамасыз етіледі. Сонымен қатар, арнайы «араларға арналған қонақ үй» орнатылды, онда жұмыртқа салу, қаңқа жасау және бал өндіру процесіне куә болуға болады. Арборет 1 мамырдан 1 қарашаға дейін (сағат 09.00-ден 19.00-ға дейін) келушілерге ашық.
The arboretum spreads over the area of of open space and hosts 2,500 different plant species. In cooperation with the Smithsonian Institution, the Pollinators' Oasis was opened on 31 October 2023. Apart from info boards about the process of pollination, the section was planted with plants which flower all year round, to provide the pollen. A specially designed "bee hotel" was also installed, where the process of eggs laying, honeycomb forming and honey making will be transparent to the visitors. The arboretum is open to visitors from May 1 to November 1 (09.00 a. m. – 07.00 p. m.).
Жылыжай
1892 жылы салынған жылыжай 6 мың шаршы метрді құрайды. Жылыжайдың бөліктері Германиядан тасымалданды және нысанды қайта құрастыруға 6 ай уақыт кетті. Жылыжайдың бөліктері Дрезденде жасалып, содан кейін Белградқа жеткізіліп, құрастырылды. Ол Виктория стилінде салынған. Бақтың басқарушысы Неделжико Кошанин 1922 жылы осы стильде тағы бір жылыжай салуды тапсырды. Ол қолда бар жылыжайды жергілікті түрлермен, ал жаңасын шетелдік өсімдіктермен толтыруды жоспарлады. Жоспар неліктен іске аспағаны белгісіз. 1970 жылы жаңартылды. Жылыжайда жабайы банан ағашы, кофе ағашы және көптеген орхидеялар өседі. Мұнда 400-ден астам кактус түрінің коллекциясы бар. Көрмеге оның жеке заттары, еңбектері, кітаптары, 1850 жылдардағы гербарийі және оның барлық мұрасының цифрлық нұсқасы қойылады. Сонымен қатар, ғимарат ішінде ғылымды дамытуға бағытталған бірнеше шағын зертханалар, зоологиялық және ботаникалық коллекциялар, серб өсімдіктерінің тұқымдық банкі және 190 орындық аудитория құру жоспарланған. Жобаға рұқсат берілгеннен кейін, оны 2 ай ішінде аяқтауға болады.
The greenhouse, built in 1892, covers an area of The parts of the greenhouse were transported from Germany, and it took 6 month to reassemble the object. The parts for the greenhouse were made in Dresden, then transported to Belgrade and assembled. It was built in the Victorian secession style. Garden's manager Nedeljko Košanin ordered another greenhouse built in the same style in 1922. He planned to populate the existing one with the local species, and the new one with the foreign plants. It is not known why the plan wasn't implemented. It was reconstructed in 1970. Some of the exhibits in the greenhouse are wild banana tree, coffee tree and numerous orchids. There is a collection of 400 cacti species. Exhibits will include his personal belongings, works, books, herbarium from the 1850s and digitization of his complete legacy. There are also plans for several small, science promoting laboratories within the building, zoological and botanical collections, seed bank of Serbian autochthonous plant species and auditorium for 190 people. When the project is greenlighted, it should be finished in only 2 months.
Танымал мәдениетте
Евремовац – көрмелер, концерттер, театрлық қойылымдар мен сән көрсетілімдері өткізілетін орын. Бақты түсірілім алаңы ретінде пайдаланған фильмдер қатарында "Біз періште емеспіз" (1992), "Эскобардың қазасы" (2008) және "Монтевидео, Құдай сені жарылқасын!" (2010) фильмдері бар, ал Лео Мартин мен "Легенда" тобының музыкалық бейнеклиптері де осы жерде түсірілген. Ескерткіштің мүсіншісі – С. Ескерткіштің тұғыры төмен, ал қоладан жасалған мүсіннің биіктігі ... (өлшемдері көрсетілуі керек). Ескерткіш 2021 жылдың 19 сәуірінде ашылды.
Jevremovac is also a place where exhibitions, concerts, theatre shows and fashion shows are held. Films which have used the garden as a setting include We Are Not Angels (1992), Obituary for Escobar (2008) and Montevideo, God Bless You! (2010), while their music videos shot here Leo Martin and Legende. The monument is sculptured by sr. The pedestal is only high, while the bronze sculpture itself has The monument was dedicated on 19 April 2021.
Филип Филипович үйі
Таковская көшесі, 37 үй, Филип Филипович үйі 1984 жылы мәдени ескерткіш деп жарияланды. Бұл – бір-бірімен жалғасқан, бір қабатты үй ("қосар үй"), сол кезде Белградтың шеткі аудандарында, оның ішінде Палилулада жиі кездесетін еді. Ол шамамен 1900 жылы салынған. 1912 жылдан кейін үйде жоғары коммунистік лауазымдағы тұлға және 1920 жылы Белградтың сайланған мэрі Филип Филипович тұрды. Үй тарихи құндылығы үшін ғана мәдени ескерткіш деп жарияланды, архитектуралық ерекшеліктері үшін емес. 2018 жылға қарай үй толыққан толық ұмытылып, құлай бастады. Ескерткіштерді қорғау институты оны бұзуға және оның орнына 6 қабатты қонақ үй салуға рұқсат берді. Үй 2018 жылдың күзінде бұзылды. Бірақ инвестор құрылыс және қауіпсіздік ережелерін сақтамады. Олар жаяу жүргіншілер жолын иеленді және жер асты су құбырларының үстіне мұнаралық кранды орнатты. Сонымен қатар, су құбырларын және басқа да коммуналдық инфрақұрылымды бетонмен қаптап, болашақ ғимараттың іргетасының арқалық қабырғасына енгізіп қойды. 2018 жылдың желтоқсан айында су құбырлары екі рет жарылды, екінші рет кранның тірегінің астында, нәтижесінде кран көлбеуленіп кетті. Бұл қаланың басты жаңалығына айналды, көшелер жабылды, полиция аумақты қоршады, маңайдағы тұрғындар сусыз қалды және айналасындағы үйлердің тұрғындары көшірілді. Коммуналдық қызметтерге көлбеу кранды бөлшектеуге шамамен екі күн уақыт кетті. Келесі кезеңде құбырлар жарылуын жалғастырды.
The house at 37 Takovska Street, the House of Filip Filipović, was declared a cultural monument in 1984. It was a semi detached ground floor house ("twin house"), quite common in the suburbia of Belgrade, including Palilula, at the time. It was built in c. 1900. After 1912, a top Communist official and elected mayor of Belgrade in 1920 Filip Filipović lived in the house. It was declared a cultural monument only because of the historic value, not architectural one. By 2018 the house was completely neglected and became derelict. The Institute for the protection of the monuments allowed it to be demolished and for a 6 storey hotel to be built instead. The house was demolished in the autumn of 2018. However, the investor didn't follow the construction and safety laws. They usurped the pedestrian sidewalk and placed a tower crane on it, right above the underground waterworks grid. Additionally, they encased in concrete the waterworks and other communal infrastructure, walling it in into the load bearing wall of the future building's foundation. After two bursts of the water pipes in December 2018, the second time right below the crane, water undermined the base of the crane which tilted. This became a major city news as the streets were closed, police blocked the area, neighborhood was cut from the water supplies and residents of the surrounding buildings were resettled. It took almost two days for the communal services to dismantle the leaning crane. The pipes continued to burst in the next period.