Кіріспе

Уэльстік саясаткер және Cymru Fydd көшбасшысы Томас Эдвард Эллис (16 ақпан 1859 – 5 сәуір 1899), көбінесе Т. Э. Эллис немесе Том Эллис деп аталатын, Уэльстің саясаткері және Уэльске өзін-өзі басқару құқығын алуды мақсат еткен Cymru Fydd қозғалысының жетекшісі болды. Эллис 1886 жылдан кейін Уэльсте пайда болған либерал саясаткерлердің ең белгілісі болды, ол бұрынғы буынға қарағанда саясатына уэльстік мәселелерге көбірек мән берді. 1899 жылы 40 жасында ерте қайтыс болғандықтан, оның есіміне аңыз айналды.

Ерте өмір

Т. Эллис Бала қаласына жақын Кефндвисарн жерінде, шаруаның ұлы ретінде дүниеге келді. Ол 1859 және 1868 жылғы жалпы сайлаулардан кейін Мерионеттегі саяси шығарып тастаулар туралы халық естеліктерінің арасында өсті. Бала грамматикалық мектебінде оқыған, оның құрбыларының арасында Оуэн Морган Эдвардс та болды. 1875-1879 жылдары Уэльс университетінің Аберистуит қаласындағы (бұрынғы Аберистуит колледжі) студенті болды, содан кейін 1884 жылы Оксфордтың Нью колледжін тарих мамандығы бойынша бітірді. Оксфордты бітіргеннен кейін Эллис қысқа мерзімге журналистикамен айналысты, сондай-ақ Оңтүстік Уэльстегі кеме иесінің ұлына жеке репетиторлық жасады. Кейін Либералдық партияның депутаты Джон Брюннердің жеке хатшысы болды.

Парламенттік мансап

1886 жылы ол Мерионетшир сайлау округінен Либералдық партияның үміткері ретінде таңдалды және сол жылы өткен жалпы сайлауда депутат болып сайланды.

Жеке өмір

Эллис Роберт Джей Дэвистің қызы, Джон Хамфрис Дэвистің әпкесі Энни Джейнге үйленді. Олардың бір ұлы болды, оның биографы Томас Иорверт Эллис, ол 1899 жылдың желтоқсанында әкесі қайтыс болғаннан кейін дүниеге келді.

Бағалау

Кеннет О. Морганның айтуынша, Том Эллис – "ерекше ұлтшыл" болған. Бір жағынан, ол методистік дәстүрге терең байланысты болды, сондай-ақ уэльс поэзиясы мен әдебиетін өте жақсы көрді. Ол өзін Маццинидің ізбасары санайтын, ал Cymru Fydd қозғалысын қолдауы оны үкіметтік дербестіктің белгілі жақтасына айналдырды. Алайда, ол Кейп колониясында танысқан Сесил Родстың жанкүйеріне айналды, ал мемлекеттік қызметке тағайындалуы бұрынғы қолдаушыларының арасында наразылық тудырды.