Кіріспе

Метузиозис – грек тіліндегі (μετουσίωσις) термин, ол аузияның (οὐσία, "мән, ішкі шындық") өзгеруін білдіреді.

Тарих

1672 жылы Иерусалим Синодының қаулысын Дж. М. Нил былай келтіреді (Шығыс шіркеуінің тарихы, Паркер, Оксфорд және Лондон, 1858): "Біз metousiosis сөзін қолданғанда, нан мен шараптың Мәсіхтің денесі мен қанына қалай айналатынын түсіндіреміз деп ойламаймыз, себебі бұл түсініксіз [ ] біздің мақсатымыз – нан мен шараптың Раббымыздың денесі мен қанына айналуы, бейнелі немесе символдық емес, оларға қосылған ерекше инаят арқылы емес [ ] бірақ [ ] нан шын мәнінде, нағыз және мәнді түрде Раббымыздың нағыз денесіне, ал шарап – Раббымыздың нағыз қанына айналады".

Теология және догматикалық мәртебе

1672 жылы Шығыс православие шіркеуінің Иерусалим Синодында «Британ энциклопедиясы» «соңғы мың жыл ішінде грек шіркеуінде жасалған ең маңызды сенім білдірілімі» деп атаған қаулы қабылданды. Филип Шафф өзінің «Христиан әлемінің сенімдері» атты еңбегінде былай деп жазды: «Бұл Синод Шығыс шіркеуінің қазіргі тарихындағы ең маңыздысы болып табылады және оны Трент соборымен салыстыруға болады. Екеуі де өкілдік ететін шіркеулерінің доктриналық мәртебесін бекітті және екеуі де протестантизмнің евангелистік ілімдерін айыптап, [ ] Римдік трансбұтану ілімін (μεταβολή [metabolí], μετουσίωσις [metousiosis]) сөзбен жеткізуге болатындай күшті үйретілді». Шығыс православие христиандығының энциклопедиясында былай делінген: «Латын тіліндегі transsubstantiatio сөзін білдіретін грек сөзі – metousiosis, [Шығыс] православиелік діни және теологиялық мәтіндерде кездеседі, бірақ басқа лексикаға қарағанда (мысалы, metastoicheiosis, «элементтердің өзгеруі») жиі кездеспейді. А. Осипов грек сөзін μεταβολή (metabole) және орысша преложение еухаристияға қатысты Шығыс православиелік қолданысты «транссубстанциация» сөзімен теңестіруге болмайды деп мәлімдейді, ол metousiosis деп аударылған. Николай Успенский басқа доктриналар туралы сөйлескен кезде, Евхаристиядан аналогиялар келтіріп, оны нан мен шарап ретінде, бірақ сонымен қатар рухани мәні бар деп атады. Кейбір Шығыс православие теологтары трансбұтану/metousiosis-ті жоққа шығарады, бірақ Адриан Фортескьюдің пікірінше, олар қарсы шығатын нәрсе – зат пен форманың байланысты теориясы, және олар нан мен шараптың Мәсіхтің денесі мен қанына шынайы түрленуіне сенімді.»

Шығыс православиелік метузиоз терминін қолдану

Православ, католик, шығыс шіркеуінің Ұзақ катехизисінің, сондай-ақ Әулие Филареттің катехизисі деп белгілі, бірінші басылымында metousiosis термині болған жоқ.

Шығыс православие

Александрия копт православие шіркеуі транссубстанциация/метюзиоз терминін қолданбайды, бірақ "өзгеріс" туралы сөздейді және протестанттардың "біздің Иеміз Иса Мәсіхтің денесі мен қанына нан мен шараптың нақты айналуын" жоққа шығаруын қабылдамайды.