Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Хаджа (حَجَّة) – Йеменнің солтүстік-батысындағы Хаджа облысының орталығы. Ол Сана қаласынан солтүстік-батысқа қарай 127 шақырым қашықтықта, теңіз деңгейінен шамамен 1800 метр биіктікте орналасқан. 2003 жылғы мәліметтер бойынша Хаджа қалалық ауданында 53 887 адам тұрды.
Hajjah (حَجَّة) is the capital city of Hajjah Governorate in north western Yemen. It is located 127 kilometres northwest of Sana'a, at an elevation of about 1800 metres. As of 2003, the Hajjah City District had a population of 53,887 inhabitants.
Этимология
Араб дәстүрлеріне сәйкес, Хаджах есімі Хаджах ибн Аслам ибн Әли ибн Хашидтен бастау алады. Кейбір деректерде Хаджахты Хажур деп те атаған, ал Хаджах аймағындағы барлық тайпалар Хажур тайпасының ұрпақтары.
According to Arab traditions, the name Hajjah came from Hajjah Ibn Aslam Ibn Ali Ibn Hashid. Some traditions say that Hajjah was also called Hajour, all the tribes in Hajjah are branches from Hajour tribe.
Тарих
Тарихи тұрғыдан алғанда, Хаджах атауы қала емес, ауданды білдірген. Бұл – қазіргі қаланың төңірегіндегі таулы аймақ, солтүстікке қарай әл-Зафирге дейін созылып, шығыс, батыс және солтүстік жағындағы тау құрылымдарынан Уәді Шарис және Уәді Мавр арқылы бөлінген. Орта ғасырларда осы аймақта көптеген бекіністер болған. 10 ғасырдың жазушысы әл-Хамдани Хаджаны Сарат-Кудам немесе Сарат әл-Масаниʽ аудандарының бір бөлігі деп санаған, Хаджа олардың шекарасында орналасқандай көрінеді. Ол оның халқының көп бөлігі Құдам тайпасына жатқанын және оның аты Хашид тайпасынан шыққан Хаджжа ибн Аслам ибн Әлиян ибн Зайд есімді кісіден шыққандығын жазған. Хаджаны талқылаған ортағасырлық жазушылардың қатарында Мұхаммед ибн Салах әш-Шарафи және Яхья ибн әл-Хусейн де бар. Осы аймақтағы суқ, Хашид тайпасына тиесілі болған, қазіргі қала орнында орналасқан болуы мүмкін, бірақ Хамданидің сипаттамасына сәйкес, орта ғасырлардағы аймақ жолдары өзгеше болғандықтан, бұл әлі белгісіз. 1700 жылдарға дейін Хаджа негізінен географиялық аймақты білдірген, бұл Карстен Нибурдың 1700 жылдарда салған картасында көрсетілгендей, сол атаумен қала емес, «Беллет Хадж» деп аталған аймақ болған. Алайда, 1800 жылдардың соңында Эдуард Глазер келген кезде, қазіргі Хаджа қаласы дамуға бастаған. 1975 жылғы халық санауы бойынша оның халқы 5613 адамды құрады.
Historically, the name Hajjah referred to a district rather than a town. It was the mountainous region around the modern town, stretching northward towards al Zafir, and separated from the mountain formations to the east, west, and north by the Wadi Sharis and the Wadi Mawr. There were numerous forts in this area during the Middle Ages. The 10th century writer al Hamdani counted Hajjah as part of the broader districts of Sarāt Qudam or Sarāt al Maṣāniʽ, with Hajjah appearing to be on the border between the two. He wrote that its population mostly belonged to the Qudam tribe, and that its name was derived from one Ḥajjah b. Aslam b. ‘Aliyyān b. Zayd, of the tribe of Hashid. Other medieval writers to mention Hajjah include Muhammad ibn Salah al Sharafi and Yahya ibn al Husayn. The area's suq, which belonged to the Hashid tribe, may have been at the site of the modern town, but the roads in the area appear to have been different in the middle ages, based on Hamdani's description, so this is uncertain. During the 1700s, Hajjah still referred mainly to the geographical region, as shown by the map drawn by Carsten Niebuhr in the 1700s, which shows a region called "Belled Hadsj" rather than a town by that name. By the time Eduard Glaser visited in the late 1800s, however, the modern town of Hajjah had begun to develop. Its population in the census of 1975 was 5,613.