Томас Жозеф Лами: Бельгиялық діни ғалым және шығыстанушы
Thomas Joseph Lamy
Томас Жозеф Лами – бельгиялық библиотанушы, шығыстанушы. 1827-1907 ж. өмір сүрген, Лувен университетінде оқытқан, қасиятты жазулар мен тілдерді зерттеген.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Бельгиялық Киелі кітап зерттеушісі және шығыстанушы Томас Жозеф Лами (Охей, Бельгия, 27 қаңтар 1827 – Левен, 30 шілде 1907) – бельгиялық Киелі кітап зерттеушісі және шығыстанушы.
Belgian Biblical scholar and Orientalist
Thomas Joseph Lamy (Ohey, Belgium, 27 January 1827 – Leuven, 30 July 1907) was a Belgian Biblical scholar and Orientalist.
Өмірбаян
Лами 1853 жылы Флореффте және Намур семинариясында оқуын аяқтағаннан кейін дін қызметкері болып тағайындалды. Ол Лювен католиктік университетіне қабылданды және профессорлары – көрнекті экзегет және шығыстанушы Ян Теодор Билен мен оң теологияны жақсы білетін Лефебрден Киелі кітап, Шығыс және патристикалық зерттеулерге деген құштарлығын дамытты. 1859 жылы теология докторы ғылымын қорғады. Ламидің Лёвендегі профессорлық қызметі 1858 жылы басталды және 1900 жылға дейін үздіксіз жалғасты, онда ол еврей тілі, сирий тілі, Киелі кітапқа кіріспе және экзегетика курстарын оқыды. 1875 жылы Билен зейнеткерлікке шыққаннан кейін Лами оның орнын басты. Ламидің жазбалары, оларды мұнда толық санап шығу мүмкін емес, университет библиографиясында 1905 жылға дейін бір жүз елу сегіз жазбада тізімделген. Оның ғылымға қосқан ең құнды үлесі – бұрын жарияланбаған көптеген сирий жазбаларының басылымдары болды, әсіресе оның алты томдық жинағы "Sancti Ephraemi Syri Hymni et Sermones" және Бар Хебрейстің "Хроника Ecclesiasticum" басылымы. Оның мәтіндік басылымдарында көптеген қателер бар, көбінесе баспа қателігінен туындаған. Лами ең көп танылған еңбегі – 2 томдық "Introductio in Sacram Scripturam", ол алты рет қайта басылды, бұл сол кездегі материалдардың толық және құнды жинағы. Оның түсіндірмелерінің ең танымалдары – 2 томдық Жаратылыс кітабына латын тіліндегі түсіндірмесі (2-ші басылымы, 1883–84 жж.) және Апокалипсис туралы француз тіліндегі түсіндірмесі (1893–1894 жж.). Лами кіріспесінде де, түсіндірмелерінде де сол заманғы қиындықтармен күреспеді; оның он тоғызыншы ғасырдың алтыншы онжылдығында қалыптасқан ойлары өмірінің соңына дейін өзгеріссіз қалды. Оның "Кіріспесі" алты басылымнан кейін де өзгеріссіз болды. Ламидің көптеген мақалалары оның шіркеуге, университетіне және еліне деген адалдығын, сондай-ақ Киелі кітап және патристикалық зерттеулерге деген шексіз сүйіспеншілігін көрсетеді. Лами сексен жасқа толғанда қайтыс болды, оған дейін Киелі кітаптың француз тіліндегі аудармасын қайта қарап, түсініктемелер жазумен айналысты. Профессорлық қызметінен басқа, ол университетте отыз жыл бойы Мари Тереза колледжінің президенті болып қызмет етті. Лами ғылыми қоғамдар мен елінен көптеген наградалар алды; оны Лео XIII 1885 жылы үй прелаты, ал Пий X 1903 жылы Киелі кітап комиссиясының мүшесі етті.
Lamy was ordained a priest in 1853 after completing his studies at Floreffe and at the seminary of Namur, he entered the Catholic University of Leuven and received from his professors, Ian Theodor Beelen, the distinguished exegete and orientalist, and Lefebre, who was well versed in positive theology, his impulse towards Biblical, Oriental, and patristic studies. He obtained the degree of Doctor of Theology in 1859. Lamy's career as professor at Leuven began in 1858 and continued uninterrupted till the year 1900, comprising courses in Hebrew, Syriac, introduction to Sacred Scripture, and exegesis. Lamy succeeded Beelen on the latter's retirement in 1875. Lamy's writings, too voluminous for enumeration here, are listed in the bibliography of the university down to 1905, under one hundred and fifty eight entries. His most valuable contributions to learning took the form of editions of many previously unpublished Syriac writings, notably his collection in six volumes of St. Ephraem's hymns and discourses, under the title "Sancti Ephraemi Syri Hymni et Sermones", and his edition of the "Chronicon Ecclesiasticum" of Bar Hebraeus. His editions of text are marred by numerous errors, chiefly typographical. Lamy is most widely known by his "Introductio in Sacram Scripturam", in 2 volumes, which ran to six editions, an erudite collection of materials valuable in their day. Of his commentaries the most noted are his Latin commentary on Genesis, in 2 vols. (2nd ed., 1883–84), and his French commentary on the Apocalypse (1893–1894). Neither in his introduction nor in his commentaries did Lamy grapple with the difficulties of the day; his ideas, acquired in the sixth decade of the nineteenth century, remained unmodified till the end. His "Introduction" passed almost unchanged through six editions. Lamy's numerous articles show his great devotion to the Church, to his university, and to his country, as well as a marked predilection for Biblical and patristic studies. Before his death, which occurred at the age of eighty, Lamy was engaged in the revision and annotation of a French translation of the Bible. Besides his professorial labors, he served his university for thirty years as president of the College Marie Thérèse. Lamy received many honors from learned societies and from his country; he was made domestic prelate (1885) by Leo XIII, and member of the Biblical Commission (1903) by Pius X.