Кіріспе

Метьвен тармағы – Жаңа Зеландияның ұлттық теміржол желісінің Кентерберидегі бір бөлігі болған тармақ темір жолы. Ол 1880 жылы салынды және 1976 жылға дейін пайдаланылды.

Құрылыс

1877 жылы аудандарға мемлекет қаржыландырмайтын темір жол желілерін салуға мүмкіндік беру үшін аудандық темір жолдар заңы қабылданды. 1878 жылдың мамыр айында Ракайя және Эшбертон Форкс темір жол компаниясы (Rakaia and Ashburton Forks Railway Company Ltd) құрылды, оның мақсаты Ракайядағы Басты Оңтүстік Желісінен ішкі аймаққа қарай желі салу болды, бұл желі Метвен қалашығына дейін созылуы тиіс еді. 1878 жылдың 19 қарашасында Ракайяда желінің бастапқы топырағы қазылды. Темір жолдың құрылысы қиын жерлерден өтуді қажет етпегендіктен, ол жылдам салынып, 1880 жылдың 26 ақпанында толық 35,6 шақырымдық желі пайдалануға берілді. Алғашқы жоспар бойынша желі Маунт Сомерс тауына қосылуы керек еді, бірақ бұл жоспар іске аспады. 1884 жылы қоныс аударушылар желіні мемлекетке беру үшін үкіметке өтініштер жіберді, нәтижесінде 1885 жылдың сәуір айында желі ұлттық темір жол желісіне қосылды. Алайда, акционерлердің ресми келісімі мамыр айында ғана алынды.

Операция

Ракайя және Эшбертон Форкс теміржол компаниясы Роджерс локомотивтер зауытында салынған екі 2-4-4Т танк локомотивіне ие болды және олар желі ашылғаннан бастап пойызды басқаруға қолданылды. 1880 жылдың 13 желтоқсанынан бастап үкімет Метвен тармағын басқарды, бірақ компания жылжу күшін және вагондарды қамтамасыз етті. 1885 жылы үкімет желіні толық сатып алғаннан кейін, ол Жаңа Зеландиядағы басқа ауылдық тармақтар сияқты жұмыс істеді, Метвендегі бригада күн сайын жолаушылар мен жүк тасымалданатын "аралас" пойызды бас желіге және кері қарай жүргізді. Тараудың негізгі көлігі ауыл шаруашылығымен байланысты болды, негізгі кіріс тыңайтқыш, ал шығыс – мал болды, ал 1940 жылдары тауар тасымалының ең жоғары деңгейіне жетті, онда жылына 37 000 тонна тасымалданды. Жолаушылар саны 1920 жылдары шарына жетті, содан кейін 1958 жылдың 7 қыркүйегінде жолаушылар қызметі тоқтатылғанға дейін азайды. Метьвен табиғи түрде Крайстчерч пен оның Литтелтон портына, Ашбертон сияқты аймақтық орталыққа емес, бағытталды, және Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанға дейін пойыздар Метьвен емес, Крайстчерчтен жүруге бастады. AB класындағы бу локомотивтері көп жылдар бойы жылжу күшінің стандартты түрі болды, 1967 жылдың қыркүйегінде дизельге ауысқанша. 1969 жылы пойыздар аптасына үш рет қана жүргеніне қарамастан, 1972 жылы Метьвенде шағын дизельдік маневрлік локомотив сақталды. Жол қозғалысы желінің жалғасуын негіздеуге жеткіліксіз болды және ол 1976 жылдың 31 шілдесінде жабылды.

Бүгін

Жабық теміржол желілерінің қалдықтары табиғи және адамның әсерінен уақыт өте келе азайып, жоғалады, бірақ Метвен тармағының кейбір іздерін әлі де табуға болады. 1990 жылдардың соңына дейін Ракайа станциясының тақтасында "Ракайа: Метвен тармағына ауысу" деп жазылған, тіпті бұл тармақтағы жолаушылар тасымалы шамамен қырық жыл бұрын тоқтатылған болатын. Аумақтың оңтүстік жағында, негізгі желіден тармақ бөлініп шыққан жерде, әлі де бірнеше рельстер орналасқан. Бұл желіге айтарлықтай топырақ жұмыстары жасалмаған, бірақ жол Томпсон трегінен және содан кейін Лайн-роудтан өтеді және оның іздерін табуға болады; Джеймисон жолы мен Томпсон трегінің қиылысында рельстердің бір бөлігі жол бетіне кіріктірілген күйде сақталған. Сондай-ақ, бірнеше көпір тіректерін көруге болады, ал Лауристон мен Линдхерстте тауар сарайлары сақталған. Соңғы жерде теміржолға тіркелген шағын жолдарға арналған жүк тиеу платформаларын әлі де екі кәсіпорында көруге болады. Метвенде қазір тек бір ғана теміржол ғимараты қалды, бірақ қалаға жақындағанда теміржол пайдаланған төбешік әлі де көзге түседі. Метвеннің орталығындағы "Теміржол қорығы" – бұл көк түсті паб пен медициналық орталыққа жақын орналасқан шағын саябақ, ол бұрын теміржол станциясының орнында болған.