Кіріспе
Француз армян драматургі және режиссері (1920–2002)
Анри Вернеуил (туған аты Ашот Малакиян; 15 қазан 1920 – 11 қаңтар 2002) – Францияда табысты мансап құрған француз армян драматургі және режиссері. Ол «Оскар» және «Алтын пальма» сыйлықтарына ұсынылған, Локарно халықаралық кинофестивалінің, Эдгар Аллан По сыйлығының, Францияның Әскери орденінің, «Алтын глобус» сыйлығының, Франция Ұлттық кино академиясының және «Құрметті Сезар» сыйлығының иегері атанды. Бір некрологта айтылғандай:
Дәл 40 жыл бойы өнімді Вернеуил Америка мен Ұлыбританиядағыдай кең таралған және коммерциялық фильмдер түсірді. Оның ең жақсы кезеңі – 1950-1960 жылдар – «Жаңа толқын» жек көретін «сапалы дәстүрдегі» фильмдерді ұсынды. Олардың көптегені Жан Габин мен Фернандел сияқты тәжірибелі актерлерге, сондай-ақ Жан Поль Белмондо мен Ален Делон сияқты жаңа жұлдыздарға жол ашты. 1924 жылы Ашот кішкентай бала кезінде отбасымен Францияның Марсель қаласына Армян геноцидінен кейін қудалаудан қашу үшін көшті. Кейіннен ол өзінің балалық шағындағы тәжірибесін анасына арнап, 1991 жылы сол атпен фильмге көшірген «Майриг» романында баяндады, ал келесі жылы «588 Rue Paradis» атты жалғасы жарық көрді. Вернеуил 1942 жылы Экс-ан-Прованстағы Ұлттық өнер және кәсіптер мектебіне түсті. Бітіргеннен кейін журналист болып жұмыс істеді, содан кейін «Горизонт» армян журналының редакторы болды.
<blockquote>For exactly 40 years, the prolific Verneuil made movies as mainstream and commercial as any to be found in America or Britain. In his best period – the 1950s and 1960s – he delivered films in the "tradition of quality" so despised by the Nouvelle Vague. Many of them proved excellent vehicles for old timers Jean Gabin and Fernandel, and newcomers such as Jean Paul Belmondo and Alain Delon. In 1924, when Ashot was a little child his family fled to Marseille in France, to escape persecution after the Armenian genocide. He later recounted his childhood experience in the novel Mayrig, which he dedicated to his mother and made into a 1991 film with the same name, which was followed by a sequel, 588 Rue Paradis, the following year. Verneuil entered the École Nationale d'Arts et Metiers in Aix en Provence in 1942. After graduation, he worked as a journalist, then became editor of Horizon Armenian magazine.
Кино мансабы
1947 жылы Вернеуил танымал еуропалық киноактер Фернанделді өзінің алғашқы фильмінде түсуге көндірді. 1951 жылы ол өзінің толық метражды алғашқы фильмін – қара комедия жанрындағы "La Table aux crevés" фильмін түсірді. Оның екінші фильмі, Жорж Сименонның романы негізінде түсірілген "Құпия жеміс" (1952) одан да көп мақтауға ие болды. Кейін ол Жан Габен, Ален Делон, Лино Вентура (барлығы 1969 жылы "Le clan des siciliens" фильмінде бірге ойнады), Жан Поль Белмондо ("Le Corps de mon ennemi", 1976 және басқа фильмдер), Омар Шариф, Клаудия Кардинале ("Мейриг"), Ив Монтан және Мишель Морган сияқты танымал актерлермен де жұмыс істеді. Вернеуил француз киносының көптеген көрнекті тұлғаларын түсірді, Бурвилді қоспағанда, тіпті Луи де Фунес те оның фильмдерінің бірінде шағын рөл орындады. Америкалық тәжірибеден кейін (оны "француз режиссерлерінің арасындағы ең американдық" деп атады), 1969 жылы Вернеуил Францияға қайта оралды. 1996 жылы ол "Сезар" сыйлығымен марапатталды және 2000 жылы Көркемсурет академиясының мүшесі болып сайланды. Ол 2002 жылы Париж маңындағы Багноле қаласында қайтыс болды. Ереванда өткен VII халықаралық "Алтын шабдалы" кинофестивалінің ашылуы Вернеуилге құрмет көрсетті. Оның ұлы, телережиссер Патрик Малакиан, ата-бабаларының тарихи атын қайта алды және әкесінің кино өнеріне қосқан үлесі үшін Параджановтың монетасымен марапатталды.