Кіріспе

Динозаврлардың жойылған туысы.
| қазба қалдықтарының кездесу мерзімі = Тоарциан, қабаттардың нақтыланбаған орналасуы.

Ашылуы және атауы

2000 жылдардың басында Уарзазате провинциясындағы Тундут маңындағы Жоғары Атласта бірнеше қазба жұмыстары жүргізілді, онда 300 метрлік континенттік қызыл түсті шөгінділер ашылды. Осы қызыл шөгінділерде екі негізгі қазба орындары бастапқыда "To1 орны" деп аталды және Тундутқа жақын Тазуданың Дуарында, бір-бірінен 30 метр қашықтықта орналасқан қазбалар жүргізілді. Тоарк кезеңіне жататын Азилал формациясының құрлықтық шөгінділерінен табылған голотип, жартылай ересек қаңқа және толық сол жақ жақ сүйегімен тістері, квадрат сүйек, югал, пост-орбиталь, париеталь, фронталь және экзоципиталь, сондай-ақ осымен байланысты жартылай жасөспірім қаңқа (үлгі To 2000–2) Ронан Аллайн және авторлар тобы 2004 жылдың басында сипаттады. Туыстың атауы Тазуда орнынан алынған, ал түрдің сипаттамасы – сауропод үшін кішкентай мөлшеріне байланысты бербер тіліндегі "жұқа" деген сөздің латыншасы. "O R", белгісіз амниоттық материалдары және соңында "To2" – жас Тазудазавр мен ірі денелі теропод. 2010 жылға қарай 10 үлгі белгілі болды. Тундуттағы қазбаларға дейін осы туыстың қосымша материалдары табылуы мүмкін, өйткені сол аттас провинциядағы Азилал ауылының шығысында 1940-1980 жылдары табылған материалдарда Тазудазаврға өте ұқсас, таз және басқа да анықталмаған қалдықтардан тұратын гравизавр материалы бар.

Тадзода динозаврлар мұражайы

Тазуда динозаврлар мұражайы Тазудазаврдың табылған орындарына арналған. Нажат Акесби сияқты кейбір ғалымдар "Дино атлас" жобасы аясында жергілікті динозаврлардың қазбаларын сақтау үшін мұражай құруды ұсынды. Ол Азилал мұражайымен және М’гун геопаркімен бірлесіп, "динозаврлар жолы" деп аталатын бір тұтас жүйені құрайды.

Сипаттама

Тазудазавр – белгілі ең толық базалық савроподтардың бірі. Он түрлі жеке тұлғаны көрсететін бірнеше үлгі табылды. Жастар да, ересектер де кездеседі. 2010 жылға дейін қазба алаңдары толықтай қазылмаған және көптеген сүйектер зерттеу үшін дайындалмаған болатын. Бас сүйегі бірнеше бөлінген сүйектермен және голотиптік үлгінің дерлік толық төменгі жақ сүйегімен ұсынылған. Кейінгі жұмыстар Тазудазаврдың Эузауроподтарға жатпайтыны туралы бірлесе келісті, оны көбінесе Вулканодонға жақын деп тапты. Пол және оның әріптестерінің 2021 жылғы жаңа кладограммасы оны былай көрсетеді:

Палеоэкология және палеобиология

Тазудазаврдың, әдетте, топтық мінез-құлқы болған, мұнда жас, ересек және жартылай ересек үлгілердің бірге тіршілік етуіне байланысты топтасу байқалады. Бұл үлкен өсімдік жейтін таксонды көрсетеді. Алғашқыда шамамен ұзындығы болған деп есептелген, бірақ соңғы бағалаулар ең көп ұзындығы шамамен және салмағы шамамен екенін көрсетеді. "Toundoute Continental Series" Азилал формациясының басқа мүшелерінен өзгеше, бірдей кезеңдегі вулкандық материалдың болуымен ерекшеленеді, бұл, мүмкін, жақын жердегі Стромболиандық типтегі жарылыстардан келген. Азилал формациясы Орталық Жоғары Атлас алабында Тоарциан кезеңіне қарай болған құрлыққа қарай жылжуды қалпына келтіреді, онда ескі Плиенсбах карбонат платформасы шығысқа қарай шегінген. Тундуттегі бұл бірліктің литологиясы D-ден H-ға дейін 5 бірлікке бөлінеді (A және C - төмендегі теңіз доломитінің бірліктерін, ал C - құрлықтық ортаға өтуді көрсетеді). Бұл қабаттарға Плиенсбах-Тоарциан дәуірі тән деп есептелген, бірақ бұл деректер ескірген, себебі төмендегі карбонаттар Тодрадағылардың жұқа жалғасы ретінде қарастырылған, олар Плиенсбахтың соңына дейін жетеді, бұл, мысалы, Бени Меллалдың солтүстігіндегідей, кейінгі жылжудың дәлелі болып табылады. Тазудазавр мен Берберозаврдың сүйектері табылған бөлім, ықтимал, канал/тасқынды типтегі өзен жүйесінде шөгіндіге түскен, құммен толтырылған каналдар өсімдік тамырларына толы (көбінесе майда әктаста орналасқан, бұл канал шеттерінен келген болуы мүмкін), бұл каналдар шамамен батыс-шығыс бағытында дамыған. Бұл қабаттар сондай-ақ 6 метрге дейін жететін қалың гипстің болуын көрсетеді, бұл жергілікті шұңқырдың (chott) болуын көрсетеді, яғни ылғалды және құрғақ маусымдардың кезектесуін білдіреді. Азилал ауылының шығысында, Мизагуэн төбесінде (Азилалдың оңтүстік-батысында) орташа өлшемді сауроподтардың қалдықтары және Азилал мен Демнат айналасындағы басқа да жерлерден табылған анықталмаған динозаврлардың қалдықтары сақталған.