Кіріспе
1946 жылдан кейін Жапонияда қолданылатын канджидің қазіргі заманғы түрлері – 1946 жылы Тоё канджи тізімі жарияланғаннан бері Жапонияда қолданылатын канджидің жеңілдетілген түрлері. Шинжитайда кездесетін кейбір жаңа формалар жеңілдетілген қытай таңбаларында да кездеседі, бірақ шинжитай көбінесе өзгерту ауқымы жағынан одан тар. Шинжитай киуджитайдағы ("ескі таңба түрі") немесе, жеңілдетілмеген канджидің (көбінесе дәстүрлі қытай таңбаларына ұқсас) штрихтарының санын азайту арқылы жасалды. Бұл жеңілдету процесі (жеңілдетілген қытай тіліне ұқсас) арқылы жүзеге асырылды, онда он оқуын басқа, сол он оқуын білдіретін, бірақ штрихтары аз таңбамен немесе таңбаның күрделі бөлігін қарапайым бөлікпен алмастыру қолданылды. 1950 жылдардан бері бірнеше жеңілдетулер жасалды, бірақ ресми өзгерістер тек 1981 және 2010 жылдардағы Жойо канджи тізіміндегі өзгерістер болды.
are the simplified forms of kanji used in Japan since the promulgation of the Tōyō Kanji List in 1946. Some of the new forms found in shinjitai are also found in simplified Chinese characters, but shinjitai is generally not as extensive in the scope of its modification. Shinjitai were created by reducing the number of strokes in kyūjitai ("old character form") or , which is unsimplified kanji (usually similar to traditional Chinese characters). This simplification was achieved through a process (similar to that of simplified Chinese) of either replacing the onpu (音符, "sound mark") indicating the On reading with another onpu of the same On reading with fewer strokes, or replacing a complex component of a character with a simpler one. There have been a few stages of simplifications made since the 1950s, but the only changes that became official were the changes in the Jōyō Kanji List in 1981 and 2010.
Бейресми жеңілдетулер
Синдзитайдағы оңайлату тек Тойо және Джойо Канжи тізімдеріндегі таңбаларға ресми түрде қолданылды, ал киуджитай формалары Хёгайджидің (表外字) ресми формалары болып қалды. Мысалы, 擧 (KYO, agaru, ageru; көтеру) таңбасы 挙 деп оңайлатылған, бірақ 欅 (keyaki; зелькова ағашы) таңбасы, құрамында 擧 болғандықтан, Хёгайджи мәртебесіне байланысты оңайлатылмады. Осыған қарамастан, жапондық таңбалар жиынтығында гиогайджидің қарапайым түрлері бар және оларды кеңейтілген шинжитай (拡張新字体) деп атайды. Алайда, оларды ресми емес деп қарастыру керек, бұл Ұлттық тіл кеңесінің 2000 жылғы Жойо канжи кестесіне енгізілмеген таңбалар туралы баяндамасында қайталанды. Асахи Шимбун газеті гиогайджиді оңайлатуда мұқият, ал оның ішкі оңайлатулары Асахи таңбалары деп аталады. Мысалы, 痙攣 (KEIREN; құрысу, спазм, конвульсия) 經→経 және 攣→挛 үлгісіне сәйкес оңайлатылады. Бұл сондай-ақ баспа машинасы негізінде баспаға түсіру дәуірінде күрделі канджилерді анық басып шығару мүмкін болмағандықтан жасалды деседі. Жапондық өнеркәсіптік стандарттарда (JIS) синдзитай оңайлату үлгісіне сәйкес келетін Канжидің көптеген оңайлатылған түрлері бар, мысалы 﨔 (欅дің оңайлатылған түрі); олардың көпшілігі Юникодқа енгізілген, бірақ көптеген канджи таңбалар жиынтығында жоқ. Қолжазбаға арналған риакудзи, мысалы, 門 (оңайлатылған қытай тілінде бұл қысқарту ресми болып табылады) және 第 (Юникодта 㐧 ретінде бар), синдзитай реформаларының бөлігі емес, сондықтан ресми мәртебеге ие емес.
Таңбалардың формаларын стандарттау және біріктіру
Екі немесе одан көп нұсқасы бар таңбалар бір формада стандартталды. 島 (то, shima; арал) таңбасының 嶋 (әлі де есімдерде кездеседі) және 嶌 сияқты басқа нұсқалары болды, бірақ стандартқа тек 島 түрі ғана енді. Бұрын 辶 түбірі екі нүктемен (мысалы, хиогайджидегі 逞 таңбасындай) басылған, бірақ бір нүктемен (мысалы, 道 таңбасындай) жазылған, сондықтан бір нүктемен жазылған формасы стандартқа айналды. 半, 尊 және 平 таңбаларының жоғарғы бөлігі бұрын 八 болып басылып, 丷 деп жазылған (жоғарыда аталған мысалдардағыдай), бірақ ескі басылған формасы әлі де 絆 және 鮃 сияқты хиогайджи таңбаларында кездеседі. 青 (SEI, SHŌ, ao; көк) таңбасы бұрын 靑 болып басылып, 青 деп жазылған, сондықтан жазбаша формасы стандартқа айналды; ескі басылған формасы әлі күнге дейін 鯖 және 蜻 сияқты хиогайджи таңбаларында кездеседі, бірақ 青 кейбір шрифттерде қолданылады.
Оқуды көрсететін таңбаның өзгеруі
Кейсей можи (形声文字) тобының әрбір таңбасы семантикалық және фонетикалық компоненттерден тұрады. Фонетикалық бөліктерді аз сызықтан тұратын, біртеңес дыбыстас сөздермен алмастыруға шешім қабылданды. Мысалы, 圍 таңбасы 囲 деп өзгертілді, себебі 韋 және 井 біртеңес дыбыстас сөздер еді. Бұл әдістің басқа оңайлатулары: 竊→窃, 廳→庁, 擔→担. Бұл үлгіге негізделген, қолмен жазылған оңайлатылған жазулар (раякудзи деп те аталады) да бар, онда кандзи емес әртүрлі символдар онпу ретінде қолданылады, мысалы 魔 (MA; демон) [оңайлатылған түрі: ⿸广マ, 广+マ {Katakana ma}], 慶 (KEI; қуаныш) [⿸广K, 广+K], 藤 (TŌ, фудзи; глициния) [⿱艹ト, 艹+ト {Katakana to}], және 機 (KI; машина, мүмкіндік) [⿰木キ, 木+キ {Katakana ki}].
Вариант таңбаларды қабылдау
Кейбір жағдайларда стандартты таңбаның орнына графикалық түрленбеген, On оқуымен ортақ емес, бірақ стандартталудың тарихи негізі бар басқа таңба қолданылған. Мысалдар: 證 → 証 және 燈 → 灯, сәйкесінше 登 → 正 және 登 → 丁-ді алмастыру. Екі жағдайда да басқа таңбаның мағынасы мен оқылуы өзгеше болған, бірақ оның аз соққы саны болғандықтан қабылданды.
Сәйкессіздіктер
Қарапайымдастыру біркелкі жүргізілген жоқ. Біріншіден, тек таңдамал таңбалар тобы (көбінесе жойо канджи) ғана қарапайымдастырылды, ал осы топтан тыс таңбалар (хиогайжи) көбінесе бұрынғы түрін сақтап қалды. Мысалы, және (соңғы екеуінің оң жақ бөлігі бірдей емес, тек графикалық тұрғыдан ұқсас) таңбалары тиісінше , және болып қарапайымдастырылды, бірақ сол элементті қамтитын хиогайжи және таңбалары өздерінің қарапайымдастырылмаған түрінде қолданыста қалды. Екіншіден, осы топтағы кейбір таңбалар қарапайымдастырылғанда да, сол сияқты қарапайымдастыру барлық таңбаларға қолданылмады. Мысалы, "дракон" деген мағынаны білдіретін таңбасы жеке және кейбір күрделі таңбаларда қарапайымдастырылды, бірақ басқаларында жоқ. Өзінің қарапайымдастырылған түрі , ал "сарқырама" деген мағынадағы күрделі таңбасы →; болса да, "шабуыл" және "себет" таңбаларында қарапайымдастырылмады, бірақ соңғысы үшін кеңейтілген синдзитай түрі бар, ол ресми түріне қарағанда тәжірибеде жиі қолданылады, мысалы, ("қолғап") қарсы. Қарапайымдастыруға қарамастан, 龍 таңбасын жапон тілінде кездестіруге болады. Керісінше, ("тесу") таңбасы да, "әдеттегі" деген мағынадағы күрделі таңбасы да қарапайымдастырылмады, бірақ күрделі таңбасында қарапайымдастырылып, нәтижесінде ("ақиқат") таңбасы пайда болды. Сол сияқты, 卒 ("бітіруші") таңбасы жеке қолданылғанда қарапайымдастырылмады, бірақ күрделі таңбаларда болып қарапайымдастырылды, мысалы, 醉 → 酔 ("мастық"); 專 таңбасы кейбір таңбаларда болып қарапайымдастырылды, мысалы, 傳 → 伝 ("жеткізу"), және 轉 → 転 ("айналу"), бірақ 團 таңбасында басқаша формада, онда күтілетін таңбасын алу үшін фонетикалық элементті тұрақты түрде өзгертудің орнына, ол мәнсіз компонент -ға қысқартылып, 団 таңбасы пайда болды. 2010 жылғы соңғы жойо канджи реформасы осыған байланысты қосымша сәйкессіздіктерді тудырды, себебі кейбір жағдайларда бұрын жойо жиынтығында біркелкі қарапайымдастырылған радикалдар енді жаңа жойо таңбаларының кейбірінде дәстүрлі түрінде пайда болды; бұрынғы практикадан айырмашылығы, таңбалардың жаңа қарапайымдастырылуы жүргізілмеді, бұл осы кездегі ондаған жылдар бойы қолданылып келе жатқан JIS таңбалар жиынтығын ескере отырып жасалды. → 飲 ("ішу") және 2010 жылғы жойо канджидегі 餌 ("жем") немесе 錢 → 銭 ("монета") және 2010 жылғы жойо канджидегі 箋 ("жазба") таңбаларын салыстырыңыз. Соңғысы үшін аналогты түрде қарапайымдастырылған таңбасы бар, бірақ жапон таңбалар жиынтығында қолданылу тарихы болмағандықтан, назарда болмаған болуы мүмкін. Екінші жағынан, бұрынғы кеңейтілген синдзитай ("жылтырлық") таңбасы 艷 таңбасының орнына қосылды. Дегенмен, Жапон үкіметі жариялаған нұсқаулар қолмен жазуда қарапайымдастыруға рұқсат береді және электрондық мәтінде баламалы таңбаларды қолдануға қарсы емес.
Джойо және джинмеййо канджилеріндегі жеңілдетулер
2136 жөйө канджидің ішінде 364 қарапайым және дәстүрлі таңба жұбы бар. Канжи 弁 үш түрлі дәстүрлі канджиді (辨, 瓣, және 辯) жеңілдету үшін қолданылады. Осы 364 дәстүрлі таңбаның 212-сі әлі күнге дейін есімдерде дзинмейё канджи ретінде қолданылады. Дзинмейё канджи тізіміне жөйө канджи тізімінің құрамына кірмейтін 631 канджи кіреді; олардың 18-інің басқа түрі бар. Жөйө және дзинмейё канджиінің дәстүрлі және қазіргі формаларының тізімін Кюдзитай бетінде қараңыз.
Даулар
Қарапайым қытай тілінің бір даулы жағы сияқты, кейбір шинжитайлар бастапқыда әртүрлі мағыналары бар жеке таңбалар болды. Мысалы, канжи 藝 (GEI; өнер, жетістік) 芸 деп жеңілдетілді, бірақ 芸 бастапқыда UN оқуымен жеке таңба болған. Біріктірілген көптеген бастапқы таңбалар қазіргі жапон тілінде қолданылмайды: мысалы, 豫 (YO, arakaji(me); алдын ала) және 餘 (YO, ama(ri); артық) сәйкесінше 予 және 余 канжилерімен біріктірілді, екеуі де "Мен" деген бірінші тұлға сөйлемшесінің ескірген түрі. Дегенмен, 芸 мәселе тудырады, себебі Жапонияның алғашқы қоғамдық кітапханасы, Унтей (芸亭) (Нара дәуірінде салынған) осы таңбаны пайдаланады. Бұл таңба сондай-ақ классикалық жапон әдебиетінде де маңызды, сондықтан жапон тарих кітаптарында екеуін ажырату үшін 艸 радикалының ескі түрін қолданып, UN деп жазуға тура келді.