Кіріспе

Вилейка () – Беларусь Республикасының Минск облысындағы қала. 1941 жылдың 25 маусымында «Барбаросса» операциясының бірінші кезеңінде неміс армиясының орталық тобының әскерлері басып алып, Рейхскомиссариат Остландтың Генералбезірк Вайсрутениясының басқаруына берілді. 15 000-нан астам азамат, оның ішінде 6 972 поляк еврейі қырғынға ұшырады. Қосымша қараңыз: Беларусьтің Ұлттық Қорғаныс Армиясының (БҚА) тыныштандыру шаралары. 1941 жылдың 12 және 30 шілдесінде неміс СС күштері Вилейкадағы қалған еврей азаматтарын өлтірді (500-ден астам адам). Оптикалық зауыт құрылысын бастады. 1973 жылы Вилейка су қоймасы құрылысын бастады. 1994 жылы Вилейка 1994 жылғы Беларусь президенттік сайлауында Зианон Пазнякқа дауыс берді. 1998 жылы Вилейка су электр станциясы құрылысын бастады.

География

Қазіргі заманғы қала Вилья өзенінің оң жағалауында, Минск облысының солтүстік-батыс бөлігінде, Минск қаласынан 100 шақырым жерде орналасқан. Қала халқының саны 30 000 адамды құрайды. Қалада Маладзечна-Полоцк бағытындағы темір жол станциясы бар. Маладзечна, Смархон, Мядзель, Докшицы, Плиешчаницаға қарайтын жолдар қала арқылы өтеді. Қаланың өнеркәсібі "Зенит" зауыты, ағаш өңдеу кәсіпорындары (соның ішінде жиһаз фабрикасы), мотор жөндеу зауыты, құрылыс материалдары зауыттары, жеңіл және тамақ өнеркәсіп кәсіпорындарымен ұсынылған. Вилейкада сондай-ақ жергілікті тарих мұражайы орналасқан. Вилейка ауданының аумағының 41% орманды құрайды. Ауданның басым бөлігі Нарах-Вилейка төмендігінің шегінде жатыр. 1974 жылы Вилейка қаласының жанында Беларусьтің ең ірі жасанды су қоймасы – Вилейка су қоймасы салынды.

Демография

1921 жылғы халық санауы бойынша қала тұрғындарының 62,8% поляктар, 27,4% белорустар және 8,1% еврейлерді құрады.