Индияның азаттығы үшін күш білген британ миссионері Ч.Ф. Эндрюс
Charles Freer Andrews
Чарльз Фрир Эндрюс – британдық миссионер, әрі Индия тәуелсіздігі үшін күрескен, Махатма Гандидің жақын досы. «Кедейлер досы» атанған белгілі қайраткер.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Үндістандағы христиан миссионері, Махатма Гандидің жақын досы Чарльз Фрир Эндрюс (12 ақпан 1871 – 5 сәуір 1940) – англикандық діни қызметкер және христиан миссионері, педагог, әлеуметтік реформатор және Үндістан тәуелсіздігі үшін күрескен белсенді. Ол Рабиндранат Тагор және Махатма Гандидің жақын досы болды, сонымен қатар Үндістанның азаттық күресімен бірікті. Ол Гандини Оңтүстік Африкадан Үндістанға оралуға көндіруде маңызды рөл атқарды, онда Ганди үнділік азаматтардың құқықтары үшін күрестің жетекшісі болған. Ганди оның инициалдары C. F. A. негізінде оны Мәсіхтің адал елшісі деп лақап берді. Үндістан тәуелсіздігі қозғалысына қосқан үлесі үшін Ганди және Делидегі Сент-Стефан колледжінің студенттері оған Динабанду, яғни "Кедейлердің досы" деген ат қойды.
Christian missionary in India, close friend of Mahatma Gandhi
Charles Freer Andrews (12 February 1871 – 5 April 1940) was an Anglican priest and Christian missionary, educator and social reformer, and an activist for Indian independence. He became a close friend of Rabindranath Tagore and Mahatma Gandhi and identified with the Indian liberation struggle. He was instrumental in convincing Gandhi to return to India from South Africa, where Gandhi had been a leading light in the Indian civil rights struggle. Andrews was affectionately dubbed Christ's Faithful Apostle by Gandhi, based on his initials, C. F. A. For his contributions to the Indian independence movement, Gandhi and his students at St. Stephen's College, Delhi, named him Deenabandhu, or "Friend of the Poor".
Ерте өмір
Чарльз Фриер Эндрюс 1871 жылдың 12 ақпанында Ұлыбританияның Нортумберленд графтығындағы Ньюкасл-апон-Тайн қаласындағы 14 Брунел террасасында дүниеге келген. Оның әкесі Джон Эдвин Эндрюс, Бірмингемдегі католик-апостолдық шіркеуінің "аңгел" (епископы) болған. Чарльз 14 баланың бірі еді. Отбасы бір дос адалсыздығының салдарынан қаржылық қиындыққа ұшырап, күнкөріс үшін көп еңбек етуге мәжбүр болды. Эндрюс Бирмингемдегі Король Эдвард мектебінде оқыды, содан кейін Пемброк колледжінде классикалық әдебиеттерді зерттеді және 1895 жылы Кембриджде Карус грек жазбалары сыйлығына ие болды. Осы кезеңде ол отбасының шіркеуінен алшақтады және Англия шіркеуінде дін қызметкері болуға қабылданды. 1896 жылы Эндрюс диакон болып, Лондонның оңтүстігіндегі Пемброк колледжінің миссиясын басқарды. Бір жыл өткен соң ол священник болып тағайындалды және Кембридждегі Весткотт Хаус теологиялық колледжінің директордың орынбасары болды. 1899 жылы Эндрюс Кембридждегі Пемброк колледжінің мүшесі болып сайланды.
Charles Freer Andrews was born on 12 February 1871 at 14 Brunel Terrace, Newcastle upon Tyne, Northumberland, United Kingdom. His father, John Edwin Andrews, was the "Angel" (bishop) of the Catholic Apostolic Church in Birmingham. Charles was one of 14 children. The family had suffered financial misfortune because of the duplicity of a friend, and had to work hard to make ends meet. Andrews was a pupil at King Edward's School, Birmingham, and afterwards read Classics at Pembroke College, ultimately being awarded the Carus Greek Testament Prize in 1895 Cambridge. During this period, he moved away from his family's church and was accepted for ordination in the Church of England. In 1896, Andrews became a deacon and took over the Pembroke College Mission in south London. A year later, he was made a priest and became Vice Principal of Westcott House Theological College in Cambridge. In 1899, Andrews was elected as a fellow at Pembroke College, Cambridge.
Үндістанда
Эндрюс университеттен бастап Христиандық әлеуметтік одаққа қатысып, Жақсы Жаңалыққа (Евангелиеге) деген адалдық пен әділдікке деген адалдық арасындағы байланысты зерттеуге қызығушылық танытты. Осының нәтижесінде ол бүкіл Британ империясындағы, әсіресе Үндістандағы әділдік күресіне тартылды. 1906 жылы ол Санавардағы Лоренс сироталар үйінің (кейін мектеп) басшысы қызметін атқарды. 1904 жылы ол Делиге Кембридж миссиясына қосылып, Сент-Стефан колледжінде философия пәнін оқытты, онда ол көптеген үнді әріптестерімен және студенттерімен жақын қарым-қатынас орнатты. Кейбір британдық шенеуніктер мен азаматтардың үндістерге қатысты нәсілшілдік мінез-құлқы мен қарауынан көңілі толмады, ол үндістердің саяси тілектерін қолдады және 1906 жылы "Азаматтық және әскери газетіне" өз пікірлерін білдіретін хат жазды. Эндрюс Үндістан Ұлттық Конгресінің қызметіне де қатысып, 1913 жылы Мадрастағы мақта жұмысшыларының ереуілін бейбіт шешуге көмектесті.
Andrews had been involved in the Christian Social Union since university, and was interested in exploring the relationship between a commitment to the Gospel and a commitment to justice, through which he was attracted to struggles for justice throughout the British Empire, especially in India. In 1906 he stood in as principal of the Lawrence Asylum (later school) in Sanawar. In 1904 he joined the Cambridge Mission to Delhi and arrived there to teach philosophy at St. Stephen's College, where he grew close to many of his Indian colleagues and students. Increasingly dismayed by the racist behaviour and treatment of Indians by some British officials and civilians, he supported Indian political aspirations, and wrote a letter to the Civil and Military Gazette newspaper in 1906 voicing these sentiments. Andrews soon became involved in the activities of the Indian National Congress, and he helped to resolve the 1913 cotton workers' strike in Madras.
Оңтүстік Африкада Гандимен бірге
Өзінің сөзді өте шебер қолдануымен, зиялы деңгейімен және моральдық тазалығымен танымал Эндрюс Үндістанның көрнекті саяси қайраткері Гопал Кришна Гокхаледен Оңтүстік Африкаға сапар шегіп, ондағы үнді қауымына үкіметпен туындаған саяси дауларын реттеуге көмектесуді сұрады. 1914 жылғы қаңтарда келген ол 44 жастағы гужараттық заңгер Мохандас Гандимен танысты, ол үнді халқының нәсілдік кемсітушілікке және азаматтық құқықтарын шектеуші полиция заңдарына қарсы күресін жетекшілік етіп жүрді. Эндрюс Гандидің христиандық құндылықтарды жақсы білуіне және ахимса (бейбітшілік) қағидасын қолдауына қатты әсерленді – Ганди осы қағиданы христиандық анархизмнің кейбір элементтерінен алған шабытпен үйлестірген еді. Эндрюс Гандидің генерал Ян Сматспен жүргізген келіссөздерінде оның жанында болды және олардың арақатынасының маңызды бөлшектерін аяқтауға жауапкер болды. Бірнеше үнді конгресінің жетекшілері мен Сент-Стефан колледжінің директоры Сусил Кумар Рудраның кеңесімен Эндрюс 1915 жылы Гандиді өзімен бірге Үндістанға қайтаруға ықпал етті.
Known for his persuasiveness, intellect and moral rectitude, Andrews was asked by senior Indian political leader Gopal Krishna Gokhale to visit South Africa and help the Indian community there to resolve their political disputes with the Government. Arriving in January 1914, he met the 44 year old Gujarati lawyer, Mohandas Gandhi, who was leading the Indian community's efforts against the racial discrimination and police legislation that infringed their civil liberties. Andrews was deeply impressed with Gandhi's knowledge of Christian values and his espousal of the concept of ahimsa (nonviolence) – something that Gandhi mixed with inspiration from elements of Christian anarchism. Andrews served as Gandhi's aide in his negotiations with General Jan Smuts and was responsible for finalizing some of the finer details of their interactions. Following the advice of several Indian Congress leaders and of Principal Susil Kumar Rudra, of St. Stephen's College, Andrews was instrumental in persuading Gandhi to return to India with him in 1915.
Тагор мен Нараяна Гуру
1918 жылы Эндрюс Гандидің Бірінші дүниежүзілік соғысқа жауынгерлерді тарту әрекеттерімен келіспеді, оның пікірінше, бұл олардың зорлықсыздыққа қатысты ұстанымдарына қайшы келеді. «Махатма Гандидің идеялары» еңбегінде Эндрюс Гандидің әскери науқаны туралы былай деп жазды: «Жеке өзім бұл әрекетін оның басқа да мінез-құлқымен үйлестіре алмадым, және бұл менің өзімді қатты келіспеушілікке алып келген мәселелердің бірі болды». Эндрюс 1925 және 1927 жылдары Бүкіл Үндістан сауда одағының президенті болып сайланды. Эндрюс христиандар мен индуистер арасындағы диалогты дамытты. Ол көп уақытын ақын және философ Рабиндранат Тагормен Сантиникатан қаласында әңгімелесу арқылы өткізді. Сондай-ақ ол «касталық кемсітушілікті» тыйым салу науқанына қолдау көрсетті. 1919 жылы ол танымал Вайком сатьяграхасына қатысты, ал 1933 жылы Б.Р. Амбедкарға далиттердің талаптарын қалыптастыруға көмектесті. Ол Агата Харрисонмен бірге Гандидің Ұлыбританияға сапасын ұйымдастырды. Эндрюс Гандиге Лондондағы екінші дөңгелек үстел конференциясына қатысып, британ үкіметімен Үндістанның тәуелсіздігі және өкілеттік беру мәселелері бойынша келіссөздер жүргізуге көмектесті.
In 1918 Andrews disagreed with Gandhi's attempts to recruit combatants for World War I, believing that this was inconsistent with their views on nonviolence. In Mahatma Gandhi's Ideas Andrews wrote about Gandhi's recruitment campaign: "Personally I have never been able to reconcile this with his own conduct in other respects, and it is one of the points where I have found myself in painful disagreement." Andrews was elected President of the All India Trade Union in 1925 and 1927. Andrews developed a dialogue between Christians and Hindus. He spent a lot of time at Santiniketan in conversation with the poet and philosopher Rabindranath Tagore. He also supported the movement to ban the ‘untouchability of outcasts’. In 1919 he joined the famous Vaikom Satyagraha, and in 1933 assisted B. R. Ambedkar in formulating the demands of the Dalits. He and Agatha Harrison arranged for Gandhi's visit to the UK. He accompanied Gandhi to the second Round Table Conference in London, helping him to negotiate with the British government on matters of Indian autonomy and devolution.
Фиджиде
Индияға христиан миссионерлері Дж. В. Бертон, Ханна Дадли және Р. Пайпердің жазбалары арқылы, сондай-ақ Фиджидегі үнді жұмысшыларының жағдайына наразы болған, елге оралған келісімшартты жұмысшы Тотарам Санадхья хабар жеткенде, 1915 жылдың қыркүйегінде Үндістан Үкіметі Эндрюс пен Уильям В. Пирсонды мәселені зерттеу үшін жіберді. Екеуі көптеген плантацияларды аралап, келісімшарт бойынша жұмыс істейтін жұмысшылармен, бақылаушылармен және үкімет шенеуніктерімен сұхбаттасты. Содан кейін, Үндістанға оралғаннан кейін, елге оралған жұмысшылармен де әңгімелесті. "Фиджидегі келісімшарттық еңбек туралы есептемесінде" Эндрюс пен Пирсон келісімшарттық жүйенің кемшіліктерін көрсетті, бұл үнді жұмысшыларын британдық колонияларға тасымалдауды тоқтатуға әкелді. 1917 жылы Эндрюс Фиджиге екінші рет сапар жасады, және ол жағдайдың жақсарғанын хабарлағанмен, келісімшарт бойынша жұмыс істейтін жұмысшылардың моральдық құлдырауына қатты қайғырды. Ол келісімшартты дереу тоқтатуға шақырды, және 1920 жылы үнді жұмысшыларының келісімшарттық еңбек жүйесі ресми түрде жойылды. 1936 жылы Австралия мен Жаңа Зеландияға сапар барысында Эндрюс Фиджиге шақырылып, тағы да сонда барды. Бұрынғы келісімшарт бойынша жұмыс істейтін жұмысшылар мен олардың ұрпақтары оның өмірдің барлық саласын бақылайтын Отарлық қант өңдеу компаниясына тәуелділік – жаңа түрдегі құлдықтан құтылуға көмектесуін сұрады. Алайда Эндрюс соңғы сапарынан бері жағдайдың жақсарғанына риза болды және Фиджидегі үнді халқынан "Фиджи фиджиліктерге тиесілі екенін және олардың қонақ ретінде келгенін есте сақтауларын" өтінді.
When the news reached India, through the writings of Christian missionaries J. W. Burton, Hannah Dudley, and R. Piper and a returned indentured labourer, Totaram Sanadhya, of the mistreatment of Indian indentured labourers in Fiji, the Indian Government in September 1915 sent Andrews and William W. Pearson to make inquiries. The two visited numerous plantations and interviewed indentured labourers, overseers and Government officials and on their return to India also interviewed returned labourers. In their "Report on Indentured Labour in Fiji" Andrews and Pearson highlighted the ills of the indenture system; which led to the end of further transportation of Indian labour to the British colonies. In 1917 Andrews made a second visit to Fiji, and although he reported some improvements, was still appalled at the moral degradation of indentured labourers. He called for an immediate end to indenture; and the system of Indian indentured labour was formally abolished in 1920. In 1936, while on a visit to Australia and New Zealand, Andrews was invited to and visited Fiji again. The ex indentured labourers and their descendants wanted him to help them overcome a new type of slavery, by which they were bound to the Colonial Sugar Refining Company, which controlled all aspects of their lives. Andrews, however, was delighted with the improvements in conditions since his last visit, and asked Fiji Indians to "remember that Fiji belonged to the Fijians and they were there as guests."
Кейінгі өмірі
Осы шақта Ганди Эндрюспен ақылдасып, өзіндей көңілжарық британдықтардың азаттық күресін үндістерге қалдыруы дұрыс екенін айтты. Сондықтан 1935 жылдан бастап Эндрюс Ұлыбританияда көбірек уақыт өткізе бастады, елдің түкпір-түкпіріндегі жастарға Мәсіхтің радикалды шәкірттікке шақыруын үйретті. Ганди Эндрюске оның аты-жөнінің бас әріптеріне негізделген, яғни "C. F. A." дегенге сәйкес "Мәсіхтің адал елшісі" деген лақап ат қойды. Ол Гандидің ең жақын досы ретінде кеңінен танылды және, мүмкін, Гандиге есімін, яғни Моханды айтуға рұхсат еткен жалғыз маңызды тұлға болды. Чарльз Эндрюс 1940 жылдың 5 сәуірінде Калькуттаға сапар барысында қайтыс болды және Калькуттадағы Төменгі айналма жол зиратындағы 'Христиандық жерлеу орнында' жерленді.
About this time Gandhi reasoned with Andrews that it was probably best for sympathetic Britons like himself to leave the freedom struggle to Indians. So from 1935 onwards Andrews began to spend more time in Britain, teaching young people all over the country about Christ's call to radical discipleship. Gandhi's affectionate nickname for Andrews was Christ’s Faithful Apostle, based on the initials of his name, "C. F. A". He was widely known as Gandhi's closest friend and was perhaps the only major figure to address Gandhi by his first name, Mohan. Charles Andrews died on 5 April 1940, during a visit to Calcutta, and is buried in the 'Christian Burial ground' of Lower Circular Road cemetery, Calcutta.
Еске алу
Эндрюс Үндістанда кеңінен құрметтеліп, есте сақталады. Калькутта университетінің екі бакалавриат колледжі – Динабандху Эндрюс колледжі мен Динабандху институты, сондай-ақ Оңтүстік Калькуттаның Салимпур ауданындағы бір жоғары мектеп оның есімін мәңгі есте сақтайды. Динабандху Эндрюс колледжі бұрынғы Шығыс Пәкістаннан (қазіргі Бангладештен) көшіп келген адамдардың балаларына жоғары білім беру мақсатымен құрылды. Оңтүстік Үндістанда да оның құрметіне ауруханаларға Динабанду деген ат берілді. Солардың бірі – Динабанду ауруханасы, Тачампара, Палаккад, Керала. 1948 жылы Катпадидегі пастор Джозеф Джон Ганди мен Эндрюстің идеяларына еліктеп, өзінің діни қызметін тастап, Андхра-Прадеш штатының Читтоор ауданындағы кедей және кастасы жоқ адамдарға көмек көрсету үшін ауылдық өмір орталығын құрды, оған Динабандхупурам деп ат қойды. Эндрюс 1982 жылы Ричард Аттенбороның «Ганди» фильмінде британдық актер Ян Чарльсон сомдаған маңызды кейіпкер болды. Америка Құрама Штаттарының Епископальдық шіркеуінің литургиялық күнтізбесінде 12 ақпанда оның еске алу күні белгіленген. 1971 жылы Үндістан Эндрюстің туғанына 100 жыл толуына арналған ескерткіш пошта маркасын шығарды. 2024 жылы Ньюкасл қалалық кеңесі Эндрюстің туған жері – Брунел террасасының 14-ке оның өмірін еске алу үшін мемориалдық тақта орнатуды жоспарлап отырғаны хабарланды.
Andrews is widely commemorated and respected in India. Two undergraduate colleges of the University of Calcutta, the Dinabandhu Andrews College, and the Dinabandhu Institution and one High School in Salimpur area of south Kolkata commemorate his name. The Dinabandhu Andrews College was constituted with an aim of disseminating higher education to a huge number of children of the displaced persons from erstwhile East Pakistan, presently Bangladesh. Even in South India, he was remembered by naming hospitals as Deenabandhu. One such was Deenabandhu Hospital, Thachampara, Palakkad, Kerala. In 1948, Joseph John, pastor in Katpadi, was so inspired by Gandhis and Andrews‘ ideas, that he left his ministry to serve the poor and casteless in a remote area in Chittoor district of Andhra Pradesh and founded a village/ Rural Life Centre, which he called Deenabandupuram. Andrews was a major character, portrayed by British actor Ian Charleson, in the 1982 film, Gandhi, by Richard Attenborough. He is honored with a Lesser Feast on the liturgical calendar of the Episcopal Church in the United States of America on February 12. In 1971, India issued a commemorative postage stamp to mark the birth centenary of Andrews. In 2024, it was announced that Newcastle City Council plans to install a plaque at 14 Brunel Terrace, the birthplace of Andrews, to commemorate his life.