Кіріспе

Денис Эдвард Воган (Мелбурн, 6 маусым 1926 – Лондон, 7 шілде 2017) – Австралияда туған оркестр дирижеры және көп аспапты орындайтын музыкант. 1950 жылы ол Лондонның Корольдік филармониялық оркестріне қосылып, 1966 жылға қарай Римге қоныс аударды. Ол жастардың өнер мен мәдениетке кең қолжетімділігі үшін күресті, музыканың, өнердің және спорттың денсаулыққа тигізетін пайдасын насихаттады. Ол Ұлыбританияға оралды және 1987 жылдан бастап осы елдің Ұлттық лотереясын құрудың бастамашысы ретінде белгілі болды. Ол 1996 жылы өзі құрған CAARE (Өнерді, демалыс және білім беруді дамыту кеңесі) қайырымдылық қорының президенті болды.

Өмірбаян

Денис Эдвард Воган 1926 жылдың 6 маусымында Австралияның Мельбурн қаласында дүниеге келген. 1947 жылы Мельбурн университетінің музыка бакалаврын бітірген. Қазан айында сол кездегі Йорк ханшайымы Елизавета (Елизавета II) 1949 жылы жалпы жетістіктері үшін Воганға Тагордың алтын медалін табыс етті. Келесі жылдың наурыз айында ол Джордж Малкольммен бірге Лондон университетінің Король колледжі шіркеуінде орган музыкасы қоғамы үшін концерт берді. 1950-жылдары және 1960-жылдардың басында ол Малкольм, Тёрстон Дарт және австралиялық Эйлин Джойспен бірге төрт клавесиншінің қатысуымен жыл сайынғы концерттерге қатысты. 1957 жылы бұл топ Борис Орд басшылығымен Pro Arte оркестрімен Вивальдидің төрт клавесинге арналған екі концертін, оның бірі Бахтың аранжировкасында жазды. Ансамбльдің туындылары 1958 жылдың маусымында Angel Records компаниясы арқылы АҚШ нарығына шығарылды. Содан кейін ол Ла Скала, Гамбург және Мюнхен опера үйлерінде, сондай-ақ Ханс Кнапертсбуштың көмекшісі ретінде Байройтте маусымдық жұмыс істеді. 1966 жылы ол Римге көшіп, RCA Victor компаниясы үшін жазған жазбалары арқылы кеңінен танылды. Неапольдің "Скарлатти" оркестрімен бірге оның дискографиясында Шуберттің толық симфониялары, Хайднның он екі симфониясы, Шуберт, Бах және Моцарттың басқа да шығармалары, он бір ерте симфониясы және "Il re pastore" операсы (Люсия Попп, Рери Грист және Луиджи Альвамен) бар. 1967 жылы ол Халықаралық музыканттар федерациясының атынан Берн конвенциясына музыкалық шығармалардағы авторлық құқыққа қатысты "Фактілер мен пікірлер" атты баяндамасын ұсынды. 1972 жылдан 1980 жылға дейін ол Германияда Мюнхен мемлекеттік опера театрының директоры болды, ал 1981-1984 жылдары Аделаидадағы Оңтүстік Австралия мемлекеттік операсының музыкалық директоры болып тағайындалды. 1988 жылы "Sunday Telegraph" газетінде жарияланған "Мәдениетке құмар ойынға баруға неге болмайды?" деген мақаласынан кейін Кен Харгривс 1989 жылдың сәуір айында Ақындар палатасында өнер және спорт лотереясын құру туралы бастама ұсынды. Ол барлық партиялардың 67 қолтаңбасын жинады. Бір жылдан соң Адам Смит институты Воганды "Ұлттық өнер лотереясын құрудың қажеттілігі" атты мақала жазуға шақырды. 1996 жылы ол өнерді, демалысты және білім беруді дамыту жөніндегі кеңес (CAARE) атты қайырымдылық ұйымын құрды. Оның мақсаты – өнер мен спортқа қолжетімділікті кеңейтудің артықшылықтарын насихаттау және Ұлттық лотереяның осы салалардағы қаражатты пайдалануын бақылау. CAARE президенті ретінде ол Ұлыбританиядағы жастардың өмір сапасын жақсартуға бағытталған қайырымдылық жұмысын басқарады. 2008 жылы оның CAARE-мен жұмысы "The Times" газетінде жоғары бағаланды (17 сәуір, "Денис Воган сияқты жақтаушыларға шүкіршілік"). CAARE көмегімен оның мақсаты – Ұлыбританияның қазынашылығының басымдықтарын өзгерту, соның салдарынан халықтың күнделікті өмірі дене, эмоционалдық, зияли және рухани білімге тең дәрежеде негізделуі. Барлық жастардың дене және шығармашылық қызметтерге қатысуына мүмкіндік беру және оларды үнемі ынталандыру үшін жұмсалатын күш-жігерді түбегейлі өзгерту қажет, тұрақты бағдарлама қолжетімді болуы керек, бюрократиялық немесе саяси ерік-жігердің нәтижесінде одан бас тарту қаупі болмауы тиіс. Воганның мінез-құлықтың тұтас аспектілеріндегі рухани сананың жоғары деңгейдегі маңыздылығын атап көрсетуі Веллингтон колледжіндегі Энтони Сельдон және Корольдік өнер қоғамындағы Мэтью Тейлор сияқты жоғары деңгейде талқыланды. Денис Воган Верди, Пуччини және Антонин Дворжактың қолжазбалық партитуралары бойынша әлемдік сарапшы болды. 2005 жылдың мамыр айында ол Лондон филармониялық оркестріне Корольдік фестиваль залында дирижерлік етті.