Кіріспе

Гуандун музыкасы (廣東音樂 "Kwongdong yam ngok", Guǎngdōng yīnyuè) – Гуанчжоу және оның төңірегіндегі аймақтардан шыққан, Қытайдың оңтүстік жағалауындағы Гуандун провинциясының Жемше өзенінің дельтасында орналасқан дәстүрлі қытайлық аспаптық музыканың бір жанры. Музыканың атауы толыққанды сипаттама емес, себебі Гуандун музыкасы – Гуандун аймағының жалғыз музыкасы емес. Әсіресе кантондық классикалық музыка, көбінесе, басқа Қытай провинцияларына қарағанда, қарқыны шапшаң және көңіл көтеріңкі болып келеді, бұл кантондықтар мінезінің ерекшелігі және мәнін көрсетеді. Гуандун провинциясында Теочев музыкасы және Хака музыкасы (Хака Ханюе және Сисиан) сияқты көптеген дәстүрлі музыка жанрлары бар. Музыканың атауы 1920-1930 жылдары Шанхайдың сарай залдарында "Рухани музыка" (精神音乐, Jīngshěn Yīnyuè; дәлірек аударғанда – "көтеріңкі музыка") түрінде танымал болған кезде пайда болды. Орындаушылардың көп бөлігі Гуандуннан болғандықтан, Шанхай тұрғындары осы музыканы Гуандун музыкасы деп атады. Музыкалық тұрғыдан алғанда, композициялар кантон операсынан алынған әуендерге негізделген, сонымен қатар 1920 жылдардан бастап жаңа композициялар да жазылды. Кейбір шығармаларда джаз және еуропалық музыканың ықпалы байқалады, синкопация және үш өлшемді ырғақ қолданылады, ал саксофон, скрипка, гитара, фортепиано, барабан немесе ксилофон сияқты аспаптар да қолданылады.

Аспаптар

Гаоху – кантон музыкасын орындауда қолданылатын ең көп таралған жетекші аспап. Оны 1920 жылдары Лю Вэньчэн (吕文成, 1898–1981) ойлап тапты. Бұрын ерксиан кантондық ансамбльдегі ең көп қолданылатын жетекші ішекті аспап болды. Ерксянмен жетекшілік етілетін және тикин де бар ансамбльдер инггонг (硬弓, сөзбе-сөз "қатты садақ") ансамбльдері деп аталады, ал гаоху жетекшілік ететін ансамбльдер руангонг (软弓, сөзбе-сөз "жұмсақ садақ") деп аталады, себебі ерксиан мен тикинде қалың бамбук садақтар болса, гаохуда жұқарақ, иілгіш садақ болады. Гуандун музыкасы 1960 жылдарға қарай руан, цинцин, янцин, сансян, юйху, тикин және түрлі үрмелі (оның ішінде хоугуан) және соқпалы аспаптармен гаоху жетекшілік ететін ішекті аспаптар ансамблі форматына біртіндеп дамыды. Альто саксофон, ксилофон, скрипка, фортепиано, электрогитара және барабан жиынтығы да дәстүрлі аспаптармен бірге қолданылуы мүмкін.