Йозеф Крипс: Австриялық дирижер және музыкант өмірі мен қызметі
Josef Krips
Йозеф Крипс (1902-1974) – австриялық дирижер, дәрігер. Екінші дүниежүзілік соғыстағы қызметі, операдағы жұмысы және нацизм кезіндегі қызметі туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Австриялық музыкант (1902–1974)
Austrian musician (1902–1974)
Йозеф Алоис Крипс (8 сәуір 1902 – 13 қазан 1974) – медицина ғылымдарының докторы және әуесқой әнші, оның анасы Алоизия, туған тегі Сейтц, және Евсевий Мандичевский. Крипс Белградқа көшіп, бір жыл бойы Белград операсы мен филармониясында жұмыс істеді, содан кейін Югославия Екінші дүниежүзілік соғысқа араласқанға дейін. Соғыстың қалған уақытында ол азық-түлік фабрикасында "кәсіпкерлік қызметкер" болып жұмыс істеді. 1945 жылы соғыс аяқталғаннан кейін Австрияға оралғанда, Крипс нацистік режимде жұмыс істемегендіктен, өнер көрсетуге рұқсат алған азанау дирижерлердің бірі болды. Ол соғыстан кейінгі кезеңде Вена филармониясы мен Зальцбург фестиваліне алғашқы болып дирижерлік етті. Клеменс Краусс пен Карл Бёммен бірге жұмыс істеген Крипс Вена мемлекеттік операсы мен Вена филармониясын соғысқа дейінгі деңгейіне қайтаруға көмектесті. 1950 жылдан 1954 жылға дейін Крипс Лондон симфониялық оркестрінің бас дирижері болды. Содан кейін 1954 жылдан 1963 жылға дейін Буффало филармониясын басқарды. Крипс басшылығымен оркестрдің өнер көрсету маусымының ұзақтығы және оркестрдегі музыканттардың саны артты. Крипс оркестрді АҚШ-тың шығысы мен Канадаға, соның ішінде теңіз жағалауындағы провинцияларға гастрольдік сапарларға алып барды. 1964 жылдың күзінде Крипс Нью-Йорк филармониясының қонақ дирижері ретінде өнер көрсетті, ал бағдарламаға Брамс, Копланд және Шуманның шығармалары енді. 1963 жылы Буффало филармониясынан кеткеннен кейін, Сан-Франциско симфониясындағы қызметі кезінде Крипс оркестрмен 210 шығарманы орындады. Олардың 91-і – ХХ ғасыр композиторларының туындылары болды. Сан-Францискода Крипс бірнеше әлемдік премьераны өткізді. 1965 жылы Крипс Кирке Мехемнің Бірінші симфониясын алғаш рет орындады. 1970 жылы Бенджамин Бриттеннің импровизациялық пьесаларын алғаш рет таныстырды. Крипс 1947 жылы Ковент-Гарденде, ал 1966 жылы Метрополитен операсында дебют жасады, содан кейін жиі қонақ дирижер ретінде өнер көрсетті. Крипс 1968 жылы Беркшир фестивалінде Бостон симфониялық оркестрімен алғаш рет өнер көрсетті. Өлімінің себебі – өкпедегі қатерлі ісік. Оның екінші әйелі Мария "Мицци" Вильхайм, әнші, Крипс оны дайындап, 1947 жылы үйленді. Вильхайм 1969 жылдың 8 сәуірінде қайтыс болғанға дейін олар бірге өмір сүрді. Эвен мен New York Times газетінің мәліметінше, Крипстің үшінші әйелі – «бұрынғы баронша Мариетта фон Прохаска». Бостон симфониялық оркестрінің мұрағатында Крипстің және оның үшінші әйелінің Танглвудтағы концертке қатысқан суреті сақталған, онда ол «Баронесса Харриет Прохаска» деп таныстырылған. Крипстің үшінші әйелі 2015 жылдың 12 қаңтарында қайтыс болды. Крипстің інісі Генри Крипс Австралияға эмиграциялап, 23 жыл бойы Оңтүстік Австралия симфониялық оркестрінің (кейіннен Аделаида симфониялық оркестрі деп аталды) бас дирижері болды (1949–1972).
Josef Alois Krips (8 April 1902 – 13 October 1974) a medical doctor and amateur singer, and his mother was Aloisia, née Seitz. and Eusebius Mandyczewski. Krips moved to Belgrade, where he worked for a year with the Belgrade Opera and Philharmonic, until Yugoslavia also became involved in World War II. For the rest of the war, he worked as an "industrial clerk" in a food factory. On his return to Austria at the end of the war in 1945 Krips was one of the few conductors allowed to perform, since he had not worked under the Nazi régime. He was the first to conduct the Vienna Philharmonic and the Salzburg Festival in the postwar period. Working with fellow conductors Clemens Krauss and Karl Böhm, Krips helped restore the Vienna State Opera and Vienna Philharmonic to their prewar levels. From 1950 to 1954, Krips was principal conductor of the London Symphony Orchestra. Afterwards, he led the Buffalo Philharmonic Orchestra from 1954 to 1963. Under Krips' leadership, the orchestra expanded in the length of its performance season and in the number of musicians that the orchestra employed. Krips took the orchestra on tours in eastern United States and Canada, including the Maritime Provinces. Krips appeared as guest conductor with the New York Philharmonic in the Fall of 1964, and the program included works by Brahms, Copland, and Schumann. Leaving the Buffalo Philharmonic in 1963, During his tenure with the San Francisco Symphony, Krips conducted 210 works with the orchestra. Of these works, 91 works were by twentieth century composers. In San Francisco, Krips conducted several world premieres. Krips premiered the First Symphony of Kirke Mechem in 1965. He premiered William Walton's Improvisations on an Impromptu of Benjamin Britten in 1970. Krips made his Covent Garden debut in 1947 and his Metropolitan Opera in 1966, guest conducting frequently from then on. Krips made his first appearance with the Boston Symphony Orchestra at the 1968 Berkshire Festival. The cause of death was lung cancer. His second wife was Maria "Mitzi" Wilheim, a singer whom Krips had coached and married in 1947. The two remained together until Wilheim's death on April 8, 1969. According to Ewen and the New York Times, Krips' third wife was "the former Baroness Marietta von Prohaska." The Boston Symphony Orchestra Archives has a photograph of Krips and his third wife attending a Tanglewood concert, where she is identified as "Baroness Harriet Prochazka." Krips' third wife died on 12 January 2015. Krips' brother, Henry Krips, emigrated to Australia and was the chief conductor of the South Australian Symphony Orchestra (later known as the Adelaide Symphony Orchestra) for 23 years (1949 1972).
Жазбалар
Крипстің алғашқы жазбасы 1937 жылдың 13 қаңтарында Венадағы Odeon Records компаниясында жасалды. Ол Винер Штаттс-операсының оркестрін Рихард Таубер орындаған Рихард Паумгартнердің «Неапольдегі Россини» опереттасынан екі Россини туындысын орындауға жетекшілік етті. Крипс бұл туындының Венадағы тұсаукесерін он күн бұрын өткізген. 1955 жылы Крипс Чезаре Сиепи, Фернандо Корена, Уолтер Берри, Сюзанна Данко, Лиза Дела Каса және Хилде Гюден қатысқан Вена мемлекеттік операсымен Моцарттың «Дон Джованни» операсының жоғары бағаланған жазбасын жасады. 1956 жылы Крипс RCA Victor үшін Артур Рубинштейнмен бірге Бетховеннің бес фортепиано концертінің стерео жазбаларын «Ауа симфониясымен» бірге жүргізді. RCA Victor симфониялық оркестрімен бірге Рубинштейн мен Крипс 1958 жылы Брамстың екінші фортепиано концертін де жазды. 1950–1958 жылдары Крипс Моцарт, Брамс, Дворжак, Шуберт, Шуман, Чайковский, Бетховен, Иоганн Штраус, Рихард Штраус, Гайдн және Феликс Мендельсонның әртүрлі туындыларын жазды. Бұл орындауларға Вена филармониясы, Лондон симфониялық оркестрі және Израиль филармониясы қатысты. 1960 жылдың қаңтар айында Крипс Эверест Records үшін Бетховеннің тоғыз симфониясын жазды. Бұл жазбалар үшін Крипс Лондон симфониялық оркестрін жүргізді, ал 9-шы симфонияда солистер ретінде Дональд Белл (баритон), Дженнифер Вивян (сопрано), Рудольф Петрак (тенор) және Ширли Картер (кейін Ширли Веррет аталған) (меццо-сопрано) болды. Хормейстер Лесли Вудгейттің жетекшілігімен BBC хоры да өнер көрсетті. Бұл жазбалар сериясы музыка сыншылары мен тыңдаушылардың жоғары бағасына ие болды және жазбалар бірнеше рет ресми түрде және пираттық нұсқаларда қайта шығарылды. Крипс Сан-Франциско симфониясымен коммерциялық жазбалар жасаған жоқ, бірақ оның көптеген концерттері Сан-Францискодағы KKHI станциясы арқылы стерео режимінде хабарланды.
Krips's first recording was made for Odeon Records in Vienna on 13 January 1937, conducting the Orchestra of the Wiener Staatsoper in two Rossini numbers from the Bernhard Paumgartner operetta Rossini in Neapel, sung by Richard Tauber. Krips conducted the Vienna premiere of the work ten days earlier. In 1955, Krips made a critically acclaimed recording of Mozart's Don Giovanni with the Vienna State Opera featuring Cesare Siepi, Fernando Corena, Walter Berry, Suzanne Danco, Lisa Della Casa and Hilde Gueden. In 1956, Krips conducted the Symphony of the Air in stereo recordings of the five Beethoven piano concertos with Arthur Rubinstein for RCA Victor. With the RCA Victor Symphony Orchestra Rubinstein and Krips also recorded Brahms Second Piano Concerto in 1958. During the years 1950–1958, Krips recorded various works by Mozart, Brahms, Dvořák, Schubert, Schumann, Tchaikovsky, Beethoven, Johann Strauss, Richard Strauss, Haydn, and Felix Mendelssohn. These performances included the Vienna Philharmonic, the London Symphony Orchestra, and the Israel Philharmonic. In January 1960, Krips recorded Beethoven's nine symphonies for Everest Records. For this set of recordings, Krips conducted the London Symphony Orchestra, and for the Symphony No. 9, the soloists included Donald Bell, baritone, Jennifer Vyvyan, soprano, Rudolf Petrak, tenor, and Shirley Carter (later known as Shirley Verrett), mezzo soprano. The BBC Chorus, under the chorusmaster Leslie Woodgate also performed. This series of recordings was popular with music critics and the public, and the recordings have been reissued several times in authorized and in bootleg editions. Krips did not make any commercial recordings with the San Francisco Symphony, although many of his concerts were broadcast in stereo by San Francisco station KKHI.