Кіріспе
Брахмалық өзен тасбақасы немесе тәжді өзен тасбақасы (Hardella thurjii) – Geoemydidae тұқымдасына жататын тасбақалар түрі. Бұл түр Оңтүстік Азияға ендемик.
The brahminy river turtle or crowned river turtle (Hardella thurjii) is a species of turtle in the family Geoemydidae. The species is endemic to South Asia.
Таксономия
Hardella thurjii түріне жататын Hardella туысы монотиптік туыс болып табылады.
Географиялық ауқым
Hardella thurjii Солтүстік Үндістан, Пәкістан және Бангладеште Ганг, Брахмапутра және Инд өзендерінің су алаптарында табылмайды.
Сипаттама
Hardella thurjii қабықшасы үлкен, орташа дәрежеде жалпақ, қоңыр немесе қара түсті қаптамасы (жоғарғы беті) және сары немесе қара пластроны (астыңғы беті) болады. Әйелдерде қабықшаның ұзындығы шамамен 70 см-ге жетеді, ал еркектерде одан қысқа болады. Төменгі жақ сүйегі күшті тісті.
Жыныстық диморфизм
Hardella thurjii жыныстық диморфизмді көрсетеді. Ересекті аналықтар ересекті еркектерден үш есе ірі болады. Дасқа сәйкес, аналықтардың ең үлкен тік қабықша ұзындығы - , ал еркектердің ең үлкен тік қабықша ұзындығы тек қана - .
Көбею
H. thurjii-нің көбею әдеттері рептилиялар арасында бірегей, себебі аналықтары жұмыртқаларын құрғақ жерде емес, судың астына салады. Олардың көбею циклі, олар тіршілік ететін өзендердегі су деңгейінің маусымдық өзгерістеріне сәйкес келеді. Күзде аналықтары су астына жұмыртқа салады, онда жоғары су деңгейі жұмыртқаларды 40-45 күнге дейін жабады. Қыс айларында су деңгейі төмендеп, жұмыртқалар бес ай бойы ашыққа шығады. Көктемде су деңгейінің көтерілуі дерлік пісіп жеткен жұмыртқаларды қайтадан суға батырады, ал тасбақалар өзенде жарық көреді. Үндістан зоологы Дхруваджёти Басу 2011 жылы брахманиялық өзен тасбақасының ерекше көбею әдеттерін алғаш рет сипаттаған. Прага зообағы 2012 жылы тұтқындықта туған алғашқы брахманиялық өзен тасбақасын инкубациялады.