Кіріспе

Мұстафа Итри, көбінесе Бухуризаде Мұстафа Итри немесе жай ғана Итри (1640–1712) деп танылатын Осман түрік музыканты, композитор, әнші және ақын. Оның авторлығына мыңнан астам шығарма жатса да, бүгінгі күнге дейін олардың небары қырық шамасы ғана жеткен. Ол түрік классикалық музыкасының шебері деп есептеледі.

Өмірбаян

Ол туралы білетін көптеген мәліметтер даулы. Оның нағыз аты Мұстафа, кейде Бухуризаде Мұстафа Эфенди деп аталған. Итри түрік классикалық музыкасының көрнекті өкілі болды. Ол мыңнан астам шығарма жазған өте шығармашыл композитор еді. Бірақ, олардың небары қырық шамасы ғана бүгінгі күнге жетті, ал қалғаны жоғалып кетті. Ол мевлеви болған және осы тәрікат үшін діни музыка шығарған деп саналады. Ол бес Осман сұлтанының кезінде өмір сүрді. Ол IV Мехметтің тұсында кеңінен танылды. Мехмет IV-нің қатысуымен фасилдерде, яғни бір мақамдағы концерттік бағдарламаларда ән айтқан. Осы кезден бастап ол көп жыл бойы сарайдың қолдауын алды. Ол сарайдың Ендерун мектебінде музыка сабақтарын берді. Ол бағбандарлыққа да қызығушылық танытқан. Оның Итри есімі итер гүлінің атын білдіретін сөзден шыққан деген болжам бар. Замандас композиторлары сияқты, Итри де белгілі ақын болған. Ол классикалық Осман поэзия мектебінің (Диван) поэзиялық формаларын, сондай-ақ халық музыкасы мен поэзиясына тән үнсіз буынмен саналатын өлеңдерді пайдаланған. Ақындық шығармаларының көп бөлігі, өкінішке орай, бізге жеткен жоқ. Ол шебер каллиграф ретінде де танымал болды. 2009 жылы жарық көрген 100 лиралық банкнотаның артқы жағында Итридің суреті бейнеленген.