Кіріспе
Бұл 1337-1453 жылдар аралығындағы Англия мен Франция арасындағы Жүз жылдық соғыстың хронологиясы, сондай-ақ соғысқа әкелген кейбір оқиғалар. (Жүз жылдық соғыс іс жүзінде 116 жылға созылған.)
This is a timeline of the Hundred Years' War between England and France from 1337 to 1453 as well as some of the events leading up to the war. (The Hundred Years' War actually spanned for 116 years.)
14001422
1415: Англияның Генрих V Нормандиядағы Харфлер қаласына қонды және қаланы басып алды. Ол Ажинкур шайқасында француздарға дерлік толық жеңіліс сыйлады. 1417: Генрих V Каенді жаулап алды. 1419: Руан 19 қаңтарда Генрих V-тің қолына көшті, Нормандияны ағылшын үстемдігіне бағындырды. Бургундия Англиямен одақтасты. 1420: Францияның Генрих V мен Карл VI Троя шартын бекітті. Генрих Карл VI-ның қызы Валуалық Екатеринаға үйленді, ал олардың мұрагері екі патшалықты да мұраға алуға тиіс болды. Дельфин Карл VII заңсыз деп жарияланды. 1422: Генрих V 31 тамызда, ал Карл VI 21 қазанда қайтыс болды. Генрихтің кішкентай ұлы, Англияның Генрих VI сол кезде бірнеше күндік болатын, Англия мен Францияның патшасы болып жарияланды. Дегенмен, Францияның орталық бөлігінде Дельфин соғысты жалғастырды.
14221453
1424 ж.: Генрих VI-ның өкілдерінің бірі, Глостер герцогы Хамфри, Эно графы Жааклинге үйленеді және оның бұрынғы иеліктерін қайтару үшін Голландияға шабуыл жасайды, бұл оны Бургундия герцогы Филипп III-мен тікелей қақтығысқа түсіреді. 1428 ж. ағылшындар Орлеанды қоршап алды. 1429 ж.: Жанна д'Арк Орлеан қоршауын бұзады. Дофин Реймсте Франция королі болып тағайындалды. 1430 ж.: Жанна бургундтар тарапынан тұтқынға алынып, кейін ағылшындарға сатылды. 1431 ж.: Жанна д'Арк сотталып, өлім жазасына кесілді. 1435 ж.: Бургундия жақындығын өзгертіп, Аррас шартына қол қойды. 1449 ж.: Француздар Руанды қайта басып алды. 1450 ж.: Форминь шайқасында Каенді азат етуге жасалған ағылшын әрекеті жеңіліске ұшырады. Француздар Шербургті басып алды. 1451 ж.: Бордо мен Байон француз әскерлерінің қолына көшті. 1453 ж.: Шрусберидің 1-графы Джон Талбот Гасконияны қайтаруға тырысады, бірақ Кастильон шайқасында Жан Бюродан жеңіледі. Кастильон шайқасы Жүз жылдық соғыстың аяқталуы деп есептеледі, өйткені Генрих VI-ның есінен жаңылуы және Розалар соғысы Англияны Францияда соғыс жүргізуге жарамсыз қалдырды. Дегенмен, Кале 1558 жылға дейін ағылшын иелігінде болды және Франция королі атағы 1801 жылдың 1 қаңтарына дейін ағылшын корольдік титулатурасынан алынбады (Кастильон шайқасынан кейін).