Кіріспе

Әйелдер тарихы айы – әйелдердің тарих пен қазіргі қоғамдағы оқиғаларға қосқан үлесін атап өтуге арналған жылдық шара. АҚШ, Ұлыбритания және Австралияда наурыз айында, 8 наурыздағы Халықаралық әйелдер күнімен, ал Канадада қазан айында, 18 қазандағы Адамдар күнімен сәйкес келеді. 1978 жылы Калифорния штатының Сонома округінде өткізілген бір апталық шара Герда Лернер мен Ұлттық әйелдер тарихы альянсының күш-жігерімен АҚШ-та ұлттық апта (1980) ретінде, содан кейін ай (1987) ретінде мойындалып, одан кейін халықаралық деңгейде тарады.

Әйелдер тарихы апталығы

АҚШ-та Әйелдер тарихы айлығының бастауы 1911 жылғы алғашқы Халықаралық әйелдер күніне дейін жетеді. Лаура Х 1969 жылы Халықаралық әйелдер күніне орай Калифорния штатының Беркли қаласында шеру ұйымдастырды; оған дейін Халықаралық әйелдер күні АҚШ-та көбінесе ұмытылған еді. Осы шеру нәтижесінде 1968-1974 жылдардағы әйелдер қозғалысының орталық мұрағаты – Әйелдер тарихы зерттеу орталығы құрылды. Лаура Х адамзаттың жартысының жылына бір күнге ғана ие болуының әділ еместігін ойлады және Халықаралық әйелдер күніне байланысты Ұлттық әйелдер тарихы айлығын құруға шақырды. Әйелдер тарихы зерттеу орталығы микрофильмде шамамен бір миллион құжат жинады, сондай-ақ әйелдер азаттық қозғалысының ресурстарын және жазбаларын ұсынды, қазір бұл ресурстар Ұлттық әйелдер тарихы альянсы арқылы қолжетімді. Альянс олардың идеяларын жалғастырды, соның ішінде наурыз айын Әйелдер тарихы айы деп жариялау үшін Конгреске сәулеттік өтініш жасады. 1978 жылы Калифорния штатының Сонома округіндегі мектептер 8 наурыз (Халықаралық әйелдер күні) күніне арналған Әйелдер тарихы апталығына қатысты. 1979 жылы Сара Лоуренс колледжінде 13 шілдеден 29 шілдеге дейін әйелдер тарихына арналған он бес күндік конференция өтті, оны тарихшы Герда Лернер басқарды. Конференцияның демеушілері Сара Лоуренс колледжі, Әйелдер іс-қимылы альянсы және Смитсонов институты болды. Келесі бірнеше жыл бойы Конгресс наурыз айының бір аптасын Әйелдер тарихы апталығы деп белгілейтін бірлескен қаулыларды қабылдауын жалғастырды. Бұл есеп 2011 жылы АҚШ-тағы әйелдердің мәртебесін және оның уақыт өте келе қалай өзгергенін көрсетті. Бұл 1963 жылы Әйелдер мәртебесі жөніндегі комиссия дайындағаннан бергі әйелдерге қатысты алғашқы толыққанды федералдық есеп болды. Америка тарихындағы әйелдерді құрметтеу жөніндегі Президенттік комиссия жақында елдің көптеген аймақтарында тыңдаулар өткізді. Әйелдер ісі жөніндегі комиссия жақын арада американдық әйелдер тарихындағы маңызды орындарды сақтауға қызығушылықты арттыру мақсатында тыңдаулар өткізеді. Бұл мәселені ілгерілетуге мүдделі топтардың арасында штаттық тарихи қоғамдар, әйелдер ұйымдары және АҚШ-тың Қыз Скауттары сияқты ұйымдар бар.

Канадада

1992 жылы Канадада Әйелдер тарихы айы жарияланды, оның мақсаты – канадалықтарға қоғамымызға және бүгінгі өміріміздің сапасына әйелдер мен қыздардың қосқан маңызды үлесін білуге мүмкіндік беру.

Ресейде

2017 жылдан бері Мәскеудегі әйелдер мұражайының еріктілер тобы орыс тілінде әйелдер тарихына арналған виртуалды ай өткізіп келеді. Facebook топтары.

Украинада

Харьковтегі Гендер мұражайы Украинадағы Әйелдер тарихы айына арналған іс-шаралар өткізіп жатыр.

Австралияда

Әйелдер тарихы айы алғаш рет 2000 жылы Австралияда, Ұлттық әйелдер медиа орталығының жетекшісі Хелен Леонардтың және Әйелдер сайлау лоббисінің бастамасымен тойланды. Жыл сайынғы Әйелдер тарихы айы мерекелеуін ұйымдастыру Австралия әйелдер тарихы форумының жұмысына енгізілген.

Венгрияда

Szent István Király мұражайының (Székesfehérvár) археологтары 2021 жылы әйелдер тарихы айлығына арналған бірнеше Facebook жазбаларын жариялады, бұл Венгриядағы тұңғыш рет болды. Сондай-ақ биылғы жылы наурыз айында Венгрия Ұлттық мұражайында «Өнердегі әйелдер» атты көрме ұйымдастырылды.